Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm sao để da trắng?

Dù hiện tại, khuynh hướng làm nâu làn da đang có vẻ thịnh nhưng với đa phần, sở hữu làn da trắng nõn nà vẫn là sự mơ ước. Vậy có những phương cách nào để được làn da trắng như mong muốn không?

Làm sao để da trắng?

Da có màu sậm là do các tế bào hắc tố. Càng nhiều tế bào hắc tố, màu da càng sậm. Tỷ lệ tế bào hắc tố trong lớp tế bào da liên quan yếu tố chủng tộc di truyền. Về lý thuyết, các tế bào hắc tố này chính là yếu tố bảo vệ cho làn da khỏi tác động của tia cực tím dưới ánh sáng mặt trời. Do đó, khi bạn ra nắng hay tiếp xúc ánh nắng nhiều thì sậm đen lại vì cơ thể bạn đã tăng số tế bào hắc tố để bảo vệ làn da, khi bạn ít tiếp xúc lại thì làn da sẽ sáng dần lên. Nhưng theo thời gian, dưới sự tác động tích lũy của ánh sánh mặt trời, môi trường ô nhiễm, mụn, sẹo có thể gây tổn thương da và làm cho da trở nên già cỗi hơn.

Điều trị nám da bằng laser

Có nên lột da với hóa chất?

Những tổn thương da như vậy có thể xử lý bằng phương pháp lột da với hóa chất, một thủ thuật không xâm nhập nhằm kích thích sự phát triển của tế bào da, làm cho da trở nên trơn láng, sạch sẽ. Phương pháp lột da với hóa chất cũng được ứng dụng để xử lý xạm da, chúng được sử dụng ở mặt, tay chân, cổ và ngực.

Có nhiều hoạt chất khác nhau được sử dụng để lột da. Hiệu quả của mỗi phương pháp tùy thuộc vào độ sâu của tổn thương, hoạt chất sử dụng, độc tính và kinh nghiệm của bác sĩ.

Lột lớp da rất nông bao gồm 10 - 20% trichloroacetic acid, dung dịch Jessner được bôi từ 1 - 3 lớp, và glycolic acid 20 - 30%.

Lột trung bình thường với hoạt chất trichloroacetic acid nồng độ 30 - 50% và trichloroacetic acid thêm nhiều dung dịch khác như là dung dịch Jessner’s, solid carbon dioxide và glycolic acid.

Dung dịch Jessner bao gồm 14g resorcinol, 14g salicylic acid và 14ml của lactic acid 85% được trộn lẫn với dung dịch ethanol 95% để đủ 100ml. Công thức này được tạo ra nhằm để hạn chế tối thiểu độc tính của từng thuốc riêng lẻ. Trichloroacetic acid có thể được pha chế với nhiều nồng độ tùy thuộc vào sự định giá cần lột đến độ sâu của lớp da nào.

Phương pháp lột da với phenol ít có nguy cơ để lại sẹo hơn so với sử dụng TCA, nhưng thường đi kèm với trình trạng giảm sắc tố da hơn. Phenol được hấp thu vào máu và có thể gây rối loạn nhịp tim. Để tránh tác hại này, bệnh nhân được khám xét toàn diện với thử máu, nước tiểu và đo điện tim. Phenol được bài tiết hơn 75% thông qua đường tiểu.

Tiền xử lý trước với một hóa chất tẩy trắng có thể phòng chứng tăng nhiễm sắc đối với những người nhạy cảm như: hydroquinone, azealic acid, tretinoin.

Về mặt kỹ thuật, bệnh nhân được khuyến cáo ngưng trang điểm khoảng 24 giờ trước đó và sau khi thực hiện được khuyến cáo giữ ẩm vùng da được xử lý để kích thích vết thương mau lành. Có thể dùng kèm những dung dịch làm dịu da (emollient lotion). Sau khoảng 7 - 9 ngày, lớp biểu mô có thể tái tạo và có thể thực hiện trang điểm. Sử dụng kem chống nắng để phòng ngừa tăng nhiễm sắc.

Biến chứng: có lẽ biến chứng hay gặp nhất là để lại sẹo, thay đổi sắc tố da, nhiễm trùng là một vấn đề không thường xuyên, đỏ da đôi khi cũng có thể xảy ra, đôi khi bùng phát lên với trang điểm.

Những phương pháp thông dụng

Các acid trái cây

Có 5 loại acid trái cây:

Citric acid: thường được chiết xuất từ chanh, cam và từ quả dứa. Phương pháp này thường đơn giản và hiệu quả.

