Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng cân bằng thực phẩm theo Tây Y trong bữa ăn hàng ngày

Trong thời buổi hiện nay, mô hình bệnh tật đang ngày càng chuyển đổi sang các bệnh mạn tính không lây nhiễm như tim mạch, tiểu đường, gout… Một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tình trạng này là chế độ dinh dưỡng bất hợp lý.

Bữa ăn gia đình có vai trò vô cùng quan trọng và cần được đảm bảo, cân đối cả về số lượng và chất lượng. Theo quan điểm hiện đại, một bữa ăn cân đối cần có đủ các nhóm thực phẩm ở tỷ lệ cân đối là: nhóm ngũ cốc – chất bột đường (carbohydrate), nhóm thực phẩm giàu đạm (protein), nhóm thực phẩm giàu chất béo (lipid) và nhóm thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất.

Nguyên tắc, quan điểm về ẩm thực của Tây Y – Y học hiện đại

Tây Y – hay Y học hiện đại (YHHĐ), hay đúng hơn cả là dinh dưỡng học hiện đại (DDHHĐ) luôn đưa ra lời khuyên nên thực hành một chế độ ăn cân đối và đầy đủ các chất dinh dưỡng. Hơn nữa, chế độ ăn uống hợp lý còn cần phải tuỳ thuộc theo tuổi, giới và thể chất của từng đối tượng. Các nhóm thực phẩm cần có tỉ lệ cân đối bao gồm: nhóm ngũ cốc (năng lượng từ ngũ cốc chỉ nên chiếm 55-67% tổng năng lượng khẩu phần, nên ăn thay đổi các loại ngũ cốc khác nhau để làm đa dạng bữa ăn); nhóm thực phẩm giàu đạm (cần ăn phối hợp cả thực phẩm giàu đạm động vật từ các loài gia súc, gia cầm, hải sản và đạm thực vật từ các loại đậu, đỗ…); nhóm chất béo (mỡ động vật và dầu thực vật hỗ trợ hấp thu các vitamin tan trong chất béo như vitamin A, D, E, K…); nhóm rau, quả (cung cấp vitamin và khoáng chất) giúp cơ thể phát triển và khỏe mạnh, chống lại bệnh tật ở mọi lứa tuổi.

DDHHĐ khuyên nên ăn theo chế độ bệnh lý, có nghĩa là tùy thuộc vào tình trạng bệnh lý của cơ thể mà ăn sao cho đúng. Giả sử như cơ thể đang mắc tiểu đường thì chế độ ăn cần hạn chế đường tiêu thụ; ăn nhiều các thực phẩm như rau xanh, đậu đỗ… Hay những người mắc huyết áp cao thì cần hạn chế ăn mặn, giảm lượng muối tiêu thụ hàng ngày. Nhìn chung, tùy từng tình trạng bệnh lý mà điều chỉnh chế độ dinh dưỡng phù hợp với cơ thể, nhưng vẫn phải đảm bảo một nguyên tắc chung là cung cấp đa dạng và cân đối các nhóm thực phẩm.

Ngoài ra việc sử dụng thực phẩm không hợp vệ sinh cũng kéo theo nguy cơ bệnh tiêu hóa, ảnh hưởng đến sức khỏe.

Mất cân bằng dinh dưỡng trong bữa ăn

Về cơ bản, không có món ăn riêng lẻ nào có thể cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng mà cần phối hợp, sử dụng đa dạng các loại thực phẩm. Khi chúng ta sử dụng quá nhiều, thiên về một loại, vô hình trung chúng ta tự làm mất tính cân bằng của các yếu tố dinh dưỡng. Ví dụ như mì ăn liền – món ăn vẫn được nhiều người coi là tiêu cực, thiếu chất, không cân bằng khi cung cấp một lượng chủ yếu là tinh bột trong khi các yếu tố khác lại không có.

Tuy nhiên, công bằng mà nói thì mì ăn liền dù là một thực phẩm ăn nhanh, nhưng được xem như bữa ăn cơ bản, có thể dùng thay bữa chính. Nếu có thể cân bằng các chất dinh dưỡng, bổ sung một số chất trong mì ăn liền như ăn kèm với trứng, thịt, rau xanh…thì hoàn toàn có thể nói mì ăn liền không tiêu cực và 1 bữa ăn với mì ăn liền như vậy vẫn đảm bảo 15-20% nhu cầu dinh dưỡng hằng ngày cho cơ thể.

