Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Giảm mệt mỏi khi xạ trị

Tại sao bạn cảm thấy mệt mỏi sau mỗi đợt xạ trị và những gì bạn có thể làm để đối phó với nó.

Giảm mệt mỏi khi xạ trị

Khi bạn được xạ trị để điều trị ung thư, bác sĩ sẽ thông báo cho bạn về các phản ứng phụ có thể xảy ra trong quá trình xạ trị. Những phản ứng như buồn nôn, tiêu chảyrụng tóc thường thu hút sự chú ý của chúng ta vì chúng khiến bạn cảm thấy tình trạng của mình vô cùng tồi tệ.

Tuy nhiên, sự thực là mệt mỏi mới là tác dụng phụ có ảnh hưởng đến người bệnh nhiều nhất. Thiếu năng lượng và mệt mỏi quá mức có thể gây thêm bệnh cho tất cả các bệnh nhân ung thư.

Học cách quản lý và đối mặt với sự mệt mỏi là cần thiết để đảm bảo chất lượng cuộc sống của bạn trong quá trình điều trị bằng xạ trị.

Các triệu chứng của sự mệt mỏi

Thông thường một tuần sau khi điều trị bằng xạ trị lần đầu tiên bạn có thể bắt đầu cảm thấy những triệu chứng mệt mỏi sau đây:

  • Cảm thấy mệt mỏi hoặc hôn mê suốt cả ngày
  • Mệt mỏi kéo dài (cảm giác này kéo dài lâu hơn là mệt mỏi, căng thẳng hơn và không được nghỉ ngơi).
  • Giảm năng lượng
  • Giảm động lực
  • Giảm sự tập trung

Đi bộ từ bãi đậu xe đến văn phòng của bạn có thể mất nhiều thời gian hơn và bạn sẽ có thể khó thực hiện các công việc hoặc hoạt động về thể chất hơn. Mệt mỏi có thể khiến bạn cực kỳ bực bội vì bạn không hề buồn ngủ, nhưng bạn không có đủ năng lượng để hoạt động và làm việc.

Mệt mỏi ảnh hưởng đến mọi người theo những cách khác nhau; một số người có thể cảm thấy mệt mỏi nhẹ, trong khi những người khác có thể bị mệt mỏi mãn tính nghiêm trọng ảnh hưởng đáng kể tới chất lượng cuộc sống của họ. Mệt mỏi có thể tăng theo thời gian khi bạn trải qua nhiều liệu pháp điều trị bằng xạ trị.

Tại sao Xạ trị dẫn đến Mệt mỏi?

Mệt mỏi xảy ra trong khi xạ trị vì cơ thể đang làm việc chăm chỉ để sửa chữa thiệt hại cho các tế bào lành mạnh phát sinh trong quá trình điều trị. Mức độ mệt mỏi nói chung thay đổi tùy thuộc vào lượng mô bị chiếu xạ, cũng như vị trí.

Nhưng xạ trị có thể không phải là thủ phạm duy nhất, sự mệt mỏi có thể là hệ quả của bản thân ung thư hoặc sự căng thẳng tinh thần liên quan đến việc là một bệnh nhân ung thư.

Một số loại thuốc, chẳng hạn như để phòng ngừa và điều trị buồn nôn, cũng có thể có góp phần gây nên mệt mỏi. Tuy nhiên chúng ta không thể xác định nguyên nhân chính xác gây nên mệt mỏi vì có quá nhiều yếu tố trong quá trình điều trị ung thư mà tất cả chúng đều có thể có liên quan đến mệt mỏi.

6 Lời khuyên để giúp đối phó với mệt mỏi

1. Yêu cầu và nhận sự giúp đỡ 

Đừng để sự tự kiêu ngăn cản việc tìm kiếm sự giúp đỡ. Ngoài ra, hãy chấp nhận sự trợ giúp khi nó được cung cấp cho bạn. Các công việc như cắt cỏ, mua sắm và dọn dẹp có thể sẽ không thể được bạn thực hiện được khi mệt mỏi. Tự thúc ép bản thân để hoàn thành các công việc hàng ngày có thể khiến bạn kiệt sức hơn. Bạn bè và gia đình thường vui lòng giúp đỡ và hãy cho phép họ làm như vậy.

