Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một nghìn lẻ một bí mật về giấc ngủ

Có rất nhiều những bí mật xung quanh giấc ngủ của chúng ta. Hãy cùng khá phá xem đó là những bí mật gì nào!

Bạn buồn ngủ bao nhiêu lần mỗi ngày?

Cơ thể chúng ta được lập trình để  có hai lần buồn ngủ tự nhiên trong suốt 24 tiếng một ngày, cho dù bạn đã có bao nhiêu lần ngủ trong 24 tiếng vừa qua. Hai lần buồn ngủ tự nhiên đó là vào lúc khoảng giữa đêm đến 7 giờ sáng và  lần thứ hai là vào khoảng giữa chiều từ 1 đến 4 giờ chiều.

Độ tuổi nào cần ngủ 13 tiếng mỗi ngày

Độ dài giấc ngủ rất khác nhau ở các độ tuổi khác nhau và thay đổi theo chu kỳ của cuộc đời. Trẻ nhỏ đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi cần đảm bảo ngủ từ 11 đến 13 tiếng mỗi đêm. Trẻ mới sinh có thể ngủ tới 18 tiếng mỗi ngày, trẻ trong độ tuổi tiểu học cần ngủ từ 10-11 tiếng để ngủ. Lứa tuổi vị thành niên thì cần 9 tiếng ngủ mỗi đêm và phần lớn người trưởng thành cần ngủ 7 đến 9 tiếng.

Người trưởng thành ngủ ít hơn khi có tuổi

Không đúng. Kém ngủ không phải là một điều bình thường của lão hóa. Khi có tuổi, người ta thường ít ngủ hơn bởi khả năng ngủ đi vào giấc ngủ khó hơn và khả năng đi vào giấc ngủ yên tĩnh cũng kém hơn những người trẻ tuổi. Những người già có giấ ngủ mong manh hơn và dễ bị thức giấc bỏi ánh sáng, sự ồn ào và những cơn đau. Nhiều tình trạng bệnh lý cũng ảnh hưởng đến giấc ngủ của  người có tuổi.

Một nửa thời gian chúng ta ngủ là để dành cho những giấc mơ

Không phải vậy. Trung bình chúng ta mơ khoảng 2 tiếng mỗi đêm hoặc từ 20 đến 25% thời gian ngủ là chúng ta mơ. Một số nhà nghiên cứu nhĩ rằng giấc mơ chỉ là một sản phẩm phụ được sinh ra trong giấc ngủ nhưng một số khác lại tin rằng giấc mơ phản ánh những điều quan trọng trong cuộc sống của chúng ta, chúng giúp ổn định lại tâm lý, giải quyết các rắc rối trong cuộc sống và làm giảm thiểu stress.

Nguyên nhân nào gây ra các cơn ác mộng

Ác mộng, là những giấc mơ có cường độ stress cao và bị khủng bố tinh thần xảy ra khi bạn bị stress hay lo âu quá mức. Chúng thường xảy ra vào một phần ba cuối của giấc ngủ đêm và có xu hướng xuất hiện nhiều ở trẻ em hơn là người lớn.

Mộng du là sự kết hợp của những hành động nào

Mộng du không đơn giản chỉ là đứng lên ngồi xuống hoặc tự dưng thức giấc mà còn có thể phối hợp rất nhiều hành động như di chuyển đồ đạc, đi vào nhà vệ sinh, ăn và có thể là cả lái xe nhưng rất hiếm khi xảy ra. Mộng du xảy ra thường xuyên ở trẻ em và dường như có tính chất di truyền trong gia đình.

Lái xe trong khi buồn ngủ tương tự như lái xe khi say

Đúng thế. Lái xe khi buồn ngủ cũng nguy hiểm như lái xe khi say xỉn đã được chứng minh bởi  rất nhiều nghiên cứu, so sánh với việc lái xe mà trong máu có nồng độ cồn ở mức 0,08- mức cho phép tối thiểu khi lái xe ở nhiều nước trên thế giới. Điều này đặc biệt nghiêm trọng ở nhóm  nam giới trong độ tuổi từ 16-29, những người làm việc có giờ giấc thất thường, và những người có chứng ngưng thở khi ngủ mà không được điều trị.

Nếu bạn ngủ nhiều hơn vài tiếng so với nhu cầu cần ngủ thì có thể bạn sẽ khó thức dậy được hơn

Không đúng. Nếu bạn không ngủ đủ số giờ cơ thể cần ( thông thường là 7-9 tiếng mỗi đêm ở người lớn) bạn sẽ bắt đầu tích luỹ thời gian “nợ ngủ”. Bạn có thể “trả nợ” bằng cách cố gắng kéo dài thêm vài tiếng đẻ ngủ trong những tuần tiếp theo hoặc lâu hơn để giả hết số giờ cơ thể cần ngủ. Hay nói cách khác là thời gian bạn thiếu ngủ có thể được cộng dồn vào và bạn buộc phải trả nợ, trả được nhanh hay chậm tùy thuộc vào bạn. Mặc dù đây không phải là  kiểu vay nặng lãi nhưng bạn hãy cố gắng trả đủ và sóm nhất có thể để tránh trường hợp đi đường bị tai nạn do thiếu ngủ.

