Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

5 nguyên nhân đáng ngạc nhiên của chứng mất trí nhớ

Nếu bạn gặp khó khăn trong việc ghi nhớ mọi thứ, có thể bạn đã bị mắc bệnh Alzheimer - nhưng đó không phải là nguyên nhân duy nhất của chứng mất trí nhớ.

5 nguyên nhân đáng ngạc nhiên của chứng mất trí nhớ

Bạn không thể tìm thấy chìa khóa của bạn hoặc bạn quên 1 cuộc hẹn. Đối với nhiều người ở độ tuổi trung niên trở lên, tình trạng hay quên như vậy tưởng như đơn giản nhưng lại rất đáng sợ vì nó làm tăng nỗi lo lắng bị mắc bệnh Alzheimer.

Nhưng theo Viện nghiên cứu quốc gia về lão hóa Hoa Kỳ, không phải chỉ có bệnh Alzheimer dẫn đến chứng đáng trí. Mất trí nhớ có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi và do rất nhiều nguyên nhân khác nhau.

"Các bệnh nhân đã từng bị chứng mất trí nhớ có thể mô tả các triệu chứng của họ tương tự nhau, nhưng bác sĩ có thể chỉ ra được bộ phận nào của não bộ đang bị ảnh hưởng," Bác sĩ Seth Gale, nhà thần kinh học tại Brigham và Bệnh viện phụ khoa ở Boston cho biết

Ông chỉ ra những việc như dùng nhiều loại thuốc khác nhau, bị trầm cảm nặng và mất ngủ có thể dẫn đến các bệnh về trí nhớ."Khi bạn đi sâu và tìm hiểu điều gì đang thực sự xảy ra với chức năng của não, bạn có thể trấn anđược tinh thần của một ai đó. Những người đóhoàn toàn có khả năng học tập và lưu trữ thông tin nhưng do tình trạng quá tải về tinh thần nên họ đang gặp rắc rối,"Tiến sĩ Gale nói.

“Hãy trao đổi với bác sĩ những điều bạn đang lo lắng về bộ nhớ của mình để các nguyên nhân dẫn đến tình trạng bệnh của bạn có thể được giải quyết. Việc thảo luận về các triệu chứng và thực hiện 1 số xét nghiệm, có thể là chụp cộng hưởng từ (MRI) sẽ giúp bác sĩ xác định được những gì đang ảnh hưởng đến trí nhớ của bạn”

Vớ inhiều trường hợp bị mất trí nhớ thì 1 trong các vấn đề sau đây có thể là nguyên nhân

1. Hội chứng ngưng thở lúc ngủ

Chứng rối loạn giấc ngủ thông thường này (có thể điều trị được) gây nên tình trạng ngừng thở trong 1 thời gian ngắn và liên tục suốt đêm. Theo bác sĩ Constantine Lyketsos, giám đốc Trung tâm điều trị bệnh về trí nhớ và Alzheimer tại Bệnh viện Johns Hopkins, đồng thời là giáo sư trưởng khoa tâm thần học tại Trung tâm Y tế Johns Hopkins Bayview “Nó có liên quan đến chứng mất trí nhớ và loạn thần. Bạn có thể đã mắc hội chứng đó nếu bạn thức dậy với 1 cơn đau đầu và cảm thấy mệt mỏi vào ban ngày, hoặc nếu vợ/chồng bạn phàn nàn về những tiếngngáy to”.

Một nghiên cứu công bố trên tạp chí Neurosciencechỉ ra rằng:nếu không được điều trị, chứng ngưng thở khi ngủ sẽ ảnh hưởng đến sự ghi nhớ về định hướng không gian. Loại trí nhớ này bao gồm việc có thể nhớ được phương hướng hoặc nơi bạn để đồ vật như chìa khóa của bạn.Nghiên cứu còn cho thấy giấc ngủ sâu (tên gọi khác là giấc ngủ chuyển động mắt nhanh - REM), đóng vai trò quan trọng trong việc ghi nhớ.

Một cách giải thích khác là đối với những người bị chứng ngưng thở khi ngủ thì sự cung cấp oxy cho não bộ bị gián đoạn tới hàng trăm lần trong 1 đêm, theo bác sĩ Lyketsos."Bộ não bị căng thẳng làm con người thức dậy".Chấn thương do hội chứng ngưng thở khi ngủ có thể biểu hiện thành 1 loạt các triệu chứng mất trí nhớ

2. Bệnh đột quỵ thầm lặng

Tiến sĩ Gale cho biết: Sự thay đổi rõ rệt trong khả năng tư duy và di chuyển bình thường có thể là do đột quỵ gây tắc nghẽn các mạch máu não chính. Rối loạn nhẹ về trí nhớ cũng có thể phát triển dần dần sau 1 cơn đột qụy thầm lặng làm ảnh hưởng đến các mạch máu nhỏ.Những thay đổi này về chức năng não (có thể nhẹ hoặc rất nặng) được gọi là suy giảm nhận thức liên quan mạch máu.

