Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những nguyên nhân hàng đầu gây mất thính lực

Mất thính lực thường phổ biến ở người cao tuổi, nhưng những người trẻ và trẻ em cũng có thể bị mất thính lực. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến của việc mất thính lực

Những nguyên nhân hàng đầu gây mất thính lực

Thường xuyên tiếp xúc với tiếng ồn khi làm việc

Tiếp xúc lâu dài với tiếng ồn liên tục có thể gây ra mất thính lực kéo dài. Thủ phạm chính là tiếng ồn ở nơi làm việc, như tiếng máy móc. Khoảng 30 triệu người Mỹ phải đối mặt với sự nguy hại của tiếng ồn tại nơi làm việc. Những loại máy móc như máy công cụ loại nặng có thể làm tổn thương thính lực theo thời gian. Nếu có thể, hãy tránh các môi trường có tiếng ồn hoặc nghỉ ngơi sau các hoạt động có tiếng ồn. Đeo tai nghe hoặc bảo vệ tai bằng cách bao trùm toàn bộ tai.

Chấn thương hoặc thay đổi áp suất

Chấn thương nghiêm trọng vùng đầu có thể làm xương tai giữa lệch chỗ hoặc gây ra các tổn thương thần kinh nghiêm trọng, dẫn đến mất thính lực vĩnh viễn. Thay đổi áp suất bất ngờ, như việc bay lên cao hoặc lặn xuống đáy biển sâu, có thể dẫn đến tổn thương màng nhĩ, tai giữa hoặc tai trong, từ đó gây ra mất thính lực. Tổn thương màng nhĩ có thể được chữa khỏi trong vài tuần. Trong những trường hợp tai trong bị tổn thương nặng, bạn có thể sẽ phải phẫu thuật. Không nên nhét bông gạc hoặc bất cứ vật gì vào tai. Làm như vậy có thể gây thủng màng nhĩ và bị mất thính lực mãi mãi.

Dùng thuốc

Mất thính lực được biết đến như tác dụng không mong muốn có thể xảy ra của một vài loại thuốc. Những loại thuốc này bao gồm một số loại kháng sinh nhất định và thuốc ung thư. Thông thường, thính lực sẽ được kiểm soát trong suốt quá trình điều trị những loại thuốc này. Mặc dù vậy, một vài trường hợp vẫn có thể sẽ bị mất thính lực vĩnh viễn. Thường xuyên sử dụng aspirin, thuốc chông viêm không có steroid (NSAIDs), và acetaminophen có thể làm tăng nguy cơ bị mất thính lực. Trong một vài trường hợp, những tác dụng phụ liên quan đến thính lực sẽ biến mất nếu bạn ngưng dùng thuốc.

Bệnh mãn tính

Một số bệnh mãn tính nhất định không liên quan đến tai có thể gây ra việc mất thính lực. Một số nguyên nhân gây hại tới tai như việc cản trở dòng máu đến tai trong hoặc đến não. Tình trạng này thường gặp trong các bệnh tim mạch, đột quỵ, tăng huyết áp hoặc tiểu đường. Các bệnh tự miễn, như viêm khớp dạng thấp cũng có thể liên quan đến một số dạng mất thính lực.

Cơ chế nghe – Giải phẫu của tai

Sóng âm thanh đi vào tai ngoài và di chuyển trong ống tai. Những sóng âm này làm màng nhĩ và những xương rất nhỏ trong tai giữa (xương búa và xương đe) rung lên. Sự rung động sẽ được truyền đến dịch ở ốc tai. Ốc tai là nơi những sợi lông rất nhỏ sẽ gửi tín hiệu thần kinh đến não để nhận diện âm thanh. Nếu bất cứ phần nào trong quá trình truyền âm này bị tổn thương hoặc quá trình này bị tắc nghẽn, sẽ dẫn đến việc mất thính lực.

Phát triển khối u

Những khối u không liên quan đến ung thư như u xương, bướu, và polyp lành tính có thể làm tắc nghẽn ống tai, gây ra mất thính lực. Trong một số trường hợp, loại bỏ khối u có thể hồi phục thính lực. U dây thần kinh thính giác là khối u phát triển ở dây thần kinh thính giác và thăng bằng ở tai trong cũng có thể gây ra  mất thính lực. Đi kèm với mất thính giác có thể là các vấn đề như tê mặt, ù tai, các vấn đề về thăng bằng. Đôi khi, điều trị có thể giúp bảo tồn thính giác.

Âm thanh từ những tiếng nổ

Gần 17% người trưởng thành ở Mỹ có các vấn đề về thính lực. Đôi khi, những vấn đề này có nguyên nhân là do các tiếng nổ lớn và bất ngờ. Tiếng pháo nổ, tiếng súng nổ hoặc các tiếng nổ khác tạo ra những sóng âm rất lớn có thể làm thủng màng nhĩ hoặc làm tổn thương tai trong. Tình trạng này gọi là chấn thương do âm thanh. Hậu quả có thể được nhận thấy ngay lập tức và có thể dẫn đến tổn thương và mất thính lực vĩnh viễn.

