Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều bạn nên biết về dầu ăn nếu bạn bị dị ứng thực phẩm

Việc tránh ăn các thực phẩm là thủ phạm gây dị ứng là vô cùng quan trọng.

Dị ứng thực phẩm ngày càng trở nên phổ biến trong vài thập kỷ qua và hiện ảnh hưởng đến gần 4% dân số và 8% trẻ em. Các thực phẩm bị dị ứng phổ biến nhất bao gồm sữa bò, trứng gà, đậu phộng, đậu nành, lúa mì, hải sản và quả hạch. Dị ứng với thực phẩm có thể nguy hiểm và thậm chí đe dọa đến tính mạng. Việc tránh ăn các thực phẩm là thủ phạm gây dị ứng là vô cùng quan trọng.

Tỷ lệ dầu thực vật trong chế biến thực phẩm

Thật không may, các chất gây dị ứng thực phẩm thường hay ẩn trong thực phẩm chế biến sẵn và đã được sơ chế dẫn đến phản ứng dị ứng thực phẩm bất ngờ. Các loại dầu thực vật khác nhau được sử dụng trong các thực phẩm chế biến sẵn và đã có nhiều báo cáo khác nhau trong nhiều năm qua về các phản ứng dị ứng với các loại dầu này. Trong khi dầu thực vật có rất nhiều loại khác nhau như dầu đậu phộng, dầu đậu nành, dầu hạt hướng dương, dầu ngô hoặc dầu cọ thì các thực phẩm chế biến sẵn chỉ liệt kê thành phần này đơn giản là "dầu thực vật".

Dầu thực vật được tinh chế đã được sản xuất theo công nghệ để loại bỏ phần lớn protein có ở dạng dầu thô. Đó là protein trong thực phẩm đóng vai trò là chất gây dị ứng.

Việc tinh chế dầu thực vật làm giảm lượng protein khoảng 100 lần, điều này làm giảm đáng kể khả năng gây ra phản ứng dị ứng của dầu thực vật .

Thật không may, dầu thô và một số loại dầu thực vật tinh chế có chứa một số protein thực vật, có thể gây ra phản ứng dị ứng ở những người rất nhạy cảm với dị ứng thực phẩm.

Dị ứng dầu đậu phộng

Dị ứng đậu phộng đã trở nên ngày càng phổ biến trong vài năm qua, ảnh hưởng đến 1-2% dân số sống ở các nước phương Tây. Tránh ăn đậu phộng khá khó khăn vì nó thường là một thành phần ẩn trong nhiều thực phẩm chế biến sẵn. Dầu đậu phộng thường được sử dụng trong nấu ăn và chế biến thực phẩm ở cả dạng thô và tinh chế

Quá trình tinh chế dầu đậu phộng hầu như loại bỏ sự hiện diện của protein đậu phộng; mặc dù ngay cả dầu đậu phộng thô cũng chứa một lượng rất nhỏ -1 microgam protein đậu phộng trên 1 mililit dầu.

Hầu hết những người bị dị ứng đậu phộng không gặp phải phản ứng dị ứng cho đến khi họ ăn 50 đến 100 miligam protein đậu phộng có nghĩa là một người bị dị ứng đậu phộng sẽ phải tiêu thụ đến hàng lít dầu đậu phộng thô mới gây ra phản ứng dị ứng.

Trong thực tế, một nghiên cứu được công bố năm 1997 cho thấy dưới 10% bệnh nhân bị dị ứng đậu phộng xuất hiện phản ứng dị ứng (phản ứng thường khá nhẹ) sau khi tiêu thụ số lượng khác nhau của dầu đậu phộng thô. Không ai trong số 62 bệnh nhân được nghiên cứu phản ứng với dầu đậu phộng tinh chế .

Một nghiên cứu được công bố năm 2008 đã tìm cách xác định xem kháng thể dị ứng với đậu phộng trong các mẫu máu từ những người bị dị ứng đậu phộng sẽ phản ứng với protein đậu phộng được tìm thấy trong dầu đậu phộng trong một thử nghiệm gọi là immunoblot. Các phản ứng đã xảy ra, nhưng chỉ trong mẫu máu với mức độ kháng thể dị ứng với đậu phộng cực cao. Đây là nghiên cứu liên quan đến các xét nghiệm máu chứ không phải là xét nghiệm để xem liệu một người bị dị ứng đậu phộng có gặp phải phản ứng dị ứng sau khi ăn dầu đậu phộng hay không.

Dị ứng dầu đậu nành

Có ít thông tin liên quan đến dầu đậu nành và phản ứng dị ứng, mặc dù có một số trường hợp phản ứng dị ứng được báo cáo trong tài liệu y khoa về thực phẩm, cũng như thuốc có chứa dầu đậu nành.

Có khả năng cũng giống như đậu phộng, dầu đậu nành thô chứa nhiều protein hơn dầu đậu nành tinh chế. Trong khi đậu nành được coi là một loại thực phẩm dị ứng phổ biến hay gặp ở trẻ nhỏ thì người lớn thường bị dị ứng đậu phộng.

Dị ứng dầu hạt hướng dương

Dị ứng hạt hướng dương không phổ biến. Có một vài báo cáo trong tài liệu y khoa về những người gặp phải phản ứng dị ứng với dầu hạt hướng dương, mặc dù một nghiên cứu được công bố năm 1986 không tìm thấy phản ứng nào với dầu hạt hướng dương thô hoặc tinh chế ở hai bệnh nhân bị sốc phản vệ sau khi ăn hạt hướng dương.

