Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ánh sáng nhân tạo và ảnh hưởng đến sức khỏe

Ánh sáng nhân tạo đã được chứng minh là phá vỡ đồng hồ sinh học của cơ thể người và hệ thống hormone. Một nghiên cứu mới cho thấy phơi nhiễm ánh sáng nhân tạo trong thời gian dài cũng có thể có những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của chúng ta.

Một nghiên cứu công bố trên tờ Cell Press journal Current Biology cho thấy khi chuột bị phơi nhiễm liên tục với ánh sáng nhân tạo trong hơn 5 tháng, chúng biểu hiện ra những ảnh hưởng nhiều chiều và sự suy giảm trong chất lượng của sức khỏe.

Một vài quá trình sống và chức năng của cơ thể tuân theo một nhịp tự nhiên- đồng hồ sinh học- dựa trên chu kì 24 giờ ngày- đêm, sáng- tối.

Nhịp sinh học được kiểm soát bởi bởi chu kì sinh học của cơ thể. Nó cũng là một đồng hồ thông minh của não bộ kết hợp với những đồng hồ của cơ thể chính vì thế chúng được đồng bộ hóa.

Chiếc đồng hồ thông minh bao gồm một nhóm những tế bào thần kinh trong não bộ được gọi là nhóm nhân chéo trên, chứa 20.000 noron và nằm sâu trong não bộ ở vùng dưới đồi.

Nhịp sinh học kiểm soát thể chất, tâm lý, và sự thay đổi hành vị theo chu kì 24 giờ ví dụ như chu kì thức- ngủ, nhiệt độ cơ thể, nhịp tim, và giải phóng hormone.

“Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy chu kì sáng tối theo môi trường rất quan trọng đối với sức khỏe. Chúng tôi thấy rằng sự vắng mặt nhịp môi trường dẫn đến sự gián đoạn nghiêm trọng của một số thông số về sức khỏe”.

Các thông số sức khỏe có thể bị gián đoạn bởi thiếu nhịp môi trường bao gồm kích hoạt hệ thống gây viêm của hệ miễn dịch, mất cơ bắp, và những dấu hiệu sớm của loãng xương.

Những con chuột trong nghiên cứu trải qua những thay đổi sinh lí tiêu cực từ việc tiếp xúc lâu dài với ánh sáng nhân tạo được quan sát thấy ở những động vật đang lão hóa. Tuy nhiên, khi những tiêu chuẩn về chu kì sáng tối được khôi phục, ảnh hưởng tiêu cực đã được hồi phục lại.

Meijer và đồng nghiệp kiểm tra mối liên hệ giữa chu kì sáng tối và bệnh tật bằng cách đo những thông số sức khỏe cơ bản ở chuột sau khi chúng tiếp xúc với ánh sáng nhân tạo tiếp tục trong tổng số 24 tuần.

Khôi phục lại chu kì sáng tối làm đảo ngược những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe.

Những nghiên cứu về hoạt động của não bộ hé lộ rằng xung quanh đồng hồ sinh học khi tiếp xúc với ánh sáng dẫn đến sự giảm những mô hình nhịp điệu bình thường trong bộ máy tạo nhịp trung tâm ở não của nhân chéo trên đến 70%.

Kiểm tra sức mạnh của chuột hé lộ rằng khi các mô hình sáng và tối không xuất hiện và nhịp sinh học bị gián đoán, có một sự giảm trong chức năng của cơ xương, xương bị thoái hóa và dấu hiệu gây viêm đã được quan sát.

Khôi phục lại chu kì sáng- tối bình thường trong thời gian 2 tuần kích thích sự phục hồi ở mô hình nhịp điệu bình thường ở nhóm nhân chéo trên và một sự đảo ngược những vấn đề tiêu cực ở chuột.

“Chúng tôi thường nghĩ về sự sáng tối như kích thích vô hại hoặc trung tính đối với sức khỏe. Hiện nay chúng tôi nhận ra đây không phải là như thế, dựa trên những nghiên cứu được thu thập từ các phòng thí nghiệm trên toàn thế giới, tất cả đều chỉ ra cùng một hướng. Có thể nó không gây bất ngờ khi cuộc sống tiến hóa dưới áp lực liên tục của chu kì sáng-tối”  Meijeir cho biết. “Chúng ta dường được tối ưu hóa để sống theo những chu kì, và những mặt trái đó là chúng ta đang chịu ảnh hưởng của việc thiếu những chu kì này”.

Những nghiên cứu trong tương lai của nhóm nghiên cứu sẽ tham gia vào sự phân tích sâu hơn chu kì sáng tối ở hệ miễn dịch. Cũng như vậy, với sự tiếp xúc thường xuyên của bệnh nhân với ánh sáng nhân tạo ở bệnh viện, các nhà nghiên cứu có thể nghiên cứu những lợi ích cho sức khỏe của bệnh nhân khi họ tiếp xúc với chu kì sáng tối bình thường.

Với 80% dân số thể giới sống dưới chu kì sáng tối của bầu trời, tiếp xúc với ánh sáng và ảnh hưởng của chúng đến con người- đặc biệt ở những người đang thoái hóa hoặc dễ bị tổn thương- là những chủ đề cần được nghiên cứu sâu hơn.

Bình luận
Tin mới
  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

  • 14/03/2026

    Các vận động viên thể thao có uống nước ngọt tăng lực không?

    Trong thế giới thể thao hiện đại, từ những tay đua trên các chặng đua rực lửa, những trận bóng đá đỉnh cao cho đến các giải đấu Thể thao điện tử (Esports) triệu đô, hình ảnh các hãng đồ uống tăng lực khổng lồ hay xuất hiện trên mọi phương diện. Chúng ta thường thấy các vận động viên hàng đầu cầm trên tay những lon nước đặc trưng, uống một ngụm đầy sảng khoái trước ống kính truyền hình. Tuy nhiên, đằng sau những chiến dịch truyền hình và hình ảnh đầy năng lượng đó là một sự thật mà không phải ai cũng biết.

  • 13/03/2026

    Lý do phụ nữ sau 30 tuổi nên ăn đu đủ chín

    Sau tuổi 30, khi hệ nội tiết bắt đầu có những dấu hiệu 'lỗi nhịp', đu đủ chín không chỉ là món tráng miệng ngọt ngào mà còn là giải pháp tự nhiên giúp chị em cân bằng nội tiết từ sâu bên trong.

  • 13/03/2026

    Những mùi lạ thầm lặng gây hại sức khỏe của bạn

    Khứu giác không chỉ giúp chúng ta thưởng thức hương vị cuộc sống mà còn là một hệ thống cảnh báo sớm quan trọng của cơ thể. Tuy nhiên, nhiều người thường phớt lờ những mùi lạ trong môi trường sống mà không biết rằng ô nhiễm mùi có thể gây ra những tác động tiêu cực ngay lập tức hoặc lâu dài đến sức khỏe thể chất và tinh thần.

  • 12/03/2026

    Flavonoids và lợi ích trong phòng ngừa bệnh Alzheimer

    Alzheimer là dạng sa sút trí tuệ phổ biến nhất ở người cao tuổi, đặc trưng bởi sự thoái hóa dần dần của tế bào thần kinh và synap trong não. Hậu quả là trí nhớ, tư duy, ngôn ngữ và khả năng sinh hoạt hàng ngày của người bệnh suy giảm nghiêm trọng.

  • 12/03/2026

    Những ai nên tránh ăn rau cải bẹ xanh?

    Dù có nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng rau cải bẹ xanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ có hại cho sức khỏe với một số người. Nếu ăn uống thiếu kiến thức, loại rau này có thể khiến bệnh tình trở nên tồi tệ hơn.

  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

Xem thêm