2. Ngủ đủ

Nghỉ ngơi vào ban đêm là điều cần thiết cho mọi người, không chỉ những người bị ung thư. Nếu bạn gặp khó khăn khi ngủ vào ban đêm, hãy cố gắng giới hạn tần suất và thời gian bạn ngủ trưa trong ngày. Quá nhiều giấc ngủ có thể dẫn đến sự mệt mỏi và không ngủ được vào ban đêm.

3. Nghỉ ngơi khi bạn cần

Nếu bạn bắt đầu cảm thấy mệt mỏi, hãy dừng lại và nghỉ ngơi một chút để “sạc pin” lại cho cơ thể. Nghỉ ngơi có thể có nghĩa là một giấc ngủ trưa ngắn hoặc ngồi nghỉ ở một nơi thư giãn và dành thời gian cho chính mình.

4. Đảm bảo bạn đã được bù nước đúng cách

Mất nước là một nguyên nhân thường gặp của sự mệt mỏi. Hãy chắc chắn rằng bạn đang uống nhiều nước và ăn đủ trái cây và rau củ có hàm lượng nước cao. Nếu bạn cảm thấy buồn nôn, hãy thử uống nước ở nhiệt độ phòng bởi nó có thể khiến bạn dễ chịu hơn. Tránh uống cà phê có chứa caffein bởi chúng hoạt động như thuốc lợi tiểu, và cà phê chỉ có khả năng làm tăng năng lượng trong thời gian ngắn ngủi, và bạn sẽ cảm thấy mệt mỏi hơn sau đó.

5. Hãy suy nghĩ kỹ trước khi uống đồ uống bổ sung năng lượng

Bạn có thể bị cám dỗ uống đồ uống bổ sung năng lượng để cung cấp cho bạn nhiều năng lượng hơn, nhưng hãy tránh việc để cho chúng mê hoặc bạn. Những loại đồ uống này có chứa đường và chất caffeine, có thể giúp bạn có năng lượng, nhưng không đủ cho đến cuối ngày. Giống như các loại đồ uống có chứa caffein khác, chúng có thể làm tăng mệt mỏi sau khi bạn lượng năng lượng ít ỏi được chúng bổ sung đã bị bạn dùng hết.

6. Tập thể dục khi bạn cảm thấy bạn có thể.Các nghiên cứu cho thấy rằng tập thể dục có thể làm tăng năng lượng ở những người bị ung thư. Tập thể dục có thể là đi bộ ngắn, bơi lội hoặc tập yoga.

Trao đổi với bác sĩ về sự mệt mỏi của mình

Nhiều người đánh giá thấp sự mệt mỏi và không nói với bác sĩ. Có thể có các lý do y tế cơ bản dẫn đến sự mệt mỏi, chẳng hạn như thiếu máu, mà có thể cần phải được giải quyết. Thật không may, không có thuốc hay phương pháp nào giúp điều trị mệt mỏi, nhưng bác sĩ của bạn có thể xác định được những gì đang góp phần vào việc tạo ra sự mệt mỏi và cung cấp các giải pháp cụ thể cho tình huống của bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Xạ trị ung thư, nên ăn gì?

Bình luận
Tin mới
  • 17/08/2026

    Ăn sữa chua có ngăn ngừa ung thư đại trực tràng?

    Sữa chua từ lâu được biết đến là thực phẩm có lợi cho hệ tiêu hóa nhờ chứa các lợi khuẩn probiotic. Tuy nhiên, những nghiên cứu khoa học gần đây còn cho thấy việc tiêu thụ sữa chua thường xuyên có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng – một trong những loại ung thư phổ biến và gây tử vong hàng đầu trên thế giới.

