Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chạy bộ có khiến bạn thông minh hơn không?

Những nghiên cứu gần đây trên người và động vật đã chứng minh những hoạt động cơ bắp, chạy bộ ... một cách phù hợp sẽ kích hoạt sự thay đổi của não bộ, tăng cường khả năng học tập và ghi nhớ.

Nghiên cứu trên động vật gậm nhấm và một số loại khác đã chứng minh tập thể dục sinh sản thêm những nơron thần kinh trong não bộ, phần quan trọng trong quá trình suy nghĩ và hồi tưởng. Thậm chí, nhiều thí nghiệm khác cho thấy động vật sống trong những lồng, được làm sinh động với những đồ chơi màu sắc, hương vị, hướng gió..., cũng có tốc độ sinh sản các tế bào thần kinh mới nhanh hơn động vật ở những lồng tẻ nhạt. 

Những thí nghiệm này khẳng định những kích thích về thần kinh, những kích thích thể chất là rất quan trọng cho sức khỏe của não bộ. Tuy nhiên cơ chế chính xác của hoạt động thể chất ảnh hưởng đến não bộ như thế nào còn chưa được xác định rõ ràng, đây là quá trình này là rất phức tạp.

Bị thu hút bởi sự phức tạp này, các nhà nghiên cứu tại Viện sức khỏe Hoa Kỳ (NIH) đã đưa ra giả thiết liệu có một số chất di chuyển từ cơ vào máu và sau đó đến não bộ, nơi mà chúng góp phần vào việc tăng sức khỏe của não bộ?

Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí khoa học chuyển hoá tế bào (Cell Metabolism), các tác giả của NIH đã phân lập được tế bào cơ của chuột trên đĩa petri và ủ chúng với một peptide ảnh hưởng đến chuyển hóa của tế bào giống như khi tập aerobic. Trên thực tế, chúng khiến cho tế bào nghĩ rằng chúng đang chạy.

Sau đó sử dụng máy quang phổ kế, phân tích nhiều loại chất hóa học mà tế bào cơ giải phóng ra sau,tập trung vào một vài chất có thể vượt qua hàng rào máu não.

Một chất đặc biệt - một loại protein có tên gọi cathepsin B được chú ý tới. Chất này giúp phục hồi những tổn thương cơ, nhưng trước đây nó chưa được xem như là một phần của mắt xích nối giữa việc tập thể dục với sức khỏe của não bộ.

Để xác định xem trên thực tế cathepsin B có tham gia vào sức khỏe của não bộ hay không, các nhà khoa học đã thêm một ít protein này vào tế bào nơron đang nuôi cấy trên đĩa petri khác. Họ thấy rằng tế bào não bắt đầu sản xuất nhiều loại protein liên quan đến sinh sản của tế bào thần kinh.

Các nhà khoa học cũng chứng minh rằng Cathepsin B có nhiều trong máu chuột, khỉ và người chạy bộ. Những nghiên cứu khác phối hợp với các đồng nghiệp ở Đức: ở chuột, khỉ được chạy trong vài tuần, hoặc trên người làm những công việc nhẹ nhàng trong 4 tháng + tập luyện với cường độ cao 3 lần / tuần, 1 giờ/lần. Kết quả chỉ ra sự tập trung cathepsin B ở động vật chạy bộ và người tăng ổn định, và những người chạy bộ thực hiện tốt hơn những bài test về trí nhớ và suy nghĩ; Động vật thực nghiệm cũng học nhanh hơn và cũng lưu giữ những trí nhớ mới tốt hơn. Trong khi những con vật không có khả năng tạo ra cathepsin B học ngắc ngứ và sớm quên những kĩ năng mới.

Kết luận đưa ra là não bộ của chúng ta có chức năng tốt hơn khi chúng được ngập trong cathepsin B và chúng ta sản xuất nhiều cathepsin B khi chúng ta tập thể dục.

