Co thắt thực quản - rối loạn nhu động thực quản

Co thắt thực quản - rối loạn nhu động thực quản

Co thắt thực quản là một rối loạn nhu động của thực quản gây khó nuốt và các vấn đề khác. Co thắt thực quản là một rối loạn hiếm gặp, xảy ra khi các tế bào thần kinh trong thực quản bị hư hỏng. Người ta không rõ lý do tại sao các tế bào thần kinh bắt đầu thoái hoá nhưng sự mất mát của các tế bào này dẫn đến rối loạn chức năng của các cơ thực quản và khả năng đóng cơ vòng thực quản dưới (LES) bị bất hoạt.

Các LES hoạt động theo cách: co lại để mở và cho phép thức ăn đi từ thực quản vào dạ dày; sau đó giãn ra để đóng lại nhằm giữ cho thức ăn không quay trở lại thực quản. Năm 1929, khi các bác sĩ phát hiện ra nguyên nhân co thắt thực quản là mất chức năng đóng lại của LES, và họ gọi là tình trạng co thắt thực quản.

Co thắt thực quản có thể di truyền ở một số người nhưng thường xảy ra ở cả nam giới ở độ tuổi trung niên và phụ nữ. Tỷ lệ này ước tính khoảng 1 trên 100.000 người mỗi năm. Một bệnh nhiễm trùng gọi là Chagas cũng có thể gây co thắt thực quản. Điều quan trọng là co thắt thực quản đôi khi bị chẩn đoán sai như trào ngược dạ dày thực quản (GERD). Phát hiện sớm cũng rất quan trọng, vì co thắt thực quản có thể làm tăng nguy cơ phát triển ung thư thực quản.

Các triệu chứng co thắt thực quản

• Trào ngược dịch vị hoặc ợ nóng
• Trào ngược các chất trong dạ dày
• Ho thường xuyên
• Khó nuốt
• Nghẹn
• Cảm giác như thức ăn bị kẹt trong ngực
• Cảm giác như thể luôn có cục u trong cổ họng
• Sụt cân không mong muốn và / hoặc suy dinh dưỡng

Chẩn đoán co thắt thực quản

Bác sĩ chẩn đoán co thắt thực quản dựa trên các triệu chứng và khám lâm sàng. Co thắt thực quản sẽ được nghĩ đến nếu:

• Bạn gặp khó khăn khi nuốt cả chất rắn và chất lỏng và;
• Bạn bị nôn, thậm chí cả khi đã điều trị bằng thuốc ức chế bơm proton. Thuốc ức chế bơm proton là một loại thuốc thường được sử dụng để điều trị trào ngược dịch và bao gồm các thuốc Prilosec, Nexium và Dexilant.

Các xét nghiệm sau đây cũng giúp chẩn đoán tình trạng này:

• Nội soi (EGD)
• Thử nghiệm vận động thực quản
• Chụp thực quản với barium

Điều trị co thắt thực quản

Các khuyến cáo hiện tại để điều trị co thắt thực quản là giãn nở cơ thực quản hoặc phẫu thuật cắt cơ được xem là những phương pháp điều trị hiệu quả nhất. Đối với những người không thể tiến hành phẫu thuật hoặc không chọn phẫu thuật, có thể lựa chọn tiêm botox hoặc  điều trị bằng thuốc.

Hiện tại chưa có phương pháp điều trị có khả năng phục hồi chức năng cơ bình thường (peristalsis) cho thực quản. Vì vậy, tất cả các phương pháp điều trị đều nhằm giảm áp lực  lên cơ vòng thực quản.

• Phẫu thuật cắt cơ  là một thủ thuật xâm lấn, trong đó các sợi cơ của LES được phân tách. Các nghiên cứu cho thấy phẫu thuật cắt cơ rất hiệu quả trong việc giảm các triệu chứng co thắt thực quảnnhưng sự tiến triển của GERD sau khi thủ thuật này xảy ra thường xuyên. Vì lý do