Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

7 loài cỏ dại có thể là thảo dược hữu ích

Rất có thể một trong số chúng đang mọc ở sân sau nhà bạn đấy. Hãy xem, khi nào bạn có thể dùng chúng như một loại thuốc hỗ trợ.

7 loài cỏ dại có thể là thảo dược hữu ích

Thảo bản bông vàng

Từ xa xưa, ở Tây phương, cây thảo bản bông vàng đã được sử dụng với nhiều cách khác nhau: cành hoa có thể dùng để chế tạo đuốc hoặc nến khi nhúng với mỡ, trong khi lá có thể dùng để rải sàn.
Cây thảo bản ngày nay vẫn có tác dụng hữu hiệu đối với các bệnh đường hô hấp. Được chế biến giống như trà, chất saponin và nước ép nhuyễn của thảo bản bông vàng đôi khi có thể giúp giảm ho và đau họng. Trà thảo bản bông vàng có vị ngọt nhẹ sẽ giúp xoa dịu cổ họng.
Bạn có thể tìm thấy cây này ở vùng đất trống, khô nóng bên cạnh đường cao tốc hay chân đê. 

Cây mã đề 

Cây mã đề có thể được tìm thấy ở nhiều nơi trên thế giới và rất sẵn có ở Việt Nam, trong vườn, ngoài ruộng hoặc ven đê, bãi cỏ.
Từ rất lâu, cây Mã đề được dùng để chữa rất nhiều bệnh, từ kiết lỵ cho đến đau răng. Tác dụng tốt nhất của mã đề là giảm sưng, lợi tiểu. Bài thuốc dân gian râu ngô - bông mã đề được dùng phổ biến ở Việt Nam khi bị đái rắt, đái buốt, hỗ trợ hữu hiệu trong viêm nhiễm đường tiết niệu và bệnh phụ khoa. Cây mã đề đã được sử dụng từ hàng thế kỷ nay ở châu Âu, chủ yếu với vai trò chất chống viêm thay thế cho kem cortisone để chữa vết ong hoặc nhện cắn. Nghiền lá thành một hỗn hợp mềm, ẩm theo kiểu thuốc đắp, hoặc đun qua thành hỗn hợp sánh với sáp ong hoặc dầu dừa để tiện mang theo khi di chuyển.
Hãy tìm những cây có lá dài hình oval tại các khe nứt giữa những viên gạch lát đường, nơi đất ấm. Các lá có gân song song, tỏa ra từ cuống dẹt. Vào giữa mùa hè, bạn có thể thấy bông mã đề mọc lên thành cụm mờ đục mọc lên từ trung tâm bụi lá.

Cây tầm ma gốc lạ

Đây là một loại cây thuộc họ tầm ma. Theo ước tính, một ly cây tầm ma gốc lạ nấu chín có chứa gần một nửa lượng canxi cần thiết hàng ngày của một người, và nhiều hơn 1/3 lượng vitamin A cần thiết, cũng như 2,4 g protein. Giá trị dinh dưỡng  của cây này dường như cao hơn cải búp hoặc rau chân vịt.
Để chế biến, bạn loại bỏ lông của cây bằng cách luộc với hai lần thay nước, mỗi lần luộc một phút. Thành phẩm cuối cùng có vị ngậy và rất thích hợp khi ăn với cá béo chẳng hạn cá hồi.
Bạn có thể tìm cây này ở vùng đất râm và ẩm ướt. Cây này có thể cao đến gần 1m, thân cây hình vuông có nhiều lông. Hãy thận trọng khi thu hoạch cây này, nhưng đừng lo lắng, nếu bạn bị côn trùng cắn thì dùng hỗn hợp lá mã đề đắp lên.

Cây bồ công anh

Rất dễ để nhận ra hoa vàng đặc trưng của cây bồ công anh nổi bật trên nền cỏ và dọc đường đê. Lá có thể ăn sống với sa lát, nhưng tốt nhất bạn nên uống như một loại trà để thưởng thức hết hương vị và có được hiệu quả cho sức khỏe cao nhất. Để bớt vị đắng của lá cây bồ công anh, đầu  tiên phơi khô ba hoặc bốn lá ở bệ cửa sổ nơi nhiều nắng chiếu vào, sau đó bỏ vào một ly đã rót sẵn nước sôi, bạn sẽ có một ly trà tuyệt diệu.

Giàu vitamin K và beta-carotene, cây bồ công anh cũng được dùng để thanh lọc gan và máu. Bạn cũng nên lưu ý rằng, bồ công anh có tính lợi tiểu nhẹ.  

Ngưu bàng

Củ của cây này có thể  lột vỏ, rang lên và xay để cho ra bột pha giống cà phê nhưng không chứa caffein. Củ của cây này từng được sử dụng để chữa các nhiễm trùng tại chỗ do nấm. Gần đây, một số nghiên cứu chỉ ra rằng, trà ngưu bàng có chứa inulin—một hợp chất cải thiện tiêu hóa, theo trung tâm y tế của Đại học Maryland.
Sử dụng ngưu bàng cũng rất đơn giản, bạn chỉ cần ngâm một vài lát mỏng củ ngưu bàng trong nước sôi trong 5 phút.  Hỗn hợp trà ngâm đó sẽ có hương vị không mạnh mẽ như “cà phê” bột ngưu bàng. Nếu vị đắng nhẹ không vừa khẩu vị của bạn, bạn có thể thêm một ít lá bạc hà vào. Lưu ý là trà ngưu bàng không khuyến khích với người mang thai.
Tìm cây này ở vùng ruộng hoang hoặc những góc đất khô cằn trong vườn. Cây trưởng thành có thể phát triển rất cao, hạt cây có thể dính vào áo và tóc khi bạn thu hoạch.  

