Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Khi nào cần sử dụng kháng sinh?

Lạm dụng kháng sinh có thể dẫn đến tình trạng kháng thuốc của vi khuẩn- một vấn đề rất đáng bào động hiện nay. Vậy khi nào bạn nên sử dụng kháng sinh?

Khi nào cần sử dụng kháng sinh?

Mặc dù trong thời gian gần đây, nhận thức của cộng đồng nói chung về việc kháng sinh không thể tiêu diệt virus và việc lạm dụng kháng sinh có thể gây nhiều rủi ro cho sức khỏe cá nhân cũng như cộng đồng ngày càng được cải thiện, nhưng tình trạng lạm dụng kháng sinh vẫn xảy ra, từ cả phía người dân và các bác sĩ. Nhiều người dân tự ý mua và sử dụng kháng sinh theo kinh nghiệm hoặc hướng dẫn không chính thức, trong khi một số bác sỹ lại chỉ định kháng sinh khi không cần thiết. Điều này có thể dẫn đến sự xuất hiện của một loại “siêu vi khuẩn” kháng đa kháng sinh và gây ra những hậu quả hết sức nghiêm trọng.

Hàng năm, siêu vi khuẩn kháng kháng sinh - MRSA và những lọa vi khuẩn kháng kháng sinh khác ảnh hưởng tới ít nhất 2 triệu người Mỹ và giết chết khoảng 23.000 người. Tổ chúc Y tế thế giới đã lên tiếng cảnh báo về hiểm họa từ việc kháng kháng sinh trên toàn cầu trong tương lại gần.

Đứng trước tình hình phức tạp về kháng kháng sinh, nhiều cơ quan y tế, trong đó có Hiệp hội bác sĩ gia đình Mỹ và Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ, gần đây đã đưa đa nhiều giải pháp hạn chế việc lạm dụng kháng sinh, trong đó có các hướng dẫn khi nào cần sử dụng kháng sinh. Hãy tham khảo những thông tin cần thiết dưới đây để biết những bbeenhj nào và những lúc nào bạn cần sử dụng kháng sinh:
Viêm tai
Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Hầu hết các trường hợp viêm tai có thể cải thiện mà không cần dùng thuốc, đặc biệt là ở trẻ từ 2 tuổi trở lên. Các triệu chứng có thể giảm đi sau 2-3 ngày.

Khi nào cần sử dụng: Kháng sử có thể cần được sử dụng ngay lập tức ở trẻ dưới 6 tháng bị đau tai; trẻ từ 6 tháng đến 2 tuổi bị đau tai mức độ vừa phải đến nặng và ở những trẻ từ 2 tuổi trở lên có những triệu chứng nặng.

Eczema

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Kháng sinh không làm giảm hầu hết các nguyên nhân gây ngứa và đỏ da. Thay vào đó, việc giữ ẩm da hoặc sử dụng các kem bôi, thuốc mỡ theo hướng dẫn của bác sĩ, mang lại những hiệu quả đáng kể.

Khi nào cần sử dụng: Nếu xuất hiện các dấu hiệu của nhiễm khuẩn như các nốt mủ, sưng, lở loét, chảy dịch màu mật ong, da rất đỏ và nóng, kèm theo sốt.

Viêm mắt

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Các bác sĩ thường kê các thuốc nhỏ mắt kháng sinh phòng nhiễm trùng sau khi điều trị một số bệnh về mắt như thoái hóa điểm vàng. Nhưng các kháng sinh nhỏ mắt hiếm khi cần thiết sau các thủ thuật này và có thể gây kích ứng mắt.

Khi nào cần sử dụng: Nếu bạn bị viêm mắt do vi khuẩn, với các triệu chứng đỏ mắt, sưng, chảy nước mắt, chảy mủ, ảnh hưởng đến thị lực.

Viêm đường hô hấp

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Cảm lạnh, cảm cúm, và hầu hết các trường hợp bị ho, viêm phế quản có thể gây ra bởi virus. Viêm họng do liên cầu chỉ chiếm 1/3 các trường hợp viêm đường hô hấp ở trẻ em. Nếu bạn bị nghi ngờ nhiễm liên cầu, bác sĩ sẽ cần kiểm tra để có những bằng chứng chắc chắn.

Khi nào cần sử dụng: Nếu ho kéo dài trên 14 ngày hoặc xét nghiệm liên cầu dương tính.

Viêm xoang

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Viêm xoang thường do virus gây ra. Viêm xoang do vi khuẩn thường khỏi sau 1 tuần, thậm chí không cần điều trị gì.

Khi nào cần sử dụng: Nếu các triệu chứng của bạn ở mức độ nặng, không cải thiện sau 10 ngày, hoặc tốt lên sau đó lại trở nặng.

Viêm đường tiết niệu

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Ở người già, đặc biệt là những người nằm lâu, các bác sĩ thường chỉ định kháng sinh hàng ngày khi các xét nghiệm nước tiểu xuất hiện vi khuẩn. Nhưng nếu những bệnh nhân này không có các triệu chứng của viêm đường tiết niệu, các thuốc này sẽ không mang lại lợi ích gì.

Khi nào cần sử dụng: Nếu bạn có các triệu chứng như cảm giác bỏng rát khi đi tiểu và tiểu gấp (thường xuyên cảm thấy cần đi tiểu ngay lập tức).

Điều bạn cần nhớ:

Khuyến cáo trên đây không phải chỉ dành cho bác sỹ. Bạn nên tìm hiểu kỹ về việc này để tránh việc sử dụng kháng sinh khi không cần thiết. Bất cứ khi nào bạn có những băn khoăn khi được kê đơn kháng sinh cho bản thân, con của bạn hay người thân trong gia đình, hãy đừng ngần ngại trao đổi thẳng thắn với bác sỹ để có được những điều trị kháng sinh phù hợp nhất.

Không bao giờ tự ý mua thuốc kháng sinh theo kinh nghiệm, theo lời khuyên của những người quen hoặc những người không phải y bác sỹ. Chỉ sử dụng kháng sinh theo đơn của bác sỹ.

Khi được kê đơn kháng sinh, hãy tuân thủ tuyệt đối về cách dùng, hàm lượng, số lượng và thời gian sử dụng kháng sinh mà bác sỹ đã hướng dẫn bạn, không tự ý thay đổi liều lượng và thời gian dùng thuốc.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Khi nào bạn không nên dùng kháng sinh?

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm