5 điều cần biết về chứng tự kỷ
Tự kỷ, được gọi đầy đủ là Rối loạn phổ tự kỷ (RLPTK), là một dạng rối loạn phát triển. Rối loạn phát triển thường xuất hiện từ lúc bé dẫn đến tình trạng khuyết tật suốt đời. Ngày nay việc tìm ra được nguồn tin đáng tin cậy về tự kỷ là khá khó khăn bởi có quá nhiều hiểu lầm sai lệch về tự kỷ được đăng lên internet.

Tự kỷ là gì?
Tự kỷ là một dạng rối loạn về sự khác biệt và/hoặc những thách thức trong các kỹ năng giao tiếp xã hội, vận động, ngôn ngữ và khả năng phát triển trí tuệ bình thường.
Những người bị tự kỷ có phản ứng không bình thường trước những kích thích lên giác quan như nhạy cảm với ánh sáng, âm thanh, mùi vị, và/hoặc cảm giác thèm bất thường một thứ gì đó.
Các triệu chứng thường gặp khác bao gồm “chuyển động liên hồi” (đập tay liên tục, di chuyển chân, đung đưa người), có những hành động giống nhau lặp đi lặp lại, không thích sự thay đổi, lo âu, và một số trường hợp có tài năng “bác học” trong một số lĩnh vực nhất định nào đó (thường là âm nhạc hoặc toán học).
Vì tự kỷ là một rối loạn phổ nên nó sẽ có nhiều mức độ từ nhẹ đến vừa và nặng.
5 Điều cần biết về chứng tự kỷ
1. Hầu hết trường hợp, chúng ta không tìm được nguyên nhân gây ra chứng tự kỷ. Một số loại thuốc dùng trong thời gian mang thai có thể làm tăng nguy cơ mắc tự kỷ. Tuy nhiên ngoài lý do đó, ta không biết thêm về các nguyên do khác dẫn đến chứng bệnh này.
Ví dụ, ta biết rằng các bé trai thường có nguy cơ mắc tự kỷ cao hơn nhiều so với bé gái, nhưng không lý giải được tại sao lại như vậy. Tương tự, ta biết cha mẹ cao tuổi thường có khả năng cao hơn sinh ra trẻ tự kỷ nhưng cũng không biết được nguyên nhân vì đâu.
Ta biết tự kỷ cũng có thể di truyền, nhưng ngoại trừ quyết định sinh hay không sinh con, không có cách nào biết được liệu đứa bé có bị tự kỷ hay không.
2. Có rất nhiều phương pháp điều trị có hiệu quả nhưng không đảm bảo chữa khỏi căn bệnh này. Việc sử dụng thuốc điều trị tự kỷ thường rất ít gặp mà thay vào đó là các liệu pháp tác động hành vi, phát triển, ngôn ngữ và nghề nghiệp chuyên sâu
Nhiều trẻ tự kỷ gặp vấn đề về dạ dày-ruột nên vừa cần tránh ăn một số loại thức ăn nhất định để đảm bảo con trẻ được cung cấp dinh dưỡng hợp lý. Tuy nhiên, tính cho đến thời điểm hiện tại, vẫn chưa có loại thuốc hay hình thức điều trị hoặc chế độ ăn nào có thể chữa khỏi tự kỷ.
3. Tự kỷ có thể vừa được xem là thế mạnh cũng vừa là điểm yếu của cá nhân. Đương nhiên bệnh nhân sẽ gặp nhiều khó khăn do bệnh gây ra nhưng nhiều người bị tự kỷ cũng có những thế mạnh đáng chú ý, thậm chí vượt trội.
Ví dụ: Nhiều bệnh nhân tự kỷ cực kỳ thông minh. Đa phần bệnh nhân đều thông minh ở mức trung bình trong một số lĩnh vực đòi hỏi khá năng trí tuệ cao.
Nhiều người có khả năng nổi bật trong các lĩnh vực âm nhạc, toán học, công nghệ, nghệ thuật và kỹ sư – mặc dù số người thực sự sở hữu bộ não “bác học” khá hiếm.
Bệnh nhân tự kỷ thường thành thật và đáng tin, một phần do họ gặp khó khăn trong việc nhận ra và sử dụng lối nói mỉa mai, tâng bốc hay dối trá.
4. Có rất nhiều hiểu lầm về tự kỷ. Rất khó để một người không bị tự kỷ tưởng tượng ra cảm giác của người tự kỷ. Ngoài ra, hầu hết các bài kiểm tra IQ và phát triển đều dành cho những người không bị tự kỷ. Kết quả là nhiều hiểu lầm xuất hiện.
Ví dụ, một số người tin rằng bệnh nhân tự kỷ không có khả năng yêu thương, không biết tưởng tượng hoặc không có cảm xúc. Tuy nhiên tất cả những suy nghĩ này đều xuất phát từ những hiểu lầm, không đến từ thực tế.
5. Tất cả các dạng tự kỷ đều gây ra nhiều khó khăn. Tự kỷ dạng nặng có thể khó kiểm soát vì nó có thể đi kèm các hành vi hung hăng và thách thức cực đoan trong giao tiếp. Nhưng tự kỷ chức năng cao thường kèm theo các vấn đề tâm thần khác như lo âu, các hành vi ám ảnh, rối loạn nghiêm trọng chức năng giác quan, và thậm chí cả trầm cảm.
Chẩn đoán mắc tự kỷ không phải dễ dàng. Thậm chí nhiều người sẽ sợ hãi nó. Nhưng quan trọng là người mắc tự kỷ vẫn có thể sống một cuộc sống lành mạnh.
Theo thời gian, bạn sẽ khám phá ra nhiều nguồn hỗ trợ và cơ hội cho trẻ tự kỷ và gia đình. Bạn cũng sẽ biết được khả năng ứng phó – thậm chí là vượt lên – của bản thân trước căn bệnh tự kỷ.
Thông tin chi tiết tham khảo thêm tại: Những biểu hiện sớm của chứng tự kỷ
Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.
Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.
Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?
Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.
Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.
Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.
Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.
Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.