Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Zona có tái phát không?

VIAM - Mặc dù đã từng bị zona nhưng bạn vẫn có thể bị zona lần thứ 2. Trường hợp này ít gặp hơn và còn được gọi là zona tái phát.

Virus varicella-zoster là virus gây bệnh zona và cũng là tác nhân gây bệnh thủy đậu. Sau khi bạn bị thủy đậu và đã điều trị khỏi thì virus này vẫn còn tồn tại trong các tế bào thần kinh và có thể tái hoạt động trở lại gây ra bệnh zona. Zona cũng là một dạng mụn nước herpes. Bất kì ai đã từng bị thủy đậu sẽ có khả năng bị zona sau đó.

 Zona thường chỉ xuất hiện ở một bên cơ thể. Mụn nước có thể xuất hiện ở:

  • Cánh tay
  • Đùi
  • Đầu
  • Tai
  • Mắt

Theo ước tính có khoảng 1 triệu người Mỹ bị zona mỗi năm. Cứ 3 người Mỹ lại có một người sẽ bị zona trong suốt cuộc đời của họ, và khoảng 68% trong số này xuất hiện từ 50 tuổi trở lên. Những người sống tới 85 tuổi thì có 50% khả năng phát triển bệnh này.

Triệu chứng của zona và zona tái phát

Triệu chứng đầu tiện của zona thường gặp là đau, cảm giác tê bì, nóng rát. Sau một vài ngày thì ở khu vực này xuất hiện những mụn nước màu đỏ, mọc thành chùm. Những triệu chứng khác bao gồm:

  • Ngứa
  • Da nhạy cảm, dễ bị kích thích
  • Mệt mỏi và cảm giác giống như cảm cúm
  • Nhạy cảm với ánh sáng
  • Cảm giác gai rét

Zona tái phát cũng có các triệu chứng giống như vậy và thường xảy ra ở vị trí cũ. Khoảng 45% các trường hợp, các mụn nước sẽ mọc ở vị trí khác.

Zona có thường bị tái phát không?

Theo một nghiên cứu được thực hiện năm 2011 tại Minnesota trong vòng 7 năm, tỉ lệ tái phát zona lần thứ 2 chỉ gặp ở 5,7-6,2% các trường hợp.

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng nguy cơ tái phát zona lần thứ 2 tương đương với nguy cơ mắc zona lần đầu.

Chưa có nhiều nghiên cứu về khoảng thời gian giữa 2 lần tái phát. Ở nghiên cứu này, zona tái phát từ 96 ngày cho đến 10 năm sau khi bị nhiễm zona lần đầu. Tuy nhiên, nghiên cứu chỉ khảo sát trong khoảng thời gian 12 năm.

Yếu tố nguy cơ

Những người có hệ thống miễn dịch kém có nhiều khả năng tái phát zona. Một nghiên cứu đã chỉ ra có 12% tái phát zona ở những người có hệ miễn dịch bị tổn thương, cao gấp 2,4 lần so với những người có hệ miễn dịch khỏe mạnh.

Bạn có thể có hệ miễn dịch yếu nếu:

  • Đang điều trị hóa trị hoặc xạ trị
  • Ghép tạng
  • Bị HIV/ AIDS
  • Sử dụng corticoid liều cao (ví dụ prednisone)

Bên cạnh đó, các yếu tố nguy cơ khác bao gồm:

  • Lần mắc zona đầu tiên bị đau nhiều và kéo dài (hơn 30 ngày)
  • Giới nữ
  • Trên 50 tuổi

Nếu bạn có một hoặc nhiều người thân mắc zona thì nguy cơ mắc zona của bạn cũng tăng lên.

Điều trị

Điều trị zona tái phát cũng giống như điều trị zona lần đầu.

Nếu bạn nghi ngờ mình bị zona tái phát, hãy đến gặp bác sĩ. Uông các thuốc kháng virus như acyclovir (Zovirax), valacyclovir (Valtrex), hoặc famciclovir (Famvir) có thể làm giảm mức độ nặng cũng như thời gian mắc bệnh.

Bác sĩ có thể kê các thuốc giảm đau, gây ngủ như:

  • Miếng dán giảm đau chứa lidocain.
  • Các thuốc chống động kinh như gabapentin (Neurontin, Gralise, Horizant) và pregabalin (Lyrica), làm giảm đau bằng cách giảm hoạt động thần kinh.
  • Các thuốc chống trầm cảm như duloxetine (Cymbalta) và nortriptyline (Pamelor) có tác dụng giảm đau và gây ngủ.
  • Thuốc giảm đau opioid có tác dụng giảm đau mạnh, nhưng chúng có tác dụng phụ như chóng mặt, lơ mơ, và gây nghiện.

