Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 “ thủ phạm” liên quan loãng xương

Loãng xương là một bệnh về xương khiến xương trở nên dễ gãy hơn. Trong nhiều nguyên nhân có những nguyên nhân có thể phòng ngừa được.

Nguyên nhân phổ biến của loãng xương là kết quả của sự mất cân bằng giữa quá trình tạo xương và quá trình tiêu xương. Sau đây là một số yếu tố nguy cơ và nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh loãng xương.

1. Tuổi tác

Tuổi tác là yếu tố chính góp phần vào sự phát triển của bệnh loãng xương. Khi bạn già đi, bộ xương của bạn bắt đầu mất nhiều xương hơn. Xương cứng trở nên xốp và xương xốp lại càng xốp hơn. Khi mất mật độ xương đến một giới hạn nhất định, sẽ trở thành bệnh loãng xương. Khuyến nghị tầm soát loãng xương bắt đầu từ 65 tuổi, đặc biệt là đối với phụ nữ, nhưng những người dưới 65 tuổi có nguy cơ gãy xương cao cũng nên bắt đầu tầm soát loãng xương sớm hơn.

2. Nồng độ estrogen thấp và mãn kinh

Có tới 80% người bị loãng xương là phụ nữ. Việc thiếu estrogen như là một hệ quả tự nhiên của thời kỳ mãn kinh được cho là nguyên nhân quan trọng làm giảm mật độ xương. Các yếu tố bổ sung làm tăng nguy cơ loãng xương ở phụ nữ bao gồm mãn kinh sớm (trước 45 tuổi) và có kinh nguyệt không đều.

3. Nồng độ testosterone thấp

Loãng xương thường gặp ở nam giới có mức testosterone thấp. Một báo cáo năm 2017 trên Tạp chí Nội tiết Quốc tế cho biết tình trạng loãng xương ở nam giới dưới 70 tuổi là thấp nhưng sau đó tăng lên, nghiên cứu cho thấy hầu hết các trường hợp này đều liên quan đến mức testosterone thấp.

4. Do thuốc men

Dùng corticosteroid đường uống và tiêm trong thời gian dài, có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh loãng xương. Thuốc tuyến giáp, thuốc hóa trị và những thuốc khác cũng có thể dẫn đến phát triển bệnh loãng xương. Tất nhiên, những loại thuốc này có thể rất cần thiết trong việc điều trị một số bệnh. Do đó, bạn không nên ngừng bất kỳ điều trị nào hoặc thay đổi liều lượng dùng mà không trao đổi trước với bác sĩ.

5. Do một số bệnh lý

Một số tình trạng bệnh lý thông thường cũng gây ra tình trạng mất xương. Được gọi là loãng xương thứ phát. Đó là các bệnh đái tháo đường, bệnh viêm tự miễn, bệnh tuyến giáp và hội chứng kém hấp thu.

6. Bộ khung cơ thể nhỏ và trọng lượng thấp

Người gầy và nhỏ nhắn có nguy cơ cao bị loãng xương. Một lý do là vì họ vốn có ít xương hơn so với người có trọng lượng cơ thể và khung hình cơ thể lớn hơn.

7. Di truyền học

Xu hướng di truyền mắc bệnh loãng xương có thể ghi nhận từ tiền sử gia đình. Bạn có thể dễ bị loãng xương hơn nếu cha mẹ mắc bệnh này. Một số nhóm dân tộc cũng có nguy cơ gia tăng đối với tình trạng loãng xương. Trên phương diện lý thuyết, có rất nhiều gen mà một người có thể thừa hưởng làm tăng khả năng phát triển tình trạng bệnh loãng xương.

Chủng tộc góp phần quyết định khối lượng xương và tăng nguy cơ loãng xương. Người Mỹ gốc Phi có xu hướng có khối lượng xương cao hơn người da trắngngười châu Á. Người gốc Tây Ban Nha thường có khối lượng xương thấp hơn người Mỹ gốc Phi.

8. Các yếu tố nguy cơ liên quan lối sống

Hoạt động tích cực giúp xương chắc khỏe.

Có nhiều yếu tố nguy cơ của bệnh loãng xương có thể là bất khả kháng. Tuy nhiên, một số yếu tố nguy cơ về lối sống nằm trong tầm kiểm soát của bạn và có thể điều chỉnh được

Thiếu vitamin Dcanxi: Điều quan trọng là phải ăn một chế độ ăn có bổ sung canxi và vitamin D, vì những chất dinh dưỡng này kết hợp với nhau để thúc đẩy sức khỏe của xương. Canxi khuyến khích xương khỏe mạnh và vitamin D giúp cơ thể hấp thụ canxi hiệu quả.

Lối sống ít vận động: Hoạt động tích cực giúp giữ cho cơ và xương chắc khỏe, ngăn ngừa loãng xương. Xương chắc khỏe cũng ít bị gãy hơn.

Hút thuốc lá: Nghiên cứu cho thấy các hóa chất được tìm thấy trong thuốc lá có thể cản trở hoạt động của các tế bào trong xương. Ngoài ra, hút thuốc lá có thể ức chế sự hấp thụ canxi và cũng có thể làm giảm khả năng bảo vệ mà estrogen cung cấp cho xương. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng hút thuốc lá làm tăng nguy cơ gãy xương và có thể làm chậm quá trình chữa lành xương gãy.

Uống rượu nhiều: Rượu có ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của xương, cản trở sự cân bằng của canxisự hấp thụ vitamin D trong cơ thể. Uống nhiều rượu cũng có thể gây ra sự thiếu hụt hormone ở cả nam và nữ. Uống quá nhiều rượu cũng có thể giết chết các nguyên bào xương, các tế bào tạo xương. Ngoài ra, lạm dụng rượu có thể ảnh hưởng đến sự cân bằng và dáng đi, dẫn đến té ngã, thường dẫn đến gãy xương do xương mỏng và tổn thương dây thần kinh.