Bộ não bị tổn thương nặng nề nếu bị chặn hoặc giảm lưu lượng máu cung cấp dẫn đến mất các oxy và chất dinh dưỡng thiết yếu.Những người bị mất trí nhớ có nguy cơ cao bị đột quỵVà 1 nghiên cứu được công bố trên tạp chí Stroke cho thấy mất trí nhớ có thể là một dấu hiệu cảnh báo sớm của đột quỵ.

3. Sử dụng thuốc

Mất trí nhớ có thể là 1 dấu hiệu cho thấy thuốc của bạn cần phải được điều chỉnh.Một số loại thuốc có thể ảnh hưởng đến trí nhớ theo Cục Quản lý Dược phẩm và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) bao gồm:

  • Thuốc ngủ
  • Thuốc kháng histamin
  • Thuốc chống lo âu
  • Thuốc chống trầm cảm
  • Một số thuốc giảm đau
  • Thuốc giảm cholesterol
  • Thuốc điều trị tiểu đường

FDA cũng cảnh báo nhữngthuốc hạ cholesterol (gọi là statin) có thể làm tăng nhẹ nguy cơ mắc các tác dụng phụ liên quan đến đảo ngược nhận thức, bao gồm chứng mất trí nhớ và suy nghĩ nhầm lẫn.

Một loại thuốc thường được chỉ định cho tiểu đường typ 2 là metformin cũng đã được xác định là liên quan đến các rối loạn về trí nhớ.1 nghiên cứu được công bố trên Diabetes Care phát hiện rằng những người có bệnh tiểu đường mà dùng thuốc này có khả năng nhận thức kém hơn so với những người không dùng thuốc.

4. Thiếu hụt chất dinh dưỡng

Tình trạng thiếu vitamin B12, một trong những vitamin B rất cần thiết cho các chức năng bình thường của hệ thần kinh có thể dẫn đến sự nhầm lẫn trong nhận thức và thậm chí làmất trí nhớ.Mỗi ngày, cơ thể bạn nên hấp thu khoảng 2,4 microgram B12 qua ăn uống từ các nguồn tự nhiên như các sản phẩm từ sữa, thịt, cá hoặc từ các loại thực phẩm giàu vitamin B12 như ngũ cốc tăng cường.

5. Stress, lo lắng, và trầm cảm

Lyketsos cảnh báo: tình trạng căng thẳng hoặc lo âu nhiều có thể dẫn đến các vấn đề về sự chú ý và trí nhớ. Điều này đặc biệt phổ biến ở những người làm các công việc, chức vụ quan trọng và không được ngủ ngon giấc.Thông thường việc giảm bớt căng thẳng có thể cải thiện được trí nhớ, Lyketsos cho biết

Theo 1 nghiên cứu được công bố trên tạp chí Pharmacy & BioAllied Sciences, tình trạng bị stress mãn tính nhưng không được điều trị có thể dẫn đến hiện tượng trầm cảm và có thể ảnh hưởng đến các chức năng của não.Một rối loạn cảm xúc có thể được cải thiện bởi việc uống thuốc và tư vấn, theo ghi chú của Viện quốc gia về lão hóa.

Những nguyên nhân ít gặp của chứng mất trí nhớ

Các trình trạng khác có thể dẫn đến các vấn đề với trí nhớ bao gồm:

Nhiễm trùng:

Mất trí nhớ có thể là do nhiễm trùng nghiêm trọng xung quanh não bộ, bao gồm giang mai thần kinh, Gale cho biết.

Chấn thương đầu:

Theo Viện nghiên cứu quốc gia Hoa Kỳ về rối loạn thần kinh và đột quỵ, các triệu chứng của 1 chấn thương não nhẹ có thể bao gồm nhận thức sai lệch và gặp vấn đề về việc ghi nhớ và tập trung.

Khối u:

Hiệp hội u não Hoa kỳ cho biết: bộ nhớ và khả năng xử lý thông tin có thể bị ảnh hưởng bởi các khối u ở não. Ngoài ra, các phương pháp điều trịkhối u có thể ảnh hưởng đến trí nhớ của bạn, bao gồm phẫu thuật não, hóa trị hoặc xạ trị.

Nghiện rượu, lạm dụng thuốc:

Lyketsos cho biết, cả hai chứng nghiện rượu và lạm dụng thuốc có thể ảnh hưởng đến trí nhớ.Một nghiên cứu được xuất bản trong tạp chí Neurology chỉ ra rằng những người đàn ông nghiện rượu nặng cho thấy dấu hiệu suy giảm tinh thần sớm hơn so với những người ít uống 1-6 năm.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Lười vận động sẽ tăng nguy cơ mất trí nhớ?

CTV Hồng Phúc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

Xem thêm