  • 16/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi gặp người bị sốc nhiệt mùa hè

    Mùa hè với những đợt nắng nóng gay gắt luôn mang theo nhiều nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe, trong đó sốc nhiệt (say nắng) là tình trạng cấp cứu nguy hiểm nhất. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng nặng nề. Để giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và những người thân yêu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin được chia sẻ những thông tin hữu ích và các bước xử trí đúng cách ngay sau đây.

  • 15/08/2026

    68% lao động ngoài trời đau mỏi, một phần ba bị lo âu

    68% lao động tự do làm việc ngoài trời có ít nhất một triệu chứng cơ - xương - khớp sau mỗi ngày làm việc, 33% biểu hiện lo âu từ nhẹ đến rất nặng, theo nghiên cứu công bố hôm 14/8.

  • 15/08/2026

    33 triệu lao động phi chính thức trước sức ép của biến đổi khí hậu

    Có tới 95,4% lao động tự do ngoài trời được khảo sát phải làm việc dưới nắng nóng, nhưng chỉ 19,1% có thể ngừng việc khi nhiệt độ gay gắt. Biến đổi khí hậu đang tạo sức ép kép lên sức khỏe và sinh kế của một lực lượng lao động lớn, trong khi cơ chế bảo vệ vẫn còn những khoảng trống.

  • 15/08/2026

    5 sai lầm hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục

    Mùa hè đến mang theo tiếng gọi của biển xanh và những chuyến đi nghỉ dưỡng tuyệt vời. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm làn da phải đối mặt với thử thách từ ánh nắng mặt trời gay gắt, gió biển và nước muối mặn, dẫn đến tình trạng đen sạm, bỏng rát hay kích ứng da. Nhằm giúp bạn bảo vệ làn da trọn vẹn trong kỳ nghỉ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về 5 sai lầm phổ biến nhất hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục ngay dưới đây.

  • 14/08/2026

    Vì sao người trên 50 tuổi ăn càng ít vẫn khó giảm cân?

    Không ít người trên 50 tuổi than phiền rằng ăn ít hơn nhưng không giảm cân, thậm chí vòng bụng còn tăng. Nguyên nhân không đơn thuần nằm ở lượng thức ăn, mà còn liên quan đến những thay đổi tự nhiên của quá trình lão hóa và mức độ hoạt động thể lực.

  • 14/08/2026

    5 mẹo ăn chậm nhai kỹ giúp giảm cân

    Bữa ăn vội vã cùng thói quen vừa ăn vừa lướt điện thoại, máy tính sẽ gây áp lực lên hệ tiêu hóa, khiến việc giảm cân khó khăn. Khi ăn chậm nhai kỹ giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no đúng lúc, từ đó kiểm soát lượng calo nạp vào và hỗ trợ giảm cân bền vững.

  • 14/08/2026

    DINH DƯỠNG LÂM SÀNG ĐÃ TRỞ THÀNH MỘT GIẢI PHÁP THIẾT YẾU TRONG ĐIỀU TRỊ BỆNH NHIỄM TRÙNG

    Ngày 8/8/2026, tại Nha Trang, Hội Dinh dưỡng Việt Nam phối hợp cùng Viện Pasteur Nha trang và Hội Quân dân Y đã tổ chức Hội thảo khoa học Dinh dưỡng lâm sàng và Tiết chế khu vực miền Trung và Tây Nguyên 2026 với chủ đề “Dinh dưỡng hợp lý với bệnh nhiễm trùng” với sự tham gia của hơn 150 nhà khoa học, các giáo sư, tiến sỹ, bác sỹ chuyên ngành dinh dưỡng, ngành truyền nhiễm, đại diện cơ sở đào tạo y học, các bệnh viện khu vực miền Trung và Tây Nguyê

Xem thêm