Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không.

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không. Nếu bạn được cho biết rằng con của bạn bị chứng vàng da, nhiều câu hỏi và mối quan tâm có thể nảy sinh ... "Vàng da là gì?" "Tại sao nó xảy ra cho con tôi?" "Làm thế nào chúng ta có thể thoát khỏi nó?" Trong hầu hết các trường hợp, màu vàng da của em bé là bình thường và mức vàng da khá thấp. Tuy nhiên, có những lúc em bé có thể trở nên quá vàng và cần nhiều can thiệp hơn để giảm nhanh mức bilirubin.

Tại sao trẻ bị vàng da?

Gan của trẻ sơ sinh chưa có khả năng liên hợp bilirubin như gan của trẻ lớn hơn. Bilirubin vẫn ở dạng không liên hợp và tích tụ trong em bé. Bệnh vàng da xuất hiện khi chúng ta thấy bilirubin ở mức cao gây ra màu vàng trên da của bé và màu vàng trong lòng trắng của mắt. Thông thường, trẻ sẽ tự loại bỏ bilirubin bằng cách đi ngoài và không cần điều trị thêm nữa.

Trong trường hợp mức bilirubin quá cao thì bé cần được điều trị với "liệu pháp chiếu đèn" để hạ thấp nồng  độ. (Liệu pháp chiếu đèn sẽ chuyển bilirubin không liên hợp thành lumirubin, một phân tử hòa tan trong nước có thể được bài tiết qua phân và nước tiểu, làm giảm mức vàng da ở trẻ sơ sinh). Điều quan trọng là tiếp tục cho con bú sữa mẹ như thường lệ và thường xuyên kiểm tra với bác sĩ nhi khoa trong hai tuần đầu tiên của cuộc đời bé. Họ sẽ hướng dẫn bạn khi nào bé cần được theo dõi.

Nguyên nhân gây đào thải bilirubin chậm ở trẻ

Lý do điển hình nhất là do em bé không có nhu động ruột thường xuyên. Một trong những lợi ích của sữa non là nó giúp ích trong việc làm sạch ruột của bé.

Mặc dù lượng sữa non chỉ là bằng vài thìa, nhưng những giọt sữa đầu tiên này sẽ giúp bé đi ngoài được. Vì vậy, nếu trẻ vàng da vẫn được tiếp tục bú mẹ, bé sẽ nhận được rất nhiều sữa non và điều đó sẽ dẫn đến nhiều nhu động ruột, giúp bilirubin đào thải nhanh chóng. Nếu bạn đang cho con bú thường xuyên, nhưng bé vẫn khó đi ngoài, liên hệ với bác sĩ nhi khoa của bạn. Bác sỹ sẽ giúp bạn loại trừ các nguyên nhân khác gây vàng da.

Chuyện gì sẽ xảy ra khi trẻ đã mất hơn 7 phần trăm trọng lượng sau sinh và da vàng đậm?

Có nhiều khả năng, bé sẽ cần được trị liệu bằng ánh sáng. Bác sĩ cũng sẽ cho bạn biết rằng bé cần uống nhiều nước hơn. Sữa mẹ là thức ăn và cũng là nguồn nước phù hợp với trẻ nhỏ, tuy nhiên, đôi khi trẻ sẽ cần phải dùng thêm sữa công thức (Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng, bác sỹ có thể y). Nếu cần nằm viện, thảo luận về yêu cầu bé phải truyền dịch). Nếu bé phải nhập viện, bạn sẽ cần phải thường xuyên ở gần con để cho bé bú. Một khi bác sĩ xác định rằng mức bilirubin đã giảm, điều trị sẽ kết thúc. Cuộc sống trở lại bình thường và bạn có thể cho con bú sữa thường xuyên.

Bạn có thể làm gì để hạ thấp mức Bilirubin của trẻ?

• Ngay sau khi sinh, bạn nên để áp dụng phương pháp da kề da với bé để khuyến khích trẻ bú mẹ. Giữ bé da kề da với bạn càng lâu càng tốt.

• Cho con bú ngay sau khi sinh và cho bú thường xuyên trong những ngày đầu tiên. Hãy nhớ rằng càng có nhiều sữa mẹ, thì sẽ có nhiều nhu động ruột hơn.

• Hút sữa mẹ ra và cho bé ăn nếu cần.

• Nếu bạn có một đứa trẻ buồn ngủ, hãy vắt sữa non ra và cho ăn bằng ly hoặc muỗng.

• Tìm hiểu tình trạng đói của bé và theo dõi! Đừng đợi đến khi con bạn khóc mới bắt đầu cho bé bú.

• Đảm bảo rằng bạn đang cho ăn ít nhất 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Nếu con bạn không thức dậy sau 3 tiếng ngủ để ăn, đó là lúc bạn cần giúp bé.

• Giữ cho bé thức trong khi cho bé bú và đảm bảo bé bú đúng cách

• Tiếp tục cho con bú. Lý thuyết cho rằng sữa non sẽ giúp đào thải bilirubin.

Khi nào thì gọi bác sĩ nhi khoa của bạn?

• Con của bạn không ăn đủ, từ 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Con của bạn không đi ngoài. Thông thường, ở trẻ sơ sinh, đến ngày 2, bạn sẽ thấy ít nhất 2 cái tã ướt và phân xu; Ngày 3, ít nhất 3 tã ướt và 3 lần phân màu xanh lá cây; Ngày 4, ít nhất 6 tã ướt và 3 lần phân màu vàng.

 • Em bé của bạn hoặc quá buồn ngủ hoặc quá kích thích.

• Màu da hoặc mắt của bé chuyển màu vàng hơn, thậm chí là có màu cam. Ngoài ra, vàng da cũng xuất hiện cả ở vùng dưới rốn.

Chứng vàng da rất phổ biến ở trẻ sơ sinh. Cần phải điều trị tình trạng vàng da của trẻ càng sớm càng tốt để tránh diễn biến thành tình trạng vàng da nhân não. Tin vui là với những trẻ đẻ đủ tháng và không bị nhiễm trùng hoặc không bị bất đồng nhóm máu, thì rất ít khi trẻ bị vàng da, mặc dù tỷ lệ vàng da ở những đối tượng này tương đối cao (20-25%). Miễn là em bé được bù đủ nước, khi đó không có lý do gì để lo lắng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nồng độ bilirubin và vàng da

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm