Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chất chống ôxy hoá: Tự nhiên tốt hơn tổng hợp!

Thực phẩm chứa một tổ hợp các chất chống ôxy hóa và nhiều chất lành mạnh khác. Điều này có thể phần nào lý giải tại sao các thực phẩm giàu chất chống ôxy hóa làm giảm nguy cơ mắc bệnh, nhưng chế phẩm bổ sung thì không.

Những trận chiến vô hình vẫn diễn ra hàng ngày trong cơ thể chúng ta. Các tế bào liên tục tạo ra những phân tử “rác thải” độc hại được gọi là các gốc tự do, sinh ra khi tế bào tiếp xúc với ôxy.

Điều này xảy ra trong những quá trình bình thường của cơ thể, chẳng hạn như khi thực phẩm được biến đổi thành năng lượng. Các gốc tự do cũng được tạo ra khi bạn tập thể dục hoặc tiếp xúc với ánh sáng mặt trời, ô nhiễm không khí, khói thuốc lá, hoặc bia rượu.

Về lý thuyết, các gốc tự do có thể kích hoạt một phản ứng dây chuyền mà thiệt hại sẽ thuộc về tế bào và ADN. Điều này có thể góp phần vào quá trình lão hóa và một số bệnh, bao gồm bệnh tim, ung thư, tiểu đường, đục thủy tinh thể và bệnh Alzheimer.

May mắn là bạn có thể chống lại các gốc tự do này. Chất chống ôxy hóa được tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm có thể ngăn chặn những phân tử có hại và hạn chế thiệt hại cho các tế bào. Chất chống ôxy hóa trung hòa hóa các gốc tự do độc hại và bảo vệ mô khỏe mạnh.

Đi tìm chất chống oxy hóa trong thực phẩm

Nhiều loại thực phẩm có chứa một loạt các chất chống ôxy hóa. Dưới đây là một số chất chống ôxy hóa quan trọng và nơi tìm thấy chúng:

• Vitamin E: Các loại hạt có vỏ cứng, hạt, bơ đậu phộng, rau lá xanh, mầm lúa mì, và các loại dầu thực vật như đậu nành, hướng dương, dầu hạt cải.

• Vitamin C: Cải xoăn, súp lơ, cà chua, ớt chuông, súp lơ xanh, khoai tây, cam, dâu tây, quả kiwi và dưa lưới.

• Beta-caroten: Khoai lang, cà rốt, bí ngồi, mơ, dưa lưới, đu đủ, và cải xoăn, rau bina cùng các loại rau xanh khác

• Lutein: đu đủ, cam, và các loại rau lá xanh như rau bina và cải collard

• Polyphenols: trà xanh, nho, rượu vang, quả mọng, táo, và ngũ cốc nguyên hạt

• Isoflavones: Đậu nành và các sản phẩm đậu nành, bao gồm đậu hũ, sữa đậu nành, tempeh, và edamame

• Isothiocyanates: Súp lơ xanh, cải Bruxen, cải bắp, súp lơ, cải collard và cải xoăn

• Selen: Ngũ cốc, các loại hạt có vỏ cứng, đậu đỗ, thịt, cá, gia cầm, trứng, và pho mát

Cẩn thận với chế phẩm bổ sung

Hầu hết các nghiên cứu không chứng minh rằng uống chế phẩm bổ sung chất chống ôxy hóa giúp ngăn ngừa bệnh. Trong khi đó, nhiều nghiên cứu cho thấy ăn trái cây và rau làm giảm nguy cơ của nhiều bệnh. Thực phẩm chứa một tổ hợp các chất chống ôxy hóa và nhiều chất lành mạnh khác. Điều này có thể phần nào lý giải tại sao các thực phẩm giàu chất chống ôxy hóa làm giảm nguy cơ mắc bệnh, nhưng chế phẩm bổ sung thì không.

Ngoài ra, mặc dù chất chống ôxy hóa trong thực phẩm mang lại lợi ích sức khỏe nhưng chế phẩm bổ sung chất chống oxy hóa liều cao có thể nguy hiểm. Ví dụ, uống liều cao beta - carotene có liên quan với tăng nguy cơ ung thư phổi ở người hút thuốc lá. Bổ sung vitamin E liều cao có thể làm tăng nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt và đột quỵ.

Tóm lại: cách tốt nhất để ngăn ngừa bệnh là có một chế độ ăn uống cân đối với nhiều loại rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và các loại hạt giàu chất chống ôxy hóa.

• Cố gắng ăn ít nhất 2 bát trái cây và 2,5 bát rau mỗi ngày.

• Hãy đảm bảo ít nhất một nửa khẩu phần ngũ cốc là ngũ cốc nguyên hạt.

Với những lựa chọn lành mạnh, bạn có thể cung cấp cho các tế bào sức mạnh để chống lại những tổn thương gây ra bởi các gốc tự do.

Cẩm Tú - Theo Dân Trí/Healthgrade
Bình luận
Tin mới
  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

  • 11/04/2026

    Mối liên quan giữa giấc ngủ và tăng trưởng ở trẻ từ 5 – 8 tuổi

    Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.

  • 11/04/2026

    6 loại thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều

    Mọi người thường nghe nhiều về canxi nhưng ít chú ý đến magie - khoáng chất liên quan đến hàng trăm phản ứng sinh hóa trong cơ thể như ổn định nhịp tim, thư giãn cơ bắp, củng cố hệ thần kinh, kiểm soát đường huyết. Tham khảo một số thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều.

  • 11/04/2026

    Bệnh tay chân miệng : Dấu hiệu và phòng tránh cho trẻ

    Bệnh tay chân miệng là một bệnh phổ biến ở trẻ em, thường bùng phát trong những tháng giao mùa trời lạnh do điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển. Với tốc độ lây lan nhanh qua đường tiếp xúc và tiềm ẩn nguy cơ gây biến chứng nguy hiểm, việc hiểu rõ dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa bệnh tay chân miệng là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe trẻ nhỏ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin khoa học, thực tiễn giúp phụ huynh nhận diện sớm bệnh và áp dụng các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

  • 11/04/2026

    Các nhà khoa học phát hiện yếu tố dự đoán tuổi thọ trong một nghiên cứu gây bất ngờ

    Các nhà khoa học cho biết họ đã xác định được một chỉ số quan trọng giúp dự đoán tuổi thọ con người. Kết quả cho thấy yếu tố di truyền có thể đóng vai trò lớn hơn nhiều so với những gì từng ước tính. Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng lối sống lành mạnh vẫn giữ vai trò thiết yếu trong việc sống lâu và sống khỏe.

  • 10/04/2026

    Có giảm được mỡ bụng không nếu ngừng ăn đường?

    Có giảm được mỡ bụng không nếu ngừng ăn đường?

  • 10/04/2026

    7 lợi ích sức khỏe của quả thanh long có thể bạn chưa biết

    Quả thanh long không chỉ giải nhiệt mà còn là 'siêu thực phẩm' với nhiều lợi ích cho sức khỏe. Khám phá cách loại quả này giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh, ngăn ngừa bệnh mạn tính và tăng cường sức đề kháng tự nhiên mỗi ngày.

Xem thêm