Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Giúp đỡ người thân vượt qua trầm cảm nhẹ

Trầm cảm là căn bệnh suy nhược có thể đến với bất kì ai, vào bất cứ thời điểm nào trong đời. Ngay cả dạng trầm cảm nhẹ nhất cũng có thể khiến tâm trạng chúng ta chuyển biến xấu và khi đó, hơn bao giờ hết, bạn sẽ cần sự trợ giúp của những người thân.

Giúp đỡ người thân vượt qua trầm cảm nhẹ

Nếu đã từng một lần rơi vào tình trạng trầm cảm, bạn có thể hiểu cảm giác buồn chán, mất hết sự hứng khởi và năng lượng cho bất cứ một hoạt động gì, luôn cảm thấy vô vọng và cô đơn. Nếu người thân yêu của bạn đột ngột có vẻ ủ rũ, chán nản kéo dài hàng tuần, có thể đó là biểu hiện bắt đầu của trầm cảm. Đôi khi, bạn sẽ cảm thấy mình vô dụng và không biết làm cách nào để giúp đỡ người thân của mình. 

May mắn rằng, có rất nhiều cách để bạn giúp đỡ người thân trong những trường hợp như vậy. Dưới đây là năm điều bạn có thể làm để cùng với người thân giảm bớt gánh nặng tinh thần và vượt qua căn bệnh trầm cảm.

Gợi mở vấn đề đúng cách

Đây là điều tốt nhất và sớm nhất bạn có thể làm khi nhận thấy người thân đang rơi vào trạng thái trầm cảm. Hãy cùng nhau nói chuyện về điều đó một cách cởi mở, nhẹ nhàng và thân thiết. Cũng giống như việc một vết thương nhỏ cần phải xử lý sớm để tránh những tổn thương nặng nề hơn, bạn không thể cứ thế làm ngơ trước một vấn đề nghiêm trọng như trầm cảm – ngay cả khi bạn nghĩ rằng các dấu hiệu chỉ ở mức độ nhẹ.

Nếu bạn không biết làm cách nào để mở lời, hãy thử cách này: thay vì phản ứng tiêu cực về suy nghĩ hoặc cảm xúc của người thân lúc đó (VD: “tại sao anh/em không bao giờ muốn đi xem phim?” hay “tại sao anh/em lại hét vào mặt tôi?”) hãy thử hỏi một câu hỏi khiến anh ấy hoặc cô ấy nghĩ rằng cảm xúc của họ không phải là điều sai trái. Chẳng hạn, “Anh gần đây có vẻ mệt mỏi và xuống tinh thần, anh có muốn tâm sự không?”. Câu hỏi này sẽ mở ra một cuộc hội thoại, mở ra cánh cửa của sự chân thật, có thể giúp bạn tìm thấy gốc rễ vấn đề.

Cùng nhau đi ra khỏi nhà

Trầm cảm luôn khiến mọi người cảm thấy bất lực, nhưng thực tế chúng ta có khả năng kiểm soát tốt hơn nhiều. Một số những hoạt động thường ngày rất đỗi bình thường của cuộc sống có tác động mạnh mẽ trong việc giảm trầm cảm. Một trong những triệu chứng điển hình của trầm cảm là tự cô lập với xã hội và điều này thường khiến nạn nhân có tâm trạng tồi tệ hơn.

Vì vậy, hãy giúp người thân của bạn tham gia những hoạt động xã hội nhiều nhất có thể, như: gặp gỡ những người mà họ yêu quý, lên kế hoạch một bữa ăn tối ấm cúng hoặc gợi ý người thân đi chơi với hội bạn. Đó là những việc rất đơn giản mà người đó cần để cải thiện tâm trạng. Hãy đi cùng với họ nếu cần thiết.

Lên kế hoạch đi bộ vào buổi sáng

Không khí trong lành và ánh sáng trong trẻo vào buổi sáng có thể là liều thuốc chống trầm cảm hữu hiệu. Kể cả đi bộ ngắn vào một ngày không nhiều nắng cũng  đủ để tạo sự thay đổi cho tâm trạng.

