Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bóc tách động mạch vành – bệnh tim nguy hiểm ở phụ nữ trẻ

Bóc tách động mạch vành là một bệnh tim hiếm gặp thường xảy ra ở phụ nữ trẻ, khó chẩn đoán và chưa có cách phòng ngừa

Bóc tách động mạch vành là gì? (SCAD-spontaneous coronary artery dissection)

Không giống như các bệnh đột quỵ tim hay gặp khác (nguyên nhân do các mảng xơ vữa ở động mạch), bóc tách động mạch vành do động mạch vành bị rách khiến giảm lưu lượng máu đến tim dẫn đến tình trạng đột quỵ tim.

Mặc dù bệnh này hiếm gặp và chỉ chiếm một tỷ lệ nhỏ trong các bệnh tim mạch nói chung nhưng lại là nguyên nhân của 40% các cơn đột quỵ tim ở phụ nữ dưới 50 tuổi và phần lớn xảy ra ở phụ nữ trẻ.  Đây chính là nguyên nhân gây ra các cơn đau tim ở những người trẻ tuổi mà các bác sỹ đã lãng quên suốt hơn 100 năm qua và mới được đề cập trở lại trong 4-5 năm trở lại đây.

Nhưng người mắc bệnh bóc tách động mạch vành thường là những người khỏe mạnh và không bị mắc bất cứ bệnh tim nào trước đó cũng như không có những yếu tố nguy cơ của bệnh tim mạch như hút thuốc lá, tiểu đường hoặc thừa cân. SCAD thường bị chẩn đoán cà điều trị nhầm nên càng dẫn tới tổn thương động mạch nhiều hơn.

SCAD xảy ra ở nhóm phụ nữ trẻ, gầy và không có các yếu tố nguy cơ vì thế mà ngay cả khi có các cơn đau tim điển hình, các bác sỹ vẫn có thể chẩn đoán nhầm.

Các đột quỵ tim khác thường được chẩn đoán thông qua các xét nghiệm máu và điện tâm đồ nhưng SCAD chỉ có thể được chẩn đoán bằng chụp X-quang mạch vành

Những ai có nguy cơ bị mắc bệnh

Bóc tách động mạch vành có thể xảy ra trong độ tuổi từ 15 đến 80 và độ tuổi trung bình là 42. Khoảng 10-15% các ca xảy ra ở trẻ sơ sinh.

Bệnh  có thể liên quan đến các vấn đề khác của động mạch nhưng đa phần là do loạn sản cơ khiến các tế bào phát triển một cách bất thường ở thành động mạch

Bệnh tiến triển âm thầm không gây ra bất cứ vấn đề sức khỏe nào cho đến khi bác sỹ tim mạch phát hiện ra những hình ảnh bất thường sau một cơn đau tim. Vì vậy những bệnh nhân từng mắc SCAD nên đi kiểm tra sức khỏe thường xuyên đặc biệt các vấn đề về động mạch như phình mạch não, tắc nghẽn, bóc tách hoặc rách động mạch.

Bệnh bóc tách động mạch vành cũng có tính chất di truyền trong gia đình nhưng có rất nhiều bệnh nhân, nguyên nhân gây ra bệnh thường không được biết chắc chắn.

Hiện nay vẫn chưa có cách phòng bệnh và không có có khuyến cáo chung cho tất cả mọi người. Để ngăn ngừa bệnh xảy ra một lần nữa, các bác sỹ thường kê aspirin sử dụng hàng ngày cho các bệnh nhân và họ cũng cần phải tránh:

  • việc mang thai
  • điều trị hóc môn tại nhà
  • các môn thể thao có cường độ cao hoặc mạnh
  • các hoạt động gây ra tác động mạnh như tăng cường cơ bắp hoặc xúc tuyết.
     

Tỷ lệ sống sót của bóc tách động mạch vành

Các bác sỹ thường tiên lượng bệnh bóc tách mạch vành có nguy cơ tử vong cao. Thực ra tỷ lệ tử vong của bệnh thực ra rất thấp chỉ khoảng 1-5%. Nhưng với những người bị bóc tách động mạch vành thì lần thứ hai bị bệnh thì cơ hội sống sót giảm đi rất nhiều chỉ hơn 20%.

Tiêu chuẩn điều trị đột quỵ tim không áp dụng được với SCAD.

