Màu sắc nước tiểu tiết lộ điều gì?

Màu sắc nước tiểu tiết lộ điều gì?

Để giải mã những bí ẩn đằng sau màu sắc nước tiểu, phòng khám Cleveland ở Ohio đã giới thiệu một bộ ảnh với đầy đủ thông tin về mối liên hệ giữa màu sắc nước tiểu với tình trạng sức khỏe, từ màu trong suốt cho đến màu vàng, màu đỏ. Theo ông Daniel Shoskes, bác sĩ tiết niệu ở phòng khám Cleveland, nhiều trường trường hợp màu sắc nước tiểu có thể được giải thích đơn giản theo tình trạng thiếu hay đủ nước của cơ thể.

Thay đổi màu sắc nước tiểu phụ thuộc vào tình trạng cung cấp nước cho cho cơ thể, cũng như một số yếu tố môi trường khác xung quanh bạn. Nước tiểu màu vàng đậm, màu trắng hay màu tối là kết quả của tương quan giữa lượng dịch bạn uống vào hoặc mất đi.

Tuy nhiên nếu nước tiểu bắt đầu có màu sắc lạ, thì có thể do một số nguyên nhân bệnh lí:

Màu trong suốt: nếu nước tiểu có màu trong suốt như nước lọc, có thể bạn đang uống quá nhiều nước, nước tiểu bị pha loãng gây mất nhiều muối và điện giải của cơ thể. 

Màu vàng nhạt, hổ phách hoặc màu mật ong: nước tiểu vàng nhạt cho thấy bạn đang uống lượng nước đủ thích hợp, tuy nhiên, nếu màu vàng đậm lên, bạn cần uống thêm nước.

Màu vàng nâu như màu các loại siro: nếu nước tiểu vàng nâu, nhiều khả năng bạn đang trong tình trạng thiếu nước. Tuy nhiên, bạn cũng nên khi khám bác sĩ vì nước tiểu vàng nâu có thể là do nguyên nhân ở gan. Bình thường muối mật sẽ được chuyển hóa sau đó đào thải qua phân. Tuy nhiên nếu gan hoặc đường dẫn mật có vấn đề, muối mật sẽ lưu lại trong máu và cuối cùng đi vào nước tiểu, vì thế người bị bệnh gan nặng thường có nước tiểu màu nâu.

Màu hồng hoặc hơi đỏ: nước tiểu đỏ màu là vấn đề quan trọng, có thể do bị ảnh hưởng từ đồ ăn thức uống bạn ăn vào, nhưng nếu màu đỏ có nguồn gốc từ máu thì là do bệnh lí, bạn nên đi khám bác sỹ ngay. Có rất nhiều nguyên nhân, như khối u lành tính và ác tính, sỏi trong hệ tiết niệu từ thận, bàng quang, tuyến tiền liệt.  Khi phân tích nước tiểu, bác sĩ có thể biết được nguyên nhân màu đỏ là do máu hay không và để đưa ra phương pháp điều trị thích hợp.

Xanh da trời hoặc xanh lá: đa số mọi người cảm thấy bất ngờ và khá hoảng hốt khi thấy nước tiểu có màu xanh lá hoặc xanh da trời, và nước tiểu màu này cũng rất hiếm gặp. Trong một số bệnh ít được biết đến, ví dụ như bệnh rối loạn chuyển hóa porphyrin, nước tiểu có thể sẽ có màu xanh. Tuy nhiên, sự đổi màu nước tiểu thường không phải là dấu hiệu đầu tiên của bệnh.

Thỉnh thoảng, cũng có các trường hợp nước tiểu có màu lạ sau khi ăn thực phẩm được nhuộm màu. Màu sắc nước tiểu phụ thuộc vào mức độ hấp thu các phẩm nhuộm của đường tiêu hóa và khả năng lọc ở thận. Có nhiều thực phẩm nhuộm màu không được hấp thu ở ruột và được thải qua phân, đó là lí do vì sao phân có thể có nhiều màu. Và khi chúng được đào thải qua nước tiểu, chúng sẽ làm nước tiểu đổi màu và có thể yếu tố di truyền cũng tham gia vào quá trình này. Nhưng nói chung, ở nhiều trường hợp, thực phẩm nhuộm màu không ảnh hưởng lên cơ thể.

Một số loại thuốc cũng có khả năng làm nước tiểu có màu lạ.

Các dấu hiệu lạ khác: nước tiểu có mùi lạ không phải là vấn đề đáng lo ngại. Mùi nước tiểu thường không phải là dấu hiệu trực tiếp của bệnh, mà thường là do thuốc hoặc thực phẩm bạn ăn vào.

Thỉnh thoảng tính đồng nhất của nước tiểu cũng khác thường, ví dụ như nước tiểu có thể sủi bọt nhiều hơn bình thường. Điều này có thể do dùng nhiều sức khi đi tiểu nhưng cũng có thể là triệu chứng của bệnh protein niệu. Protein niệu thường do bệnh lí ở thận gây nên, vì vậy nếu bạn quan tâm nghi ngờ, hãy làm xét nghiệm tổng phân tích nước tiểu.

Nhìn chung, mọi người nên thẳng thắn nói cho bác sĩ biết khi thấy bất kì dấu hiệu nào bất thường của nước tiểu, và bác sĩ nên làm tổng phân tích nước tiểu khi bệnh nhân đến khám ở khoa thận tiết niệu. Chúng ta quan sát nước tiểu vài ba lần mỗi ngày, và sẽ cảm thấy lo lắng nếu có bất thường.  Đây cũng là lí do đưa chúng ta đến gặp bác sỹ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Lý do khiến nước tiểu có mùi lạ