Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bụi phổi Amiang

Bụi phổi Amiang là một trong những bệnh có tính chất nghề nghiệp mắc phải, phổ biến ở những người lao động ở các ngành nghề có thể phải tiếp xúc với bụi amiang.

Bụi phổi Amiang là gì?

Bụi phổi Amiang là bệnh phổi có nguyên nhân do các sợi amiang xâm nhập vào phổi và gây sẹo cho phổi. Những vết sẹo do amiang gây ra gây hạn chế khả năng hô hấp của phổi, cản trở khả năng xâm nhập của oxy vào trong máu.

Một tên gọi khác của bụi phổi amiang là xơ phổi, hay viêm phổi kẽ. Bệnh mất nhiều năm để có thể phát hiện, nguyên nhân đến từ việc phơi nhiễm với amiang trong thời gian dài.

Các triệu chứng của bệnh bụi phổi Amiang

Trong hầu hết các trường hợp, các triệu chứng dường như không xuất hiện cho đến khi đối tượng đủ thời gian phơi nhiễm xấp xỉ 20 năm (trong khoảng từ 10 đến 40 năm).

  1. Một số triệu chứng bao gồm:
  • Thở nông, thở ngắn
  • Cảm giác chèn ép ngực
  • Ho khan dai dẳng
  • Đau tức ngực
  • Chán ăn
  • Dị tật móng tay
  • Phì đại đầu ngón tay
  1. Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ liên quan đến bệnh bụi phổi amiang

Khi bạn hít phải các sợi amiang, chúng sẽ bám vào nhu mô phổi và dần dần dẫn đến hình thành các mô sẹo trong phổi. Các sẹo này chính là nguyên nhân chính dẫn đến bệnh bụi phổi amiang. Các sẹo này khi xuất hiện trong phổi sẽ làm phổi giảm khả năng nở ra và co lại, kéo theo đó gây khó khăn cho quá trình hô hấp bình thường.

Những người thường xuyên đối mặt với các nguy cơ sẽ có khả năng phát triển bệnh cao hơn so với người bình thường, nhất là khi môi trường làm việc có liên quan đến loại bụi này. Amiang thường được tìm thấy trong các ngành công nghiệp xây dựng, chống cháy. Trên những người hút thuốc lá, nguy cơ tiến triển bệnh còn cao hơn nữa.

  1. Các bài kiểm tra đánh giá và chẩn đoán mắc bụi phổi amiang

Tại các cơ sở y tế, bác sĩ sẽ thực hiện các xét nghiệm để đánh xem bạn có bị mắc bệnh hay không, đồng thời cũng để loại trừ các bệnh lý khác có triệu chứng tương tự. Các phương pháp đánh giá bao gồm như đánh giá quá trình thở, chụp X-quang phổi hay nghe tiếng thở. Trong đó, nghiệm pháp đo chức năng thông khí phổi có thể là đặc hiệu, giúp đo lượng không khí bạn hít vào và thở ra để đánh giá tình trạng tắc nghẽn hay không.

Bác sĩ cũng có thể sử dụng các hình thức đánh giá lượng oxy bão hòa trong máu từ phổi, để đánh giá khả năng cung cấp oxy cho cơ thể qua hô hấp còn tốt hay đã bị suy giảm. Chụp CT-scan cũng là một đánh giá chi tiết để xem xét nếu có các tổn thương.

Và một xét nghiệm nữa có thể được chỉ định, đó là sinh thiết phổi để tìm chính các sợi amiang trong phổi.

Điều trị bụi phổi amiang như thế nào?

Bụi phổi amiang là không thể chữa khỏi, vì khi tạo các sẹo trong mô phổi, chúng không thể lành lại bình thường được. Tuy nhiên, việc điều trị sẽ giúp kiểm soát và làm giảm nhẹ các triệu chứng của bệnh.

Bệnh nhân mắc bệnh có thể được sử dụng các thuốc dạng xịt, dạng hít giúp giảm tắc nghẽn phổi. Đồng thời, việc bổ sung oxy qua thở oxi gọng mũi hay qua mặt nạ cũng sẽ giúp cung cấp thêm oxi cho cơ thể khi quá trình hô hấp không cung cấp đủ lượng oxi mà cơ thể cần.

Một nguyên tắc nữa của phương pháp điều trị bệnh bụi phổi amiang chính là ngăn ngừa các yếu tố nguy cơ tác động khiến bệnh trở nên trầm trọng hơn. Theo đó, dừng hoàn toàn việc tiếp xúc với bụi amiang, dừng hút thuốc chính là những việc cần thực hiện đầu tiên để giảm thiểu ảnh hưởng của bệnh.

Biến chứng của bệnh?

