Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Trong y học hiện đại có quan niệm về thực phẩm nóng – lạnh hay không?

Y học cổ truyền có khái niệm về thực phẩm hàn – nhiệt (nóng – lạnh) và ăn uống phải phù hợp với cơ địa. Vậy trong y học hiện đại có tồn tại khái niệm tương tự hay không? Hãy tìm hiểu cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam

Nếu như trong y học cổ truyền, thực phẩm gồm tứ tính là hàn, lương, ôn, nhiệt (lạnh, mát, ấm, nóng) thì trong y học hiện đại, thực phẩm cũng được chia thành 4 nhóm là nhóm cung cấp chất bột đường (carbohydrate), nhóm cung cấp chất đạm (protein), nhóm cung cấp chất béo (lipid) và nhóm cung cấp vitamin và khoáng chất, cụ thể:

  • Nhóm thực phẩm cung cấp chất bột đường (carbohydrate): gạo, ngô, khoai, sắn, bún, phở, mì, miến….
  • Nhóm cung cấp chất đạm (protein): thịt, cá, trứng, sữa, các loại đậu….
  • Nhóm cung cấp chất béo (lipid): dầu, mỡ, các loại hạt (lạc, vừng..)
  • Nhóm cung cấp vitamin và khoáng chất: trái cây, rau xanh, củ quả

Bản chất những thực phẩm có tính hàn trong y học cổ truyền là các thực phẩm chứa ít năng lượng (calo) và giàu kali, canxi; thực phẩm có tính nhiệt là những thực phẩm nhiều đường, nhiều giàu mỡ, nhiều muối, nhiều năng lượng khi đi vào cơ thể chúng gây tăng đường huyết và tạo ra nhiều năng lượng, làm cơ thể có cảm giác nóng lên.

Trong y học hiện đại không có khái niệm rõ ràng về thực phẩm nóng – lạnh. Phần lớn thực phẩm khi đi vào cơ thể đều sẽ tạo ra năng lượng và sinh nhiệt lượng, tức là sẽ làm cơ thể nóng lên, tuỳ theo lượng năng lượng mà thực phẩm đó cung cấp là nhiều hay ít.

Cần lưu ý lựa chọn loại thực phẩm phù hợp với tình trạng dinh dưỡng và nhu cầu dinh dưỡng theo độ tuổi, thể trạng…. Những người thừa cân béo phì, đái tháo đường, tăng huyết áp, không nên ăn các thực phẩm nhiều đường, nhiều dầu mỡ, gia vị, muối. Hoặc một số người bị dị ứng với một số loại thực phẩm nhất định thì không nên ăn loại thực phẩm đó.

 

Chế độ dinh dưỡng cân bằng là chìa khoá cho sức khoẻ

Rõ ràng, có những điểm khác nhau về quan niệm thực phẩm nóng – lạnh giữa 2 nền y học cổ truyền và y học hiện đại. Tuy nhiên, mối liên quan giữa chế độ ăn uống và sức khoẻ là điều cả 2 nền y học đều đã công nhận. Cho dù có những quan niệm khác nhau, nhưng cả y học phương Đông và Phương  Tây đều đã cho  rằng, chìa khoá để có một cuộc sống khoẻ mạnh chính là một chế độ ăn đa dạng, cân bằng dinh dưỡng. Để đạt được điều này, khi kết hợp thực phẩm, cần tuân thủ một số nguyên tắc sau:

  • Ăn đa dạng các loại thực phẩm
  • Đảm bảo ăn đủ thực phẩm tại 4 nhóm: bột đường (carbohydrate), đạm (protein), béo (lipid), vitamin và khoáng chất
  • Tăng cường ăn rau xanh, trái cây tươi
  • Uống nhiều nước
  • Tập luyện thể thao hàng ngày

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Thực phẩm nóng – lạnh theo quan điểm Đông y

TS.BS. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm