Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hiểu thêm về phương pháp hóa trị điều trị ung thư - Phần 1

Hóa trị là một biện pháp điều trị tích cực, sử dụng các hóa chất để ngăn chặn sự phát triển quá nhanh của các tế bào trong cơ thể.

Hóa trị thường được sử dụng để điều trị ung thư, bởi tế bào ung thư thường phát triển và nhân lên nhanh hơn so với các tế bào bình thường trong cơ thể. Hóa trị thường được sử dụng phối hợp với các phương pháp điều trị khác, ví dụ như phẫu thuật, xạ trị hoặc trị liệu hormone. Việc này phụ thuộc vào:

  • Giai đoạn ung thư và loại ung thư mà bạn mắc phải
  • Tình trạng sức khỏe tổng quát của bạn
  • Các phương pháp điều trị ung thư khác mà bạn đã sử dụng
  • Vị trí các tế bào ung thư

Hóa trị được coi là một phương pháp điều trị hệ thống, nghĩa là sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể.

Mặc dù hóa trị được chứng minh là có thể tấn công các tế bào ung thư một cách rất hiệu quả, nhưng hóa trị cũng có thể gây ra một số tác dụng không mong muốn mà có thể có những ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của bạn. Bạn nên cân nhắc giữa những ảnh hưởng này với nguy cơ nếu không điều trị để có thể đưa ra quyết định xem liệu bạn có nên điều trị hóa trị hay không.

Tại sao hóa trị lại được sử dụng?

Hóa trị thường được dùng chủ yếu để:

  • Làm giảm tổng số lượng tế bào ung thư trong cơ thể bạn.
  • Giảm nguy cơ ung thư lan rộng và di căn
  • Làm giảm kích thước khối u
  • Giảm các triệu chứng của ung thư

Nếu bạn vừa trải qua phẫu thuật loại bỏ khối u ung thư, ví dụ như cắt bỏ khối u ung thư vú, bác sỹ có thể khuyên bạn nên điều trị hóa trị để đảm bảo rằng nếu có các tế bào ung thư còn sót lại thì chúng cũng sẽ bị tiêu diệt.

Hóa trị cũng được áp dụng trước khi áp dụng các phương pháp điều trị khác. Hóa trị có thể được dùng để làm nhỏ kích thước khối u trước khi tiến hành phẫu thuật cắt bỏ khối u hoặc trước khi tiến hành xạ trị.

Trong các trường hợp bệnh ung thư đã ở giai đoạn cuối, hóa trị được sử dụng để làm giảm đau.

Ngoài điều trị ung thư, hóa trị còn được sử dụng với các bệnh nhân mắc các bệnh về tủy xương để điều trị tế bào gốc và cũng được sử dụng trong các rối loạn về hệ thống miễn dịch. Liều hóa trị dùng trong các rối loạn hệ miễn dịch thường thấp hơn rất nhiều so với liều hóa trị dùng để điều trị ung thư. Các rối loạn miễn dịch có thể sử dụng hóa trị bao gồm bệnh lupus hoặc viêm khớp dạng thấp.

Tác dụng không mong muốn của hóa trị

Hóa trị thường được dùng để tiêu diệt các tế bào có tốc độ nhân lên rất nhanh. Trong khi tế bào ung thư là một tế bào như vậy, thì cũng có rất nhiều tế bào khác trong cơ thể cũng có tốc độ nhân lên nhanh. Các tế bào ở những vùng sau thường cũng sẽ bị ảnh hưởng của hóa trị:

  • Tế bào ở tóc
  • Tế bào da
  • Tế bào niêm mạc đường tiêu hóa

Vì lý do trên, tác dụng không mong muốn của hóa trị bao gồm:

  • Dễ bị bầm tím và chảy máu quá mức
  • Tiêu chảy
  • Khô miệng
  • Sưng loét miệng
  • Mệt mỏi
  • Sốt
  • Rụng tóc
  • Mất cảm giác ngon miệng
  • Buồn nôn
  • Nôn mửa
  • Sụt cân
  • Đau do tổn thương dây thần kinh
  • Nhiễm trùng
  • Thiếu máu
  • Táo bón
  • Các bệnh về thần kinh
  • Phù bạch huyết
  • Các vấn đề về trí nhớ
  • Các vấn đề về tập trung
  • Thay đổi về da
  • Thay đổi về móng
  • Mất ngủ
  • Thay đổi về khả năng tình dục
  • Thay đổi về khả năng có thai
Bác sỹ có thể giúp bạn kiểm soát các tác dụng không mong muốn này bằng cách sử dụng thuốc, thay đổi lối sống và nhiều cách khác.

Đa số các tác dụng không mong muốn của hóa trị sẽ biến mất khi quá trình điều trị kết thúc. Nhưng vẫn có khả năng có một số ảnh hưởng kéo dài của hóa trị sẽ phát triển thậm chí sau khi điều trị một vài năm, phụ thuộc vào vào loại hóa trị bạn đã sử dụng. Những ảnh hưởng lâu dài này bao gồm các tổn thương lên:

  • Tim
  • Thận
  • Phổi
  • Các dây thần kinh
  • Các cơ quan sinh sản

Cũng có khả năng bạn sẽ mắc một bệnh ung thư thứ phát khác sau khi điều trị hóa trị. Bởi vậy, trước khi tiến hành hóa trị bạn nên nói chuyện với bác sỹ về các nguy cơ có thể xảy ra và những triệu chứng nào bạn nên chú ý.

Đón đọc tiếp phần 2 tại: Vienyhocungdung.vn

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chăm sóc bệnh nhân Ung thư - sẻ chia ấm áp

Bình luận
Tin mới
  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

Xem thêm