Thông thường các bệnh nhân đột quỵ tim được chỉ định đặt stent để thông lòng mạch nhưng đặt stent trên bệnh nhân SCAD chỉ làm tăng thêm tổn thương mạch mà thôi. Phác đồ điều trị bệnh bóc tách động mạch vành là sự kết hợp điều trị aspirin và các thuốc chống ngưng tập tiểu cầu. Bệnh nhân sẽ được hỗ trợ về mặt tinh thần, giáo dục về tình trạng bệnh và các bài tập thể dục. Đa số các bệnh nhân sẽ tiến triển tốt sau một vài tuần mặc dù việc phục hồi còn phụ thuộc vào việc chẩn đoán đúng bệnh sớm và mức độ tổn thương mạch ra sao.

Một số người trải qua chấn thương tâm lý hoặc có thể cấp tính đột ngột và cường độ mạnh cũng có thể dẫn tới bệnh bóc tách động mạch vành như người thân trong gia đình qua đời, đổ vỡ trong hôn nhân, stress công việc hoặc những bài tập thể dục cường độ cao

Một vài dấu hiệu gợi ý đến tình trạng bóc tách động mạch vành:

  • đau ngực hoặc khó chịu ở ngực
  • khó thở, hơi thở ngắn
  • đau tay, lưng, cổ hoặc hàm
  • buồn nôn, choáng váng, đổ mồ hôi
Bình luận
Tin mới
  • 16/07/2018

    Hội chứng tăng áp lực nội sọ

    Tăng áp lực nội sọ là một cấp cứu cần được điều trị kịp thời để tránh các biến chứng nghiêm trọng có thể xảy ra như tổn thương não vĩnh viễn, hôn mê kéo dài và thậm chí là tử vong. Vì vậy, hãy tìm kiếm sự hỗ trợ y tế ngay lập tức nếu bạn có các triệu chứng của tăng áp lực nội sọ.

  • 16/07/2018

    Những dấu hiệu trầm cảm của trẻ em

    Với trẻ nhỏ, trầm cảm là một trận chiến mà ở đó trẻ phải liên tục "chiến đấu", cũng như cần có sự trợ giúp từ cha mẹ để vượt qua tốt nhất. Biết được những dấu hiệu về trầm cảm có thể sẽ giúp bố mẹ hạn chế, tránh những tác hại của trầm cảm và giúp trẻ được điều trị sớm nhất.

  • 16/07/2018

    Thiết bị cấy ghép mang thuốc thẳng đến tim: Cơ hội phục hồi nhanh sau nhồi máu cơ tim

    Khi thoát khỏi cơn nhồi máu cơ tim, người bệnh thường có những tổn thương tim nhất định, có thể dẫn tới suy tim.

  • 16/07/2018

    5 bài tập bụng dễ dàng cho người mới tập

    Không phải lúc nào tập luyện giảm mỡ bụng cũng là công việc khó khăn.

  • 16/07/2018

    Cho con bú và những lợi ích tuyệt vời về sức khỏe và kinh tế

    Sữa mẹ là sản phẩm thân thiện với môi trường trong khi quá trình đóng gói sữa công thức cũng như sản xuất bình sữa và núm vú cần rất nhiều vật tư tiêu hao và tạo gánh nặng rác thải cho môi trường.

  • 16/07/2018

    Các bệnh có thể dự phòng bằng vắc-xin: Bệnh bại liệt

    Bệnh bại liệt (Poliomyelitis) là một bệnh nhiễm virut cấp tính lây truyền theo đường tiêu hóa do virut Polio gây lên, có thể lan truyền thành dịch.

  • 16/07/2018

    Những mẹo nhỏ xóa tan vết bầm tím trên cơ thể

    Trong cuộc sống hàng ngày bạn đã không ít lần gặp phải những tai nạn như ngã xe, hay va đập vào đâu đó khiến cho vị trí tổn thương xuất hiện những vết bầm tím, điều này không những khiến bạn bị đau mà còn làm mất vẻ đẹp thẩm mĩ. Những mẹo nhỏ đơn giản dưới đây sẽ giúp bạn nhanh chóng “thổi bay” những vết thâm tím xấu xí trên cơ thể.

  • 16/07/2018

    Ngộ độc hải sản - Nỗi lo mùa du lịch

    Ngộ độc do ăn hải sản chứa độc tố là một vấn đề không mới nhưng cũng chưa bao giờ là cũ bởi gần đây liên tiếp xảy ra nhiều vụ ngộ độc liên quan đến hải sản, nhất là trong mùa du lịch, người dân đi biển và ăn các món hải sản.

Xem thêm