Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hướng dẫn sơ cứu cho trẻ

Các vấn đề dưới đây tương đối phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ nên được điều trị như sau:

Việc học sơ cứu sẽ giúp ông bà, cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ tự tin trong việc cứu sống đứa trẻ một cách đúng đắn và đỡ gây ra những tổn thương tinh thần cho họ sau này nếu như đứa trẻ có vấn đề gì. Nhiều hội nhóm y tế có những khóa học về cấp cứu sơ bộ cho những người bình thường và đưa ra lời khuyên chuyên môn về những việc cần làm trong tình huống khẩn cấp.

Học cách sơ cứu sơ bộ ban đầu vô cùng quan trọng để giúp mọi người tự tin hơn trong những tình huống cấp cứu. Tất cả chúng ta đều không muốn rơi vào tình huống có thể bị nghẹn hay bỏng, nhưng chỉ cần học các kỹ năng sơ cứu đơn giản có thể giúp cha mẹ tự tin giúp đỡ em bé của mình.

Dành một chút thời gian để học có thể tạo ra sự khác biệt lớn. Không chỉ cha mẹ, chuyên gia khuyến khích mọi người học cách sơ cứu cho bé cho cuộc sống hàng ngày, sau đó mọi người sẽ tự tin khi giúp đỡ người khác lúc cần thiết.

Sơ cứu cho trẻ trong các tình huống khác nhau:

Trong nhiều trường hợp, cách tiếp cận được thực hiện để sơ cứu là giống nhau cho người lớn và trẻ em. Ví dụ, nếu một đứa trẻ bị chảy máu nhiều từ vết thương sâu thì việc sơ cứu tương tự như ở người lớn –  ép chặt vết thương, gọi cấp cứu và giữ áp lực cho đến khi có sự giúp đỡ.

Nhưng có những trường hợp chúng ta cần thay đổi một chút và đa phần là do kích thước của trẻ. Các vấn đề dưới đây tương đối phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ nên được điều trị như sau:

Nghẹn (hóc):

Khi trẻ hóc một miếng thức ăn hoặc đồ vật nào đó trong cổ họng khiến trẻ không thể thở, ho hoặc tạo ra bất kỳ tiếng động bình thường nào.

Phải làm gì?

Vỗ lưng 5 lần:

  • Đặt trẻ ở tư thế đầu thấp trên một một bên tay hoặc một bên đùi của bạn.
  • Lấy ngón tay mở miệng của em bé mở ra và lấy bàn tay vỗ vào vùng giữa lưng của trẻ 5 lần vào chỗ giữa hai bả vai. Kiểm tra giữa mỗi lần vỗ xem trẻ đã hết tắc nghẹn chưa. Nếu không có hiệu quả thì kết hợp ép ngực.

5 lần ép ngực

  • Nếu tình trạng tắc nghẽn vẫn còn, lật ngửa trẻ lại, ấn ngực 5 cái bằng hai ngón tay ở dưới xương ức. Động tác này giúp đẩy không khí ra khỏi phổi và có thể đánh bật sự tắc nghẽn.

Làm gì sau đó

Trong tình huống này, bạn sẽ cảm thấy hoảng loạn và sợ hãi. Nhờ ai đó gọi xe cứu thương trong khi bạn đang sơ cứu cho trẻ, nếu ở một mình, hãy để điện thoại loa ngoài và gọi cấp cứu.

Co giật do sốt:

Tình trạng này xảy ra khi trẻ sốt quá cao mà không được hạ sốt đúng cách và thường do nhiễm trùng cộng với tình trạng mặc quá nhiều quần áo cho trẻ. Tình trạng này phổ biến hơn bạn tưởng, khoảng 1/20 số ca xảy ra và cơ bản là do cơ thể trẻ chưa phát triển hoàn thiện để tự kiểm soát hoàn toàn nhiệt độ của chính mình. Các triệu chứng bao gồm: nắm tay chặt, cong lưng, run rẩy, đảo mắt và mặt đỏ bừng.

Phải làm gì?

Bảo vệ trẻ khỏi chấn thương:

  • Đừng giữ chặt trẻ
  • Loại bỏ bất kỳ đồ vật nào có thể khiển trẻ bị thương và sử dụng quần áo hoặc đệm để bảo vệ đầu của trẻ.

Hạ sốt:

  • Cởi bỏ bớt và nới lỏng quần áo trên người trẻ
  • Điều chỉnh nhiệt độ phòng bằng cách tắt máy sưởi và mở cửa sổ
  • Khi cơn co giật kết thúc, hãy để trẻ nằm nghiêng,đầu hơi ngả ra sau.

Làm gì sau đó

Nếu đó là lần đầu tiên của trẻ, hãy đưa con đến bệnh viện để nhận được tư vấn của bác sĩ, tình trạng này sẽ làm ông bà cha mẹ trẻ hoảng sợ nhưng đa số sẽ không để lại biến chứng xấu sau này cho trẻ.

Bỏng

Rất nhiều thứ xung quanh có thể làm trẻ bỏng như nước nóng, máy uốn tóc… Da trẻ rất nhạy cảm nên dễ bị bỏng hơn người lớn.

Phải làm gì?

Làm mát vết bỏng:

  • Làm nguội vết bỏng dưới vòi nước mát trong tối thiểu mười phút.
  • Đây là phần quan trọng nhất nhưng cũng có khả năng là khó nhất, vì giữ một đứa trẻ đứng yên trong mười phút không phải là một điều dễ dàng.
  • Nếu bạn không ở gần nguồn nước, hãy sử dụng bất kỳ chất lỏng mát nào - chẳng hạn như nước trái cây, bia hoặc sữa để thay thể cho đến khi bạn tìm được nước mát.

Sau khi làm mát, che vết bỏng bằng màng bọc thực phẩm

Che vết bỏng bằng màng bọc vì chúng không dính vào, giúp ngăn chặn nhiễm trùng và giữ cho vùng tổn thương sạch sẽ. Nếu không có màng bọc thực phẩm thì một túi nilon sạch có thể được thay thế.

Làm gì sau đó:

Đưa trẻ tới bệnh viện.

Nuốt phải các chất có hại

Nguyên nhân từ thuốc tẩy, thuốc hoặc các sản phẩm gia dụng khác. Các mặt hàng nguy hiểm thường có nhãn : Tránh xa tầm tay trẻ em”

Phải làm gì

Nếu trẻ đã nuốt một cái gì đó, cần xác định:

  • Trẻ đã nuốt cái gì?
  • Trẻ nuốt khi nào?
  • Trẻ nuốt như thế nào?

Bác sĩ sẽ muốn biết những thông tin trên.

Gọi cấp cứu:

Không cho trẻ uống nước hay bất cứ thứ gì vì có thể tăng tốc độ hấp thu chất này vào cơ thể trẻ.

Không tự ý gây nôn, vì tùy thuộc vào chất trẻ nuốt có thể gây tổn thương thực quản khi nôn ra.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sơ cứu bé bị ngạt thở do sặc thức ăn hay dị vật

 

Bình luận
Tin mới
  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

Xem thêm