Do vậy, ăn gì và mất cân bằng dinh dưỡng ra sao là do chính bản thân chúng ta, chứ không phải là do thực phẩm gây ra. Phối hợp nhiều loại thực phẩm khác nhau chính là cách đem đến bữa ăn dinh dưỡng hoàn hảo.

Tổng kết

Quan điểm dinh dưỡng hiện đại đơn giản là không có một loại thực phẩm nào hoàn hảo. Bổ sung đầy đủ các chất dinh dưỡng với tỷ lệ cân bằng, hợp lý bằng cách đa dạng và lựa chọn thực phẩm đúng cách là cốt lõi dinh dưỡng khoa học và thông minh.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sử dụng cân bằng thực phẩm theo Đông y trong bữa ăn hàng ngày

PGs. Ts. Nguyễn Xuân Ninh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 11/07/2020

    Những yếu tố làm tăng nguy cơ nhiễm trùng tai

    Nhiễm trùng tai là một bệnh phổ biến, đặc biệt là ở trẻ em. Có hai loại nhiễm trùng tai đó là nhiễm trùng ống tai ngoài (viêm tai ngoài externa) và nhiễm trùng tai giữa (viêm tai giữa).

  • 11/07/2020

    Cha mẹ cần phải làm gì nếu con hay bị táo bón?

    Táo bón ở trẻ em thường không nghiêm trọng và có thể cải thiện khi bạn thay đổi chế độ ăn uống cho con. Tuy nhiên, nếu táo bón kéo dài thì nó có thể dẫn đến một số biến chứng nguy hiểm hoặc là dấu hiệu một tình trạng y tế tiềm ẩn.

  • 10/07/2020

    Thừa axit dạ dày và những ảnh hưởng khó lường

    Axit dạ dày là một trong những thành phần quan trọng có trong hệ tiêu hoá của con người. Chúng giúp hệ thống tiêu hoá xử lý thức ăn dễ dàng hơn và phân giải thức ăn thành các thành phần dễ hấp thụ vào cơ thể. Tuy nhiên, do những thói quen xấu thường gặp, như hút thuốc, thức khuya, ngủ không đủ giấc, uống rượu bia, ăn uống không đúng giờ, không đủ chất, khiến cho lượng axit dạ dày tăng cao, dẫn đến những hậu quả khó lường.

  • 10/07/2020

    Cảnh báo về một bệnh nhiễm trùng amip ăn não hiếm gặp

    Theo thông tin từ Bộ Y tế Florida (DOH), một người ở Hạt Hillsborough của bang Florida đã nhiễm Naegleria fowleri, thường được gọi là amip ăn não. Amip có thể gây ra một bệnh nhiễm trùng não hiếm gặp gọi là viêm màng não do amip nguyên phát (PAM) phá hủy mô não và thường gây tử vong.

  • 10/07/2020

    5 thực phẩm lành mạnh có thể bạn vẫn ăn sai cách bấy lâu nay

    Để duy trì sức khỏe tổng thể, phòng ngừa bệnh mạn tính, nhiều chuyên gia vẫn khuyên bạn nên có chế độ ăn uống lành mạnh với các thực phẩm tươi sống, hữu cơ. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, việc ăn sai cách có thể khiến bạn bỏ lỡ nhiều dưỡng chất trong thực phẩm.

  • 10/07/2020

    5 thực phẩm giàu cholesterol “tốt” HDL giúp duy trì sức khỏe tim mạch

    Có 2 loại cholesterol là cholesterol “xấu” LDL và cholesterol “tốt” HDL. Trong số đó, bổ sung cholesterol “tốt” HDL thay thế cho cholesterol LDL có thể giúp chống lại tình trạng stress oxy hóa, cải thiện sức khỏe tim mạch.

  • 10/07/2020

    Người bệnh đái tháo đường có nên theo chế độ ăn Keto để giảm cân?

    Chế độ ăn Keto là một chế độ ăn ít carbohydrate (low-carb) với mục đích giảm mỡ, giảm cân mà không cần quá kiêng khem. Nhiều người bệnh đái tháo đường cho rằng đây là chế độ ăn kiêng tốt mà không làm đường huyết tăng cao. Điều này có thực sự đúng?

  • 10/07/2020

    Trị mụn trứng cá bằng dầu hạt bí ngô có an toàn?

    Dầu hạt bí ngô là một loại dầu nền có đặc tính chống oxy hóa, kháng khuẩn và chống viêm. Nó được chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe như kiểm soát huyết áp, giảm cholesterol xấu, bảo vệ mắt… Thế nhưng, bác sỹ da liễu nói gì về việc sử dụng dầu hạt bí ngô để trị mụn trứng cá, chăm sóc da?

Xem thêm