Hạ khô thảo

Cây hạ khô thảo là thành viên trong họ bạc hà, thường cao tầm vài chục cm, với hoa tím và thân trơn hình vuông. 
Để tận dụng lợi ích tối đa của cây này, thu hoạch lá, hoa và thân, sau đó phơi khô ở nơi có nắng ấm. Cây này có lượng chất chống oxy hóa gần như cao nhất trong số các cây thảo dược. Một hoặc hai thìa cây này pha thành trà khi dùng hàng tuần có thể phục hồi tế bào và giảm phản ứng viêm.

Cỏ thi

Cỏ thi rất dễ tìm thấy vào đầu hè với chùm hoa trắng ngả hồng hình cái ô. Cây cỏ thi mọc ở ruộng cũ, bên vệ đường và hầu như các loại đất vườn khác nhau. Cây dại có thể mọc ở đất không màu mỡ do có khả năng chịu hạn hán và các vùng đất trũng sỏi đá.
Trong thế chiến 1, quân đội đã dùng nó để làm dịu vùng da bầm tím. Theo Học viện dược thảo của Anh quốc, tính chất chống viêm và tính chất chống khuẩn của cỏ thi có thể kết hợp khiến nó trở thành thảo dược chữa lành vết thương tiềm năng.
Cỏ thi thường được sử dụng để ngâm trong bồn tắm hoặc ngâm các
vùng tay, chân bị bầm tím trong chậu ngâm. Hãy lấy một hoặc hai nắm cỏ mềm, để cỏ khô trong vòng một tuần và nhồi vào một túi vải mỏng hoặc túi giấy dùng để ngâm trà, sau đó ngâm vào chậu nước nóng hoặc bồn nước nóng. Để nước nguội vừa phải, ngâm bộ phận bị bầm tím trong đó, bạn sẽ thấy hiệu quả bất ngờ.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Quả sấu và mùa hè
Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 10/07/2026

    Khoai lang – món ăn dưỡng tỳ vị: 5 lợi ích khi dùng vào bữa sáng

    Khoai lang là thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất, thường được nhiều người lựa chọn cho bữa sáng. Tuy nhiên, ăn khoai lang mỗi ngày có tốt không và ai nên hạn chế loại thực phẩm này?

  • 10/07/2026

    9 giải pháp thay thế Melatonin giúp bạn ngủ ngon hơn một cách tự nhiên

    Melatonin là một loại hormone điều chỉnh chu kỳ ngủ - thức của cơ thể và thường được sử dụng dưới dạng thực phẩm chức năng để hỗ trợ giấc ngủ. Tuy nhiên, vì melatonin có thể không phù hợp với tất cả mọi người, một số người có thể tìm đến các phương pháp thay thế khác như thực phẩm chức năng và các bài thuốc thảo dược.

  • 09/07/2026

    5 tác hại khi bỏ ăn cơm trắng, cắt giảm hoàn toàn tinh bột

    Bỏ ăn cơm trắng, hoàn toàn không ăn tinh bột để giảm cân cấp tốc là sai lầm tai hại khiến cơ thể suy kiệt. Dưới đây là 5 hệ lụy nguy hiểm khi đột ngột cắt bỏ nguồn năng lượng này.

  • 09/07/2026

    Nguyên nhân gây ho sau khi chạy bộ và cách phòng tránh

    Chạy bộ có thể dẫn đến ho do lượng không khí hít vào tăng lên và các chất gây kích ứng tiềm ẩn, như không khí lạnh hoặc khô. Hiểu rõ các nguyên nhân, chẳng hạn như co thắt phế quản do vận động hoặc dị ứng, có thể giúp bạn thực hiện các bước để ngăn ngừa tình trạng này.

  • 08/07/2026

    3 nguyên tắc uống nước giúp cơ thể không mất nước ngày nắng nóng

    Những ngày nắng nóng, do thời tiết oi bức và lượng mồ hôi tiết ra nhiều, nếu không có thói quen uống nước thường xuyên, cơ thể dễ mất nước, gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

  • 08/07/2026

    Báo động đỏ về mùa dị ứng kéo dài do Trái đất nóng lên

    Không còn gói gọn trong những tháng chuyển mùa ngắn ngủi, mùa dị ứng phấn hoa đang có những diễn biến bất thường khi bắt đầu sớm hơn và kéo dài hơn đáng kể trên phạm vi toàn cầu. Những nghiên cứu mới nhất đã gióng lên hồi chuông cảnh báo: sự gia tăng nồng độ CO2 và nhiệt độ trái đất không chỉ làm thay đổi hệ sinh thái mà còn trực tiếp làm cho thực vật sản sinh ra lượng phấn hoa dày đặc với độc lực mạnh hơn.

  • 07/07/2026

    Lá sung có tác dụng gì đối với sức khỏe?

    Lá sung được sử dụng từ lâu trong dân gian dưới dạng thực phẩm, nước sắc hoặc nguyên liệu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Một số nghiên cứu hiện đại cho thấy lá sung chứa nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học có lợi cho sức khỏe.

  • 07/07/2026

    Thực đơn dinh dưỡng lành mạnh cho các "cú đêm" mê thể thao

    Những giải đấu thể thao cuồng nhiệt diễn ra vào khung giờ muộn luôn có sức hút mãnh liệt, dễ dàng biến người hâm mộ thành những "cú đêm" thực thụ. Tuy nhiên, việc thức khuya liên tục để theo dõi các trận đấu không chỉ làm đảo lộn nghiêm trọng nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể mà còn vô tình kích thích những cơn đói bụng xuất hiện vào ban đêm.

Xem thêm