Biểu diễn ca nhạc, âm thanh ầm ĩ và ù tai

Nếu bạn đi xem biểu diễn ca nhạc với âm thanh lớn và sau đó bị ù tai thì rất có thể, buổi biểu diễn đó chính là nguyên nhân. Cường độ âm thanh trung bình của một buổi nhạc rock là khoảng 110dB, có thể gây mất thính lực hoàn toàn trong vòng 15 phút. Tổn thương về thính lực có thể xảy ra khi tiếp xúc lâu ngày với bất kỳ âm thanh nào lớn hơn 85dB. Những âm thanh nguy hiểm khác bao gồm âm thanh phát ra từ máy thổi lá và từ việc cưa xích. Nói chuyện bình thường có cường độ âm thanh khoảng 60dB. Ù tai có thể kéo dài trong vài tiếng đồng hồ, vài ngày, vài tuần hoặc kéo dài mãi mãi. Để ngăn chặn việc tổn thương hoặc mất đi thính lực, hãy sử dụng nút tai và hạn chế thời gian tiếp xúc với những loại âm thanh này.

Tai nghe loại headphones và earbuds

Những người khác có thể nghe thấy âm nhạc hoặc lời bài hát bạn đang nghe trong tai nghe không? Nếu có, bạn nên vặn nhỏ âm lượng xuống. Dùng tai nghe dạng headphones hoặc earbuds có thể dẫn đến thay đổi về thính lực tạm thời hoặc vĩnh viễn. Âm thanh càng to và thời gian nghe càng lâu, bạn càng có nguy cơ bị thay đổi thính lực. Để nghe nhạc an toàn, bạn nên vặn nhỏ âm lượng và giới hạn thời gian nghe.

Ráy tai tích tụ

Ráy tay có nhiệm vụ bảo vệ ống tai khỏi bụi bẩn và vi khuẩn. Nhưng nếu ráy tai tích tụ quá nhiều và trở nên cứng hơn, ráy tai có thể sẽ ảnh hưởng đến thính lực. Ráy tai cũng có thể sẽ gây đau tai hoặc làm bạn cảm thấy tai bạn bị vướng. Nếu bạn nghĩ rằng ráy tai làm tắc nghẽn tai của bạn. Không nên thử loại bỏ ráy tai bằng cách dùng tăm bông hoặc nhét bất cứ thứ gì vào ống tai.

Bệnh tật ở trẻ nhỏ

Một số căn bệnh của trẻ nhó có thể gây ra mất thính lực. Viêm tai có thể làm tai giữa chứa đầy dịch và mất thính lực. Thính lực sẽ hồi phục nếu tình trạng viêm được điều trị và trong tai không còn dịch nữa. Những nhiễm trùng khác cũng có thể gây tổn thương tai giữa hoặc tai trong, dẫn đến mất thính lực vĩnh viễn. Các bệnh được biết đến sẽ ảnh hưởng đến thính lực ở trẻ nhỏ bao gồm: thủy đậu, viêm não, cúm, sở, viêm màng nào, và quai bị. Tiêm vacxin có thể bảo vệ trẻ khỏi một vài bệnh trên. Bác sỹ nhi khoa có thể giải thích cho bạn loại vacxin nào nên tiêm cho trẻ và loại nào không.

Mất thính lực bẩm sinh

Một vài trẻ sinh ra đã bị mất thính lực (điếc bẩm sinh). Mặc dù điếc bẩm sinh thường do di truyền, nhưng cũng có thể xảy ra nếu trẻ sinh ra bởi mẹ bị bệnh tiểu đường hoặc nhiễm trùng khi mang thai. Mất thính lực cũng có thể phát triển ở trẻ sơ sinh nếu trẻ sinh non hoặc do các nguyên nhân khác như chấn thương khi sinh làm trẻ không có đủ oxy. Vàng da sơ sinh cũng có thể là nguyên nhân của một vài trường hợp điếc bẩm sinh.

Tuổi già

Khi bạn cao tuổi, khả năng nghe của bạn cũng sẽ yếu đi. Điều này vẫn có thể xảy ra kể cả khi bạn bảo vệ tai trong suốt cả đời. Thông thường, mất thính lực liên quan đến tuổi già thường có nguyên nhân là do mất các tế bào lông của tai trong. Không có cách nào để ngăn chặn loại mất thính lực này. Nhưng có rất nhiều cách bạn có thể làm để cải thiện khả năng nghe. Trao đổi với bác sỹ để lựa chọn ra cách phù hợp với bạn.

Tham khảo thêm thông tin về bài viết: Các nguyên nhân gây đau tai

Bình luận
Tin mới
  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

Xem thêm