Dị ứng dầu mè/dầu vừng

Vừng đang trở thành thực phẩm gây dị ứng phổ biến hơn trong những năm gần đây, và giống như dị ứng đậu phộng, dị ứng mè gây ra các phản ứng nguy hiểm là khá phổ biến. Dầu mè khác với nhiều loại dầu thực vật khác ở chỗ nó được sử dụng làm hương liệu cho thực phẩm. Vì lý do này, dầu mè thường ở dạng thô và do đó chứa protein vừng đáng kể.

Phản ứng dị ứng với dầu mè đã được báo cáo trong tài liệu y khoa. Vì vậy, một người bị dị ứng hạt mè nên tuyệt đối tránh dầu mè.

Dị ứng các loại dầu thực vật khác

Có một số loại dầu thực vật khác được sử dụng trong nấu ăn và thực phẩm chế biến sẵn gồm dầu ngô, dầu cây rum, dầu hạt cải, dầu cọ và dầu dừa. Ngoại trừ một báo cáo về dị ứng dầu dừa có trong sữa bột trẻ em xuất bản năm 1994, không có báo cáo nào về dị ứng thực phẩm với các loại dầu thực vật này được công bố trong tài liệu y khoa. Có khả năng những loại dầu này được tinh chế và do đó chứa rất ít protein có thể gây ra phản ứng dị ứng.

Do đó, nếu một người bị dị ứng với một loại thực phẩm cụ thể (như đậu phộng, đậu nành hoặc hướng dương), nên tránh dùng dầu thô. Các loại dầu tinh chế chứa ít hoặc không có protein, nên an toàn và có thể được tiêu thụ. Trong trường hợp dầu mè, hoặc bất kỳ loại dầu thực vật nào khác được sử dụng để tạo hương vị cho thực phẩm, một người bị dị ứng hạt mè nên tránh tiêu thụ dầu mè.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bạn biết gì về chất béo trong dầu ăn?

 

Bình luận
Tin mới
  • 16/05/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi ăn cà tím?

    Cà tím thuộc họ cà, có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, hấp dẫn và cung cấp các chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe. Vậy nếu thường xuyên ăn cà tím, điều gì sẽ xảy ra với cơ thể?

  • 16/05/2026

    Sức khỏe tinh thần của phụ nữ mang thai: Vượt qua lo âu, trầm cảm

    Mang thai là một hành trình thiêng liêng nhưng đầy thử thách, khiến phụ nữ phải đối mặt với những thay đổi lớn về thể chất và tâm lý, có thể dẫn đến căng thẳng, lo âu và trầm cảm thai kỳ.

  • 15/05/2026

    3 cách dùng nha đam chăm sóc, bảo vệ da mùa hè

    Nha đam giúp làm dịu da, cấp ẩm, hỗ trợ phục hồi sau nắng và góp phần giảm kích ứng do tia UV. Bạn có thể kết hợp nha đam với một số nguyên liệu phù hợp để tạo hỗn hợp chăm sóc da dùng hằng ngày trong mùa hè.

  • 15/05/2026

    6 cách đơn giản giúp giảm căng thẳng, lo âu trong mùa thi

    Khi kỳ thi đến gần, học sinh thường phải dồn toàn bộ sự tập trung cho việc ôn luyện nên cảm giác áp lực, mệt mỏi là điều khó tránh. Áp dụng những cách dưới đây sẽ giúp bạn cân bằng tinh thần và giảm bớt lo âu hiệu quả. Dưới đây là 6 phương pháp đơn giản nhưng hữu ích để hạn chế stress trong mùa thi:

  • 14/05/2026

    3 thời điểm uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe

    Nước dừa là thức uống tự nhiên ngon, mát, bổ và giàu điện giải nhưng thời điểm nào uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe thì không phải ai cũng biết.

  • 14/05/2026

    Nguyên nhân gây ra đốm trắng trên móng tay và cách phòng ngừa

    Đôi khi quan sát kỹ móng tay, bạn nhận thấy một vài đốm trắng xuất hiện. Có lẽ bạn đã nghe nói rằng những đốm trắng này là dấu hiệu của tình trạng thiếu vitamin hoặc khoáng chất. Nhưng thiếu dinh dưỡng không phải là tất cả, còn nhiều nguyên nhân khác có thể dây nên các đốm trắng. Mặc dù chúng thường vô hại, do các hoạt động hàng ngày hoặc chấn thương nhỏ gây ra nhưng có một số điều bạn nên biết.

  • 13/05/2026

    Uống matcha mỗi ngày có giúp giảm cân nhanh hơn?

    Matcha được biết đến như thức uống hỗ trợ giảm cân nhờ giàu chất chống oxy hóa và khả năng tăng chuyển hóa. Tuy nhiên, hiệu quả giảm cân nhanh hay chậm còn phụ thuộc vào cách dùng hợp lý và lối sống tổng thể.

  • 13/05/2026

    Nicotine tồn tại trong cơ thể bạn bao lâu?

    Nicotine tồn tại trong máu khoảng một đến ba ngày, mặc dù phần lớn thường được đào thải trong vòng một ngày. Tuy nhiên, cotinine (chất chuyển hóa của nicotine) có thể tồn tại trong cơ thể trong vài ngày .

Xem thêm