Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hướng dẫn sơ cứu cho trẻ

Các vấn đề dưới đây tương đối phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ nên được điều trị như sau:

Việc học sơ cứu sẽ giúp ông bà, cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ tự tin trong việc cứu sống đứa trẻ một cách đúng đắn và đỡ gây ra những tổn thương tinh thần cho họ sau này nếu như đứa trẻ có vấn đề gì. Nhiều hội nhóm y tế có những khóa học về cấp cứu sơ bộ cho những người bình thường và đưa ra lời khuyên chuyên môn về những việc cần làm trong tình huống khẩn cấp.

Học cách sơ cứu sơ bộ ban đầu vô cùng quan trọng để giúp mọi người tự tin hơn trong những tình huống cấp cứu. Tất cả chúng ta đều không muốn rơi vào tình huống có thể bị nghẹn hay bỏng, nhưng chỉ cần học các kỹ năng sơ cứu đơn giản có thể giúp cha mẹ tự tin giúp đỡ em bé của mình.

Dành một chút thời gian để học có thể tạo ra sự khác biệt lớn. Không chỉ cha mẹ, chuyên gia khuyến khích mọi người học cách sơ cứu cho bé cho cuộc sống hàng ngày, sau đó mọi người sẽ tự tin khi giúp đỡ người khác lúc cần thiết.

Sơ cứu cho trẻ trong các tình huống khác nhau:

Trong nhiều trường hợp, cách tiếp cận được thực hiện để sơ cứu là giống nhau cho người lớn và trẻ em. Ví dụ, nếu một đứa trẻ bị chảy máu nhiều từ vết thương sâu thì việc sơ cứu tương tự như ở người lớn –  ép chặt vết thương, gọi cấp cứu và giữ áp lực cho đến khi có sự giúp đỡ.

Nhưng có những trường hợp chúng ta cần thay đổi một chút và đa phần là do kích thước của trẻ. Các vấn đề dưới đây tương đối phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ nên được điều trị như sau:

Nghẹn (hóc):

Khi trẻ hóc một miếng thức ăn hoặc đồ vật nào đó trong cổ họng khiến trẻ không thể thở, ho hoặc tạo ra bất kỳ tiếng động bình thường nào.

Phải làm gì?

Vỗ lưng 5 lần:

  • Đặt trẻ ở tư thế đầu thấp trên một một bên tay hoặc một bên đùi của bạn.
  • Lấy ngón tay mở miệng của em bé mở ra và lấy bàn tay vỗ vào vùng giữa lưng của trẻ 5 lần vào chỗ giữa hai bả vai. Kiểm tra giữa mỗi lần vỗ xem trẻ đã hết tắc nghẹn chưa. Nếu không có hiệu quả thì kết hợp ép ngực.

5 lần ép ngực

  • Nếu tình trạng tắc nghẽn vẫn còn, lật ngửa trẻ lại, ấn ngực 5 cái bằng hai ngón tay ở dưới xương ức. Động tác này giúp đẩy không khí ra khỏi phổi và có thể đánh bật sự tắc nghẽn.

Làm gì sau đó

Trong tình huống này, bạn sẽ cảm thấy hoảng loạn và sợ hãi. Nhờ ai đó gọi xe cứu thương trong khi bạn đang sơ cứu cho trẻ, nếu ở một mình, hãy để điện thoại loa ngoài và gọi cấp cứu.

Co giật do sốt:

Tình trạng này xảy ra khi trẻ sốt quá cao mà không được hạ sốt đúng cách và thường do nhiễm trùng cộng với tình trạng mặc quá nhiều quần áo cho trẻ. Tình trạng này phổ biến hơn bạn tưởng, khoảng 1/20 số ca xảy ra và cơ bản là do cơ thể trẻ chưa phát triển hoàn thiện để tự kiểm soát hoàn toàn nhiệt độ của chính mình. Các triệu chứng bao gồm: nắm tay chặt, cong lưng, run rẩy, đảo mắt và mặt đỏ bừng.

Phải làm gì?

Bảo vệ trẻ khỏi chấn thương:

  • Đừng giữ chặt trẻ
  • Loại bỏ bất kỳ đồ vật nào có thể khiển trẻ bị thương và sử dụng quần áo hoặc đệm để bảo vệ đầu của trẻ.

Hạ sốt:

  • Cởi bỏ bớt và nới lỏng quần áo trên người trẻ
  • Điều chỉnh nhiệt độ phòng bằng cách tắt máy sưởi và mở cửa sổ
  • Khi cơn co giật kết thúc, hãy để trẻ nằm nghiêng,đầu hơi ngả ra sau.

Làm gì sau đó

Nếu đó là lần đầu tiên của trẻ, hãy đưa con đến bệnh viện để nhận được tư vấn của bác sĩ, tình trạng này sẽ làm ông bà cha mẹ trẻ hoảng sợ nhưng đa số sẽ không để lại biến chứng xấu sau này cho trẻ.

Bỏng

Rất nhiều thứ xung quanh có thể làm trẻ bỏng như nước nóng, máy uốn tóc… Da trẻ rất nhạy cảm nên dễ bị bỏng hơn người lớn.

Phải làm gì?

Làm mát vết bỏng:

  • Làm nguội vết bỏng dưới vòi nước mát trong tối thiểu mười phút.
  • Đây là phần quan trọng nhất nhưng cũng có khả năng là khó nhất, vì giữ một đứa trẻ đứng yên trong mười phút không phải là một điều dễ dàng.
  • Nếu bạn không ở gần nguồn nước, hãy sử dụng bất kỳ chất lỏng mát nào - chẳng hạn như nước trái cây, bia hoặc sữa để thay thể cho đến khi bạn tìm được nước mát.

Sau khi làm mát, che vết bỏng bằng màng bọc thực phẩm

Che vết bỏng bằng màng bọc vì chúng không dính vào, giúp ngăn chặn nhiễm trùng và giữ cho vùng tổn thương sạch sẽ. Nếu không có màng bọc thực phẩm thì một túi nilon sạch có thể được thay thế.

Làm gì sau đó:

Đưa trẻ tới bệnh viện.

Nuốt phải các chất có hại

Nguyên nhân từ thuốc tẩy, thuốc hoặc các sản phẩm gia dụng khác. Các mặt hàng nguy hiểm thường có nhãn : Tránh xa tầm tay trẻ em”

Phải làm gì

Nếu trẻ đã nuốt một cái gì đó, cần xác định:

  • Trẻ đã nuốt cái gì?
  • Trẻ nuốt khi nào?
  • Trẻ nuốt như thế nào?

Bác sĩ sẽ muốn biết những thông tin trên.

Gọi cấp cứu:

Không cho trẻ uống nước hay bất cứ thứ gì vì có thể tăng tốc độ hấp thu chất này vào cơ thể trẻ.

Không tự ý gây nôn, vì tùy thuộc vào chất trẻ nuốt có thể gây tổn thương thực quản khi nôn ra.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sơ cứu bé bị ngạt thở do sặc thức ăn hay dị vật

 

Bình luận
Tin mới
  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

Xem thêm