Vấn đề gì có thể xảy ra khi bạn ngủ không đủ?

Thị lực của bạn sẽ kém hơn. Ngoài thị lực kém thì ngủ không đủ có thể gây ra mệt mỏi, khó chịu,mất tập trung. Nhưng cũng xin nói thêm việc thị lực kém có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau nên bạn không thể quy chuộc hoàn toàn do giấc ngủ kém, hãy đi khám bác sỹ nếu như thị lực của bạn ngày càng tồi tệ hơn.

Ngủ không đủ có thể gây ra tăng cân

Đúng thế. Một vài nghiên cứu đã chỉ ra ngủ không đủ hoặc chất lượng giấc ngủ suy giảm có thể ảnh hưởng đến sự thèm ăn và dẫn tới tình trạng ăn không kiểm soát. Mất ngủ cũng được cho là nguyên nhân gây ra việc kém nhạy cảm với insulin dẫn đến gia tăng nguy cơ bị tiểu đường.

Rối loạn giấc ngủ và mất ngủ mạn tính có liên quan đến bệnh nào?

Giấc ngủ kém có thể là yếu tố nguy cươ làm gi tăng các bệnh tim mạch và ngược lại bệnh tim mạch cũng làm cho bạn khó ngủ hơn. Bên cạnh đó chất lượng giấc ngủ kém còn có thể gây ra tình trạng tăng huyết áp và đột quỵ. Các chuyên gia tin rằng những yếu tố như viêm hay stress đóng một vai trò quan trọng trong việc này. Ví dụ với chứng ngưng thở khi ngủ, việc tạm dừng thở khi ngủ có thể làm giảm lượng oxi  trong máu gây nhiều gánh nặng cho cơ thể và làm gia tăng quá trình viêm

Mất ngủ được coi là mạn tính khi một người khó đi vào giấc ngủ sâu hoặc không thể ngủ được trong tối thiểu hai đêm một tuần trong một tháng hoặc lâu hơn

Không đúng. Mất ngủ mạn tính xảy ra khi một người khó rơi vào giấc ngủ hoặc có tình trạng mất ngủ ít nhát là 3 đêm/tuần trong một tháng hoặc lâu hơn. Mất ngủ cấp tính có thể kéo dài vài đêm cho đến vài tuần

Chứng ngưng thở khi ngủ được mô tả là tình trạng có một khảng ngưng thở khi bạn đang ngủ. Vậy thời gian ngưng thở là bao nhiêu lần trong một tiếng?

Câu trả lời là thời gian ngưng thở có thể lên tới 30 lần. Nhưng thở kết hợp với chứng ngưng thở khi ngủ thường xảy ra từ 5 đến 30 lần trong một tiếng và có thể kéo dài trong một vài giây cho đến một vài phút, kêt quả là làm chất lượng giấc ngủ của bạn lém đi nhiều. Các dạng phổ biến của chứng ngưng thở khi ngủ là tắc nghẽn đường thở đến từ các bệnh lý của phổi, khí quản.

Dấu hiệu thường gặp của ngưng thở khi ngủ bao gồm việc ngáy, đau đầu buổi  sáng, khó chịu, suy giảm trí nhớ và độ tập trung, một vài trường hợp có thể khô miệng sau khi thức dậy. hầu hết mọi người bị ngưng thở khi ngủ đều không biết được tình trạng bệnh của mình nên không đi khám bệnh.

Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Webmd
Bình luận
Tin mới
  • 02/09/2026

    Điều trị ung thư cổ tử cung có tốn kém không?

    Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ, nhưng lại có tỷ lệ chữa khỏi rất cao nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm.

  • 01/09/2026

    Cảnh báo 7 bệnh thường gặp mùa hè và cách phòng ngừa hiệu quả

    Mùa hè với nhiệt độ cao, độ ẩm lớn và thói quen sinh hoạt thay đổi là điều kiện thuận lợi cho nhiều loại virus, vi khuẩn và ký sinh trùng bùng phát. Hiểu rõ các bệnh thường gặp trong mùa nắng nóng sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

  • 31/08/2026

    3 loại đồ uống cần tránh khi dùng chung với thực phẩm chức năng dầu cá

    Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.

  • 30/08/2026

    Uống đủ nước mỗi ngày: Nhiều người đang mất nước mà không hề hay biết

    Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.

  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

Xem thêm