Glycolic acid: chiết xuất từ đường mía, phương pháp này có thể làm bong lớp sừng bên ngoài và kích thích collagen phát triển.

Malic acid: chất này chiết xuất từ quả táo, nó có thể làm nở lỗ chân lông, làm lỗ chân lông đẩy chất bả nhờn và làm giảm mụn.

Tartaric acid: chất này chiết xuất từ quả nho và có tác dụng như phương pháp trên, làm bong da nhẹ.

Lactic acid: có tác dụng làm bong đi lớp da chết, làm cho da khỏe mạnh hơn, mềm hơn và sáng sủa hơn. Chất này được chiết xuất từ sữa chua hoặc từ quả việt quất.

Vì các acid thuộc nhóm AHA chỉ có tác dụng bong lớp sừng ngoài da và còn tùy thuộc vào nồng độ acid, nồng độ từ 2 - 8% chỉ làm bong một ít lớp sừng, còn nồng độ 12% làm bong toàn bộ lớp sừng và gây ra hiện tượng kích thích da. Phương pháp này có thể lặp lại cách nhau khoảng 2 tuần, tùy thuộc vào mức độ lột. Với phương pháp lột da này, bạn sẽ cảm nhận và trông vẻ bình thường sau 3 - 4 ngày nếu lột nông, nếu lột sâu với nồng độ cao hơn phải mất vài tuần và vài tháng để hồi phục hoàn toàn.

Lột theo phương pháp Jessner

Đây là phương pháp cho phép lột sâu hơn so với phương pháp sử dụng AHA. Hoạt chất được điều chế từ salicylic acid (beta hydroxy acid), lactic acid (một loại alpha hydroxy acid) và resorcinol. Bác sĩ sẽ bôi một lớp glycolic để lau sạch các chất bã nhờn và lớp da chết bên ngoài để giúp cho dung dịch Jessner thấm tốt hơn. Sau đó sẽ bôi một lớp dung dịch trên mặt bạn. Dung dịch này sẽ gây một cảm giác bỏng nhẹ, sau đó dung dịch này sẽ bị trung hòa và rửa sạch với nước lạnh. Bệnh nhân được đắp mặt nạ và cho về. Phương pháp này có thể lặp lại cách nhau khoảng 2 - 3 tuần.

Lột theo phương pháp Obagi Blue

Phương pháp này tương đối mới được phát triển nhờ BS. Zein E. Obagi, sử dụng trichloracetic acid (TCA) để xử lý các nếp nhăn, các sẹo nông, sẹo da và tăng nhiễm sắc tố da. Nó được thực hiện từ 1 - 4 bước, thuận lợi cho mọi loại da. Với phương pháp Blue peel, những người với tông da đậm màu có thể an toàn để thực hiện việc tái tạo da. Dung dịch được bôi lên da từ 1 – 4 lớp và lưu lại trên da khoảng 25 - 30 phút, cho cảm giác da bỏng nhẹ. Lớp da của bạn sẽ bị lột trong vòng 2 - 3 ngày và lành sau 7 - 10 ngày. Một lớp màu xanh vẫn còn lưu lại trên da của bạn, nó sẽ được rửa sạch đi sau 12 – 24 giờ. Phương pháp này có thể thực hiện ở cổ, ngực, lưng, tay và chân như kỹ thuật ở mặt. Sau đó bạn sẽ được hướng dẫn chế độ chăm sóc da bằng cách sử dụng thêm một số loại thuốc bôi, kem chống nắng. Phương pháp này có thể lặp lại cách nhau khoảng 4 tuần.

Lột theo phương pháp sử dụng Phenol

Đây là phương pháp dùng để cải thiện những tổn thương da do ánh sáng mặt trời, cũng như những nếp nhăn trung bình của da. Nó gây tổn thương tương đối sâu có thể đến lớp bì, phương pháp này thường được giới hạn riêng cho vùng mặt, không áp dụng với cổ, tay… Có những báo cáo ghi nhận có thể có tổn thương gây sẹo khi sử dụng ở những vùng không phải mặt.

Tắm trắng

Do nhu cầu không ngừng làm đẹp, các dịch vụ làm đẹp đã triển khai chế độ chăm sóc da không chỉ giới hạn riêng vùng mặt mà còn khắp cơ thể, các loại mỹ phẩm dưỡng thể ra đời kéo theo phương cách tắm trắng cũng hình thành.