Một trong những biến chứng có thể kể đến của bệnh chính là tiến triển ung thư biểu mô ác tính ở phổi. Đây là một dạng ung thử phổi ác tính rất nghiêm trọng. Nếu có kèm theo hút thuốc lá, việc tiến triển các loại ung thư khác cũng hoàn toàn có thể xảy ra. Tràn dịch màng phổi – do tích tụ chất lỏng xung quanh và bên trong khoang màng phổi cũng có thể xuất hiện trong bệnh.

Các yếu tố ảnh hưởng đến mức độ nghiêm trọng của bệnh bao gồm thời gian bạn tiếp xúc với amiang và lượng chất này bạn hít phải. Tình trạng này tiến triển với tốc độ chậm hơn sau khi bạn ngừng tiếp xúc với amiăng. Những người mắc bệnh nhưng không tiến triển các biến chứng có thể sống thêm hàng chục năm.

Tổng kết

Bụi phổi amiang là bệnh tổn thương phổi do tiếp xúc và hít phải sợi amiang – chất xuất hiện nhiều trong ngành vật liệu xây dựng, chữa cháy hay vật liệu chịu nhiệt. Được xếp vào nhóm bệnh nghề nghiệp, các triệu chứng bệnh dường như không xuất hiện cho đến khi đối tượng đủ thời gian phơi nhiễm xấp xỉ 20 năm sau khi phơi nhiễm.

Các triệu chứng của bệnh đa dạng, nhưng được xếp chính vào 3 nhóm bao gồm khó thở, đau tức ngực và ho. Bệnh có thể kéo theo các biến chứng nặng nề khác như ung thư, tràn dịch,…

Nếu bạn đang gặp phải tình trạng này kéo dài trên 10 năm, bạn nên đến khám bác sĩ và chụp x-quang hàng năm để đánh giá tình hình. Hãy đảm bảo rằng bản thân cần tránh khỏi các yếu tố nguy cơ của bệnh, đồng thời có một lối sống lành mạnh để duy trì sức khỏe ổn định.

Tham khảo thêm thông tin tại: Bụi mịn: Kẻ giết người vô hình

 

Bình luận
Tin mới
  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

  • 31/03/2026

    12 loại thuốc bạn tuyệt đối không nên dùng cùng cà phê

    Cà phê chứa caffeine, có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể hấp thụ và chuyển hóa một số loại thuốc. Nếu bạn đang dùng thuốc theo toa, bác sĩ có thể khuyên bạn nên tránh cà phê và các loại đồ uống chứa caffeine, hoặc nên uống cà phê cách xa giờ uống thuốc.

  • 30/03/2026

    11 loại thực phẩm có nhiều lợi ích cho huyết áp hơn củ dền

    Củ dền rất giàu nitrat, giúp làm giãn mạch máu và hỗ trợ huyết áp khỏe mạnh nhưng có một số loại thực phẩm khác mang lại nhiều lợi ích không kém.

  • 30/03/2026

    Giải pháp khoa học xử lý nấm mốc tường nhà trong mùa nồm ẩm

    Mùa nồm, hay hiện tượng ngưng tụ hơi nước do độ ẩm không khí vượt ngưỡng bão hòa (thường trên 90%), tạo điều kiện lý tưởng cho các loài vi nấm như Aspergillus hoặc Cladosporium phát triển mạnh mẽ trên bề mặt tường.

  • 29/03/2026

    8 lợi ích sức khỏe bất ngờ của cá khoai

    Cá khoai là một loại cá nước mặn được đánh giá cao vì có hàm lượng protein cao và ít chất béo. Nó cũng chứa nhiều khoáng chất thiết yếu hỗ trợ các chức năng hàng ngày của cơ thể. Dưới đây là 8 lợi ích của cá khoai trong chế độ ăn uống.

  • 28/03/2026

    7 điều có thể xảy ra với cơ thể người không ăn rau và trái cây

    Có một số người không thích ăn rau và trái cây. Mặc dù sức khỏe có thể vẫn bình thường nhưng về lâu dài thói quen ăn uống này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 28/03/2026

    Vì sao flavonoids quan trọng đối với cơ thể?

    Flavonoids là một nhóm hợp chất thực vật (phytonutrients) được tìm thấy rộng rãi trong trái cây, rau củ, trà và rượu vang đỏ. Chúng đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì sức khỏe.

  • 28/03/2026

    Gia vị: Nên bảo quản ở đâu và khi nào nên vứt bỏ?

    Các kệ siêu thị ngày nay tràn ngập đủ loại gia vị giúp món ăn của bạn thêm bắt mắt và đậm đà. Mỗi loại gia vị có thời gian và cách bảo quản khác nhau. Bạn nên nắm được những quy tắc đó nếu không muốn những lọ gia vị của mình bị lãng phí phải bỏ đi. Hướng dẫn dưới đây sẽ giúp bạn biết nên bảo quản những loại gia vị quen thuộc (và cả những loại bạn muốn thử) ở đâu, cũng như thời gian sử dụng an toàn của chúng.

Xem thêm