Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những loại vắc xin quan trọng cho Ông và Bà

Khi đã có tuổi và phải dành nhiều thời gian chăm sóc các cháu của mình, bạn không muốn mình lây bất kỳ căn bệnh nguy hiểm nào cho các cháu.

Dưới đây là những loại vắc-xin quan trọng mà bạn nên tiêm để phòng bệnh và tránh lây nhiễm cho trẻ đặc biệt là trẻ sơ sinh.

Tdap (bạch hầu, ho gà, uốn ván)

Vắc xin Tdap phòng 3 bệnh: bạch hầu, ho gà và uốn ván.

Bạn có thể đã tiêm vắc xin này từ khi còn trẻ, nhưng khả năng miễn dịch sẽ giảm dần theo thời gian và bạn cần tiêm nhắc lại để củng cố khả năng miễn dịch.

Ho gà là một bệnh hô hấp rất dễ lây lan, mọi người ở mọi độ tuổi đều có thể bị ho gà, trẻ sơ sinh đặc biệt dễ bị tổn thương. Một nửa số trẻ dưới 1 tuổi bị ho gà cần được nhập viện, vì vậy việc phòng ngừa là quan trọng. Trẻ thường được tiêm vắc-xin ho gà đầu tiên lúc hai tháng.

Hầu hết những người bị bệnh ho gà thường bị lây từ một người thân nào đó trong gia đình, chẳng hạn như cha mẹ, anh chị em ruột hoặc ông bà. Vì vậy, đảm bảo rằng bạn không mắc bệnh cũng có ý nghĩa trong việc đảm bảo rằng các cháu của bạn không mắc bệnh.

Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) khuyến nghị bạn nên tiêm ít nhất hai tuần trước khi tiếp xúc với trẻ sơ sinh.

Vắc xin ngừa zona (Shingles) 

Loại vắc xin này giúp bảo vệ bạn khỏi bệnh zona, là bệnh nổi các mụn nước đau đớn do loại vi-rút gây bệnh thủy đậu gây ra. Bất cứ ai từng bị thủy đậu đều có nguy cơ mắc bệnh zona, nhưng nguy cơ bị bệnh zona tăng lên khi bạn già đi.

Người bị bệnh zona có thể làm lây lan bệnh thủy đậu, thủy đậu càng trở nên nghiêm trọng, đặc biệt đối với trẻ sơ sinh.

Vắc xin ngừa bệnh zona được khuyến cáo cho người trên 50 tuổi, cho dù đã bị thủy đậu hay không.

Nếu bạn mắc bệnh zona, bạn có nguy cơ cao lây bệnh khi bạn bị dang có các mụn nước. Vì vậy trừ khi bạn có mụn nước, bạn không cần phải chờ đợi để tiếp xúc với trẻ em sau khi đã tiêm phòng.

MMR (sởi, quai bị, rubella)

Vắc xin giúp bạn dự phòng ba bệnh: sởi, quai bị và rubella. Mặc dù bạn có thể đã tiêm vắc-xin MMR khi còn trẻ, miễn dịch sẽ giảm dần theo thời gian.

Bệnh sởi, quai bị và rubella là ba bệnh truyền nhiễm rất dễ lây qua ho và hắt hơi. Bệnh sởi vẫn là mối đe dọa với các bùng phát vào các năm gần đây. Sởi là một bệnh nghiêm trọng có thể dẫn đến viêm phổi, tổn thương não, điếc, và thậm chí tử vong, đặc biệt là ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Trẻ sơ sinh thường được tiêm phòng sởi lúc 12 tháng.

Trẻ sơ sinh được bảo vệ khỏi sởi khi những người xung quanh đã được tiêm phòng sởi. CDC khuyến cáo ít nhất một liều vắc-xin MMR cho những người không có miễn dịch với bệnh sởi. Một xét nghiệm máu đơn giản có thể kiểm tra khả năng miễn dịch của bạn.

Để chắc chắn không có nguy cơ lây nhiễm bệnh cho trẻ em, hãy hỏi bác sĩ về việc bạn nên đợi bao lâu sau tiêm chủng để có thể chơi đùa với các cháu của bạn.

Vắc-xin cúm

Mặc dù bạn có thể đã tiêm phòng cúm mỗi năm, điều này càng trở nên quan trọng khi bạn ở quanh trẻ nhỏ.

Theo CDC, trong những năm gần đây, 71% - 85% các ca tử vong liên quan đến cúm là ở những người trên 65 tuổi.

Ngoài việc dự phòng các yếu tố nguy cơ cho bản thân, vắc-xin cũng giúp bảo vệ trẻ em khỏi bị lây cúm. Trẻ em dưới 5 tuổi có nguy cơ cao bị các biến chứng nghiêm trọng liên quan đến cúm vì hệ thống miễn dịch chưa phát triển đầy đủ.

Trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi còn quá nhỏ để tiêm phòng cúm, vì vậy điều quan trọng là bảo vệ trẻ khỏi nguy cơ mắc cúm bằng cách tiêm phòng cúm cho những người thân thường xuyên tiếp xúc với trẻ.

CDC khuyến cáo rằng tất cả người trưởng thành tại Hoa Kỳ nên tiêm phòng cúm mỗi mùa cúm kéo dài từ tháng 10 đến tháng 5.

Vắc-xin phế cầu khuẩn

Loại vắc xin này bảo vệ bạn khỏi viêm phổi do phế cầu khuẩn gây ra.

Viêm phổi là một bệnh nhiễm trùng phổi nghiêm trọng. Người lớn trên 65 tuổi và trẻ em dưới 5 tuổi có nguy cơ cao bị viêm phổi.

Có hai loại vắc-xin phế cầu khuẩn: PCV13 và PPSV23. Những người trên 65 tuổi được khuyến nghị tiêm một liều vắc xin này.

Nếu bạn dưới 65 tuổi, nhưng mắc một số bệnh mãn tính như bệnh tim hoặc hen suyễn hoặc bạn có hệ miễn dịch suy yếu, bạn cũng nên chủng ngừa phế cầu khuẩn.

Trao đổi với bác sĩ

Nếu bạn không biết mình nên tiêm vắc xin gì hoặc có thắc mắc về bất kì loại vắc xin nào, hãy trao đổi với bác sĩ. Bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn lựa chọn loại vắc xin phù hợp để bảo vệ sức khỏe cho bạn và những người thân yêu xung quanh.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những lý do người trưởng thành cần tiêm vắc xin

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

Xem thêm