Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chăm sóc trẻ sơ sinh non tháng

Trẻ non tháng là trẻ được sinh ra trước 37 tuần tuổi thai. Có khoảng12% tổng số trẻ được sinh ra là non tháng. Trẻ < 28 tuần là cực non tháng; từ 28 - < 34 tuần là non tháng; trẻ từ 34 - < 37 tuần là trẻ non muộn.

Đặc điểm trẻ sơ sinh non tháng

- Cơ quan sinh dục chưa phát triển; Dễ bị lạnh; Dễ tổn thương: Dễ nhiễm trùng và nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, kéo dài khác:

Hô hấp: Suy hô hấp (thở yếu); Ngưng thở; Phổi chưa phát triển; Bệnh phổi mạn.

- Tim mạch: Còn ống động mạch; Chậm nhịp tim; Huyết áp không ổn định.

- Tiêu hóa: Chưa bú được; Ăn khó khăn, khó tiêu; Viêm ruột hoại tử.

- Thận: chưa trưởng thành.

- Máu, chuyển hóa: Dễ thiếu máu nên thường cần truyền máu; Vàng da.

- Thần kinh: Xuất huyết não; Bệnh lý não non tháng; Co giật.

- Mắt: Bệnh lý võng mạc trẻ sanh non (ROP).

cham-soc-tre-so-sinh-non-thang-1

Chăm sóc trẻ sơ sinh non tháng?

Tùy tuổi thai, cân nặng, bệnh lý mà trẻ có thể cần những phương tiện hỗ trợ và quá trình chăm sóc khác nhau - lồng ấp, giường sưởi.

- Dụng cụ theo dõi nhịp tim, oxy máu.

- Dụng cụ hỗ trợ hô hấp (oxy, NCPAP, máy thở).

- Đường truyền tĩnh mạch: truyền dịch, thuốc.

- Đặt ống thông dạ dày.

- Sữa mẹ.

- Kháng sinh, thuốc.

- Chăm sóc kangaroo (da kề da).

- Thường cần chụp X-quang, xét nghiệm máu.

- Trẻ cần thời gian để bắt kịp tăng trưởng, phát triển.

- Thời gian nằm viện thường kéo dài, tùy tình trạng của bé.

Khi nào trẻ non tháng được về nhà?

- Bệnh lý hay các vấn đề nghiêm trọng đã được giải quyết.

- Thân nhiệt ổn định, có thể ngủ trong nôi bình thường không cần lồng ấp.

- Tự bú đủ.

- Không còn ngưng thở hay giảm nhịp tim.

- Bố mẹ có thể chăm sóc trẻ.

Hội chứng suy hô hấp trẻ sơ sinh (bệnh màng trong)

Đây là bệnh xảy ra khi phổi trẻ chưa phát triển đầy đủ hoặc do vấn đề về gien (bẩm sinh) làm cho phổi trẻ thiếu một chất hoạt diện gọi là surfactant, chất này giúp phổi trẻ nở tốt và đồng đều sau sinh. Bệnh này khiến cho trẻ khó thở, thường xảy ra trên trẻ non tháng, trẻ càng non tháng nguy cơ bị bệnh càng cao.

Trẻ nào có nguy cơ bị bệnh?

Trẻ non tháng, cân nặng lúc sinh thấp.

Sinh mổ.

Mẹ mắc đái tháo đường…

Biểu hiện của bệnh

Thường có biểu hiện sớm sau sinh và ngày càng nặng hơn. Trẻ có thể tím, thở nhanh, thở rút lõm ngực, cánh mũi phập phồng, nghe tiếng rên khi trẻ thở.

Chẩn đoán

- Bé cần được bác sĩ thăm khám. Làm những xét nghiệm máu để loại trừ nhiễm trùng, kiểm tra mức oxy máu… Chụp X-quang phổi.

Điều trị sẽ như thế nào?

Mục tiêu chính là giúp trẻ thở tốt.

Trước sinh:

- Nếu trẻ có nguy cơ sinh non, mẹ có thể được chích steroids trước sinh (còn gọi là chích thuốc trưởng thành phổi). Thuốc steroids kích thích phổi trẻ trưởng thành.

Sau sinh:

- Bé sẽ được chuyển đến phòng hay khoa hồi sức tích cực.

- Được hỗ trợ hô hấp với oxy, NCPAP (dụng cụ hỗ trợ áp lực và oxy qua một hệ thống gắn vào mũi trẻ), hoặc nặng hơn trẻ có thể phải thở máy.

- Trẻ có thể cần được bơm chất surfactant nhân tạo vào phổi để bù lượng bị thiếu.

- Ngoài ra trẻ còn cần được điều trị những vấn đề kết hợp khác như non tháng, nhiễm trùng…

- Trẻ có thể cần được nằm viện trong nhiều ngày tới nhiều tháng tùy thuôc vào độ nặng của bệnh.

Tiên lượng của bị bệnh màng trong như thế nào?

Trẻ có thể gặp nhiều biến chứng khác nhau do vấn đề bệnh hay do biến chứng điều trị. Trẻ cần được theo dõi tái khám sau xuất viện, khám mắt, khám thính lực, cũng như sự phát triển tâm vận.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Thai nghén nguy cơ cao

ThS.BS. NGUYỄN TỐ NA - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 12/08/2026

    8 mẹo để tránh ngộ độc thực phẩm trong chuyến du lịch của bạn

    Nếu bạn sắp có một chuyến đi, có lẽ ngộ độc thực phẩm không nằm trong danh sách những điều bạn muốn trải nghiệm. Tuy nhiên, ước tính có khoảng 30-70% người sẽ bị " tiêu chảy khi đi du lịch ", một dấu hiệu của ngộ độc thực phẩm, trong hoặc ngay sau chuyến đi của họ. Dưới đây là một số bước bạn có thể thực hiện để giảm nguy cơ gặp rủi ro, đồng thời vẫn tận hưởng được văn hóa và ẩm thực địa phương.

  • 11/08/2026

    Bí quyết giúp bé đánh bay rôm sảy, dịu mát suốt mùa hè

    Trong mùa hè nóng ẩm, trẻ nhỏ rất dễ đối mặt với tình trạng rôm sảy kèm theo các nốt mẩn đỏ gây ngứa ngáy và khó chịu trên da. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, những dấu hiệu này có thể chuyển biến nặng thành viêm da, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cũng như quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.

  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

Xem thêm