Tóm lại, có rất nhiều điều bạn có thể làm để bảo vệ xương của mình và không bao giờ là quá muộn để hành động. Những thói quen bạn áp dụng hiện tại và trong tương lai có thể ảnh hưởng đến sức khỏe xương của bạn trong suốt quãng đời còn lại. Bạn có thể bảo vệ xương bằng cách bổ sung đủ vitamin D, canxi và ăn một chế độ ăn uống cân bằng bao gồm các loại thực phẩm tốt cho sức khỏe của xương, bao gồm trái cây và rau quả. Bạn cũng nên tập thể dục thường xuyên để giữ cho xương và cơ chắc khỏe. Cuối cùng, tránh hút thuốc lá và hạn chế uống rượu bia. Một ngày, bạn nhớ nên dành 15 phút tiếp xúc da trực tiếp với ánh sáng mặt trời, chỉ cần chừng đó thời gian bạn đã mang lại đủ vitamin D cho cơ thể trong ngày.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Cách phòng ngừa bệnh loãng xương.

TS.BS. Lê Thanh Hải - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 18/09/2026

    Tác hại khi trẻ vừa ăn vừa xem điện thoại, ti vi và cách khắc phục

    Vừa ăn vừa xem điện thoại, tivi gây hại không nhỏ đến hệ tiêu hóa và sự phát triển của trẻ.

  • 18/09/2026

    Nhịn ăn gián đoạn trong phòng các bệnh mạn tính và rối lôạn chuyển hóa

    Nhịn ăn là phương pháp được áp dụng từ lâu đời, dưới nhiều hình thức khác nhau… chúng còn phổ biến trong một sô tôn giáo, hoặc được áp dụng trong một số biện pháp phòng và điều trị bệnh mạn tính, rối loạn chuyển hóa. Cơ chế ảnh hưởng của nhịn ăn tới chức năng hoạt động của các cơ quan, sinh lý tế bào và sinh học phân tử cũng ngày càng được khoa học chứng minh. Điển hình là giải thưởng Nobel về Sinh lý Y học năm 2016 [1], được trao cho nhà khoa học Nhật -Yoshinori Ohsum, đã chứng minh các vai trò quan trọng của tự thực bào (autophagy) và một số gen điều hòa hoạt động tự thực bào, giúp sáng tỏ thêm nhiều cơ chế phân tử tế bào, cũng như sản xuất ra các thuốc mới trong trong phòng chống bệnh tật.

  • 18/09/2026

    Bí quyết phòng tránh sốc nhiệt và cảm lạnh khi đi du lịch vùng cao vào mùa thu

    Nhiều người thường chọn xu hướng rời xa vùng đồng bằng để tìm đến các vùng núi cao như một lựa chọn lý tưởng vào mùa thu nhằm tận hưởng không khí trong lành. Khí hậu se lạnh, mát mẻ tại các đỉnh núi cao luôn mang lại cảm giác dễ chịu và thư thái. Tuy nhiên, ẩn sau bức màn thời tiết lý tưởng đó là những cạm bẫy khí hậu có thể đe dọa trực tiếp đến hệ miễn dịch của du khách nếu không biết cách bảo vệ sức khỏe trước đặc trưng thời tiết miền núi vào mùa thu. Để giúp bạn có một chuyến đi an toàn và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ thông tin về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn cùng cẩm nang thích nghi khoa học ngay dưới đây.

  • 17/09/2026

    Sau tuổi 60 nên ăn gì để tránh mất cơ?

    Hiểu đúng nguyên nhân và chủ động điều chỉnh chế độ dinh dưỡng là giải pháp giúp người độ tuổi 60 duy trì sức khỏe và cơ bắp.

  • 17/09/2026

    8 loại thức uống cấp nước giúp cải thiện làn da

    Những gì bạn uống có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và vẻ ngoài của làn da. Các lựa chọn giàu chất dinh dưỡng và dưỡng chất như nước chanh, trà xanh và nước hầm xương có thể giúp hỗ trợ làn da khỏe mạnh hơn.

  • 16/09/2026

    Nên uống bao nhiêu nước lá đinh lăng mỗi ngày để giảm cân an toàn?

    Nước lá đinh lăng hỗ trợ kích thích trao đổi chất và chuyển hóa mỡ thừa, giảm cân hiệu quả khi dùng đúng.

  • 16/09/2026

    Cảnh giác với làn sóng đồ ăn vặt cổng trường mùa tựu trường

    Mỗi mùa khai trường, các hàng quán ăn vặt di động rực rỡ sắc màu trước cổng trường luôn có sức hấp dẫn đặc biệt đối với học sinh sau giờ tan học. Tuy nhiên, những món ăn nhanh giá rẻ này lại ẩn chứa nhiều hiểm họa khôn lường về thực phẩm bẩn, trở thành nỗi lo âu sâu sắc của gia đình và nhà trường. Để bảo vệ sức khỏe con trẻ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những góc nhìn khoa học và cảnh báo chi tiết về mối nguy hại từ các loại đồ ăn vặt cũng như thức ăn đường phố này.

  • 15/09/2026

    5 thói quen ăn uống phụ nữ tuổi 40 cần tránh để bảo vệ sức khỏe

    Chế độ ăn uống lành mạnh giúp bảo vệ sức khỏe và duy trì năng lượng cho phụ nữ tuổi 40.

Xem thêm