Đương nhiên sự tăng cathepsin B giải thích một phần lợi ích của việc tập thể dục đối với não bộ. Các nhà khoa học đang tiếp tục tìm hiểu những cơ chế khác trong những nghiên cứu tới đây. Họ cũng mong được tìm hiểu thêm sự cần thiết của tập thể dục với não bộ. Chế độ ăn uống mà những người chạy bộ trong nghiên cứu này cũng khá tích cực, nhưng nó có thể do tập luyện vừa phải sẽ hiệu quả hơn. Đây là một lí do tốt để nghĩ đến, khối lượng bài tập sẽ tốt hơn là không tập cho sức khỏe của não bộ.

Bình luận
Tin mới
  • 10/01/2026

    Vì sao càng nhịn ăn sáng lại càng khó giảm cân?

    Nhiều người nghĩ rằng nhịn ăn sáng là cách đơn giản nhất để cắt giảm calo và giảm cân nhanh chóng. Tuy nhiên, dưới góc độ dinh dưỡng và y khoa, thói quen này thường mang lại nhiều rắc rối hơn là lợi ích thực sự.

  • 10/01/2026

    Tác dụng của caffeine với chứng đau đầu

    Mối liên hệ giữa caffeine và chứng đau đầu rất phức tạp, vì caffeine vừa có thể giúp giảm đau vừa có thể gây đau đầu. Việc xác định xem caffeine có phải là thủ phạm gây đau đầu hay không có thể cần phải thử nghiệm nhiều lần.

  • 09/01/2026

    Nestlé Việt Nam chủ động thu hồi 17 lô sữa nhằm mục đích phòng ngừa

    Tối 8/1, công ty Nestlé Việt Nam đã phát thông báo chủ động thu hồi 17 lô sữa công thức thương hiệu NAN dành cho trẻ nhỏ "nhằm mục đích phòng ngừa" sau khi tập đoàn mẹ thu hồi nhiều loại sữa trên toàn cầu.

  • 09/01/2026

    Cách chế biến cải bó xôi thành món ngon, tốt cho sức khỏe

    Để cải bó xôi không chỉ là món ăn ngon mà còn là 'vị thuốc' cho sức khỏe, cần biết cách sơ chế và chế biến đúng giúp tối ưu lợi ích.

  • 09/01/2026

    Phân biệt bệnh Tay chân miệng và bệnh Thuỷ đậu ở trẻ

    Thủy đậu và bệnh tay chân miệng là hai bệnh gây ra bởi vi-rút truyền nhiễm và đều có thể gây sốt, lở miệng và mụn nước trên da. Mặc dù hai bệnh này có vẻ giống nhau, nhưng chúng có thể có các biến chứng khác nhau. Việc biết cách phân biệt chúng là rất quan trọng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ so sánh hai loại bệnh này, bao gồm cả cách các triệu chứng và phát ban phát triển cũng như cách phòng bệnh hiệu quả!

  • 08/01/2026

    Thêm nhiều nước thu hồi sản phẩm sữa công thức của Nestle

    Thống kê của Nestle cùng thông báo của Bộ Y tế nhiều nước ngày 7/1 cho thấy làn sóng thu hồi sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh của công ty có trụ sở tại Thụy Sĩ đã vượt ra khỏi châu Âu tới những quốc gia ở châu Mỹ và châu Á, trong đó có Trung Quốc và Brazil.

  • 08/01/2026

    Người bệnh đái tháo đường cần ăn bao nhiêu muối để an toàn cho tim mạch?

    Khi mắc bệnh đái tháo đường, bên cạnh việc kiểm soát tinh bột, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến lượng muối tiêu thụ. Việc nạp quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch nghiêm trọng.

  • 08/01/2026

    Ảnh hưởng của ô nhiễm không khí đến sức khỏe hô hấp

    Ô nhiễm không khí đang trở thành một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe con người trên toàn cầu. Sức khỏe hô hấp chịu tác động nghiêm trọng từ các hạt bụi mịn, khí độc và hợp chất hóa học trong không khí không chỉ gây ra các triệu chứng tức thời như ho, khó thở mà còn dẫn đến các bệnh lý mãn tính nguy hiểm. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ phân tích tác động của ô nhiễm không khí đến hệ hô hấp và đề xuất các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả.

Xem thêm