Đi bộ cũng có tác dụng kép. Một trong những phương diện của liệu pháp hành vi nhận thức là “kích hoạt hành vi” – giúp đỡ ai đó bắt đầu lại những việc họ từng làm. Đi bộ vào buổi sáng giúp người thân của bạn có thêm vitamin D từ mặt trời – giúp thúc đẩy tâm trạng và đồng thời giúp họ thực hiện các hoạt động ngoài trời. Các hành vi thay đổi bản thân cũng sẽ trở nên dễ dàng hơn nếu có ai đó đồng hành.  

Tập luyện cùng nhau

Những ai bị căng thẳng một khi bắt đầu tập luyện sẽ có cảm giác không muốn dừng lại sau khi họ nhận được lợi ích cải thiện tâm trạng, cảm xúc từ các bài thể dục.

Luyện tập thể dục có lợi ích đáng kể đối với trầm cảm nhẹ. Thay vì cố gắng thúc giục họ tập luyện thường xuyên, hãy nói với họ: “Anh trông khá lên nhiều khi chăm chỉ tập luyện”. Sự hỗ trợ từ những người xung quanh cũng có vai trò quan trọng. Điều này giúp người trầm cảm có nhiều sự cam kết hơn khi luyện tập. 

Gợi ý gặp chuyên gia tâm lý

Một khi người thân cởi mở về cảm giác của họ, hãy gợi ý xem họ có sẵn sàng gặp ai đó để khắc phục tâm trạng của mình không. Thực sự không dễ để phân biệt giữa trầm cảm nhẹ và cảm giác đau buồn do một tình huống cụ thể nào đó (mất đi người thân, đổ vỡ trong mối quan hệ tình cảm hoặc sau khi phẫu thuật...). Cũng rất khó để biết trầm cảm nhẹ thực sự là gì. Chuyên gia tâm lý có thể nhận biết các yếu tố như triệu chứng, tình trạng sức khỏe và tiền sử gia đình để đưa ra chẩn đoán chính xác và kế hoạch khắc phục.

Mọi người có xu hướng sợ liệu pháp tâm lý hay việc phải đến gặp bác sĩ tâm lý. Tuy nhiên, các nghiên cứu đã gợi ý rằng một buổi tư vấn tâm lý cũng có tác dụng giống như thuốc chống trầm cảm. Hãy đảm bảo người thân của bạn nghĩ rằng bạn ủng hộ quyết định của họ. Những người cảm thấy không được hỗ trợ bởi gia đình thường tăng nguy cơ tiến triển trầm cảm, theo nghiên cứu của Đại học Michigan. Hãy lưu ý điều đó và cân nhắc thái độ của bản thân, đó là yếu tố quan trọng để giúp đỡ người thân của mình.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ảnh hưởng của trầm cảm lên cơ thể

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 14/01/2026

    Những xét nghiệm máu được dùng để chẩn đoán thiếu máu

    Có một số loại xét nghiệm máu có thể được sử dụng để chẩn đoán thiếu máu. Trong đó công thức máu toàn phần là xét nghiệm phổ biến nhất, các loại xét nghiệm khác tuy ít phổ biến hơn nhưng cũng có thể hữu ích trong việc giúp xác định nguyên nhân gây thiếu máu. Cùng tìm hiểu về những loại xét nghiệm này qua bài viết sau!

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

  • 13/01/2026

    Lý do không nên uống sữa cùng lúc với 7 loại thực phẩm sau

    Sữa là một nguồn dinh dưỡng tốt. Tuy nhiên, có một số thực phẩm và đồ uống không nên kết hợp khi uống sữa vì dễ gây ra vấn đề về tiêu hóa, giảm hấp thu dưỡng chất, hoặc thậm chí tạo ra các chất có hại.

  • 13/01/2026

    Tăng huyết áp: Hiểu đúng để sống khỏe mỗi ngày

    Tăng huyết áp, hay còn gọi là huyết áp cao, là một vấn đề sức khỏe phổ biến ảnh hưởng đến hàng triệu người trên thế giới. Được mệnh danh là "kẻ giết người thầm lặng", tình trạng này thường không có triệu chứng rõ ràng nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay suy thận.

  • 12/01/2026

    Cách ăn trái cây tốt cho người bị tăng mỡ máu

    Ăn trái cây rất tốt cho người bị tăng mỡ máu. Tuy nhiên, điều quan trọng là người bệnh cần biết cách lựa chọn loại trái cây phù hợp và ăn đúng cách mới có hiệu quả và không làm tăng triglyceride.

Xem thêm