Hiện nay, một số thẩm mỹ viện thực hiện một số dịch vụ như tắm trắng, có nơi công đoạn này thực hiện qua 7 công đoạn, có nơi qua 15 công đoạn… Các sản phẩm được giới thiệu là: sữa, tảo biển, mật ong, trân châu, tinh dầu thiên nhiên… Thực ra với những công đoạn này nhìn chung chỉ có tác dụng làm bong lớp thượng bì da bên ngoài (lớp sừng), làm dưỡng da, bảo vệ da, làm da sáng hơn, thông qua các alphahydroxy acid (AHA), các chất dinh dưỡng da. Sau một thời gian, màu sắc da trở về nguyên thủy như ban đầu. Tuy nhiên, bên cạnh đó có một số người sau khi tắm về ở những cơ sở sử dụng hoạt chất trôi nổi, bị dị ứng với biểu hiện nóng, rát da, đỏ da…

Màu sắc da trắng hay đen do liên quan đến di truyền, chủng tộc, không thể nào làm thay đổi hoàn toàn được. Cho dù bạn sử dụng phương pháp nào đi nữa cũng nên nhớ tác hại của tia cực tím, là yếu tố nguy hiểm, hủy hoại làn da của bạn và nếu như bạn muốn làn da mình không bị rám nắng quá nên hạn chế tiếp xúc ánh nắng trong giai đoạn từ 10 - 15 giờ, là giai đoạn tia cực tím hoạt động mạnh nhất. Nếu cần nên sử dụng kem chống nắng và có thể trang bị các dụng cụ như: đội mũ, nón, mang găng, đeo khẩu trang, kính mát hỗ trợ. Các thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như vitamin E, C, A cũng được khuyến cáo nên dùng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 4 loại thực phẩm giúp loại bỏ quầng thâm quanh mắt

BS. NGÔ HỮU LỘC - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 24/10/2026

    Rối loạn kinh nguyệt ở người trẻ:

    Chu kỳ kinh nguyệt được ví như chiếc gương phản chiếu sức khỏe sinh sản và trạng thái nội tiết của phái đẹp. Tuy nhiên, áp lực từ công việc và gia đình trong nhịp sống hiện đại đang khiến hệ nội tiết phụ nữ rơi vào trạng thái quá tải, gây ra tình trạng rối loạn kinh nguyệt.

  • 23/10/2026

    Tại sao ăn ít mà bụng vẫn to?

    Bụng to không phải lúc nào cũng do ăn nhiều, cũng như ăn ít chưa chắc đã là cách ăn phù hợp để kiểm soát cân nặng và giữ vòng eo thon gọn.

  • 23/10/2026

    Phòng ngừa dị ứng thức ăn cho trẻ khi bắt đầu ăn dặm

    Giai đoạn trẻ tròn 6 tháng tuổi và bắt đầu làm quen với những muỗng thức ăn đầu đời luôn là một cột mốc vô cùng đáng nhớ đối với bất kỳ gia đình nào. Bên cạnh niềm vui khi thấy trẻ khám phá những hương vị mới, một trong những nỗi lo lắng lớn nhất của các bậc làm cha mẹ chính là nguy cơ trẻ bị dị ứng.

  • 23/10/2026

    Tăng huyết áp có nên ăn cá ngừ?

    Cá ngừ là nguồn cung cấp protein và axit béo omega-3 tuyệt vời, những chất dinh dưỡng có liên quan đến huyết áp khỏe mạnh. Tuy nhiên, loại cá ngừ bạn chọn, cách đóng gói và phương pháp chế biến đều ảnh hưởng mạnh mẽ đến tác dụng của nó đối với chế độ ăn uống.

  • 22/10/2026

    5 cách loại bỏ vi nhựa khỏi cơ thể bạn

    Các nghiên cứu ban đầu đã xác định được mối tương quan tiềm tàng giữa vi nhựa (các mảnh nhựa nhỏ hơn 5 milimét) và các vấn đề sức khỏe như stress oxy hóa, viêm nhiễm và phản ứng miễn dịch bất thường.

  • 22/10/2026

    Xây dựng thói quen chăm sóc bản thân cho người bệnh Crohn

    Bệnh Crohn không chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu về thể chất như đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người bệnh. Xây dựng một thói quen chăm sóc bản thân phù hợp chính là cách để sống chung với bệnh nhẹ nhàng hơn.

  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

Xem thêm