Bạn có thể tắm nước mát để giảm bớt ngứa, hoặc áp dụng chườm lạnh vào vùng bị ảnh hưởng. Nghỉ ngơi và giảm căng thẳng cũng rất quan trọng.

Tiên lượng

Zona sẽ khỏi hoàn toàn trong khoảng từ 2-6 tuần.

Khoảng 2% các trường hợp vẫn còn cảm giác đau sau khi tổn thương đã lành hẳn. Đây gọi là chứng đau thần kinh sau zona. Nó có thể kéo dài 5 năm hoặc hơn. Nguy cơ mắc tăng lên theo tuổi.

Phòng bệnh

Zona tái phát không thể phòng được. Tuy nhiên, bạn có thể giảm nguy cơ bằng việc tiêm vắc-xin, kể cả sau khi bạn đã bị zona.

Một nghiên cứu quy mô lớn cho thấy rằng những người có tiêm phòng bệnh zona giảm 51% mắc bệnh. Đối với những người 50-59 tuổi, tiêm phòng zona làm giảm nguy cơ 69,8% mắc bệnh.

Những người được tiêm phòng zona thường có ít các trường hợp mắc zona mức độ nặng. Tiêm phòng cũng làm giảm 66% trường hợp bị đau sau zona.

Các bác sĩ khuyến cáo tiêm vắc-xin zona cho người trên 50 tuổi nhưng không tiêm cho những người bị suy giảm miễn dịch.

Bình luận
Tin mới
  • 23/06/2017

    8 cách dự phòng hội chứng chết đột ngột ở trẻ

    VIAM - Hội chứng chết đột ngột ở trẻ em (SIDS) là một nỗi lo sợ đối với các bậc phụ huynh vì có thể gây nên tử vong ở trẻ nhỏ mà không có bất cứ lý do hay dấu hiệu nào báo trước cả.

  • 23/06/2017

    Hiến máu tình nguyện và những điều cần biết

    VIAM - “Hiến máu nhân đạo” là một trong những hành động nghĩa cử của toàn xã hội và là truyền thống tương thân tương ái của người dân Việt Nam.

  • 23/06/2017

    6 khoáng chất cần thiết để tăng cường hệ miễn dịch

    VIAM - Giữ gìn hệ miễn dịch là điều cực kỳ quan trọng, đặc biệt là trong những ngày thời tiết khắc nghiệt và sự biến đổi của môi trường, thực phẩm

  • 23/06/2017

    Ăn đúng cách mới tốt

    VIAM - Tổ chức Y tế thế giới ắt hẳn đã có cơ sở vững chắc khi quả quyết nguyên nhân của không dưới 70% bệnh chứng nghiêm trọng bắt nguồn từ sai lầm trong chế độ dinh dưỡng, nếu không vì món ăn thì cũng do cách ăn!

  • 23/06/2017

    Thừa nước - Tình trạng nguy hiểm như thiếu nước

    VIAM - Bạn đã biết những gì về tình trạng thừa nước? Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn những thông tin cơ bản nhất về định nghĩa, triệu chứng và cách phòng tránh bị thừa nước trong mọi thời điểm.

  • 23/06/2017

    Cách xử lý khi bị ong đốt

    VIAM - Bị ong đốt khiến bạn đau buốt, bị sưng và có thể bị nhiễm độc thậm chí tử vong nếu không được xử lý, cứu chữa kịp thời. Vậy, phải làm gì, sơ cứu vết đốt ra sao khi bị ong đốt?

  • 23/06/2017

    Giảm calo như thế nào để giảm cân?

    VIAM - Tham khảo các thông tin hữu ích sau đây để có thể giảm cân một cách dễ dàng nhất!

  • 22/06/2017

    5 đồ uống trước khi đi ngủ giúp bạn giảm cân

    VIAM - Chắc hẳn chúng ta đều cảm thấy rất mệt mỏi qua một đêm trằn trọc và ngày hôm sau sẽ buồn ngủ cả ngày. Thiếu ngủ gây sự ảnh hưởng phức tạp đến chế độ giảm cân, làm thay đổi nồng độ hormon trong cơ thể, gây cảm giác đói vào ngày hôm sau, ảnh hưởng đến các bệnh lý về tăng hay giảm đường huyết. Để có một giấc ngủ chất lượng, bạn cần chú ý nhiều hơn đến các loại đồ uống sẽ dùng trước khi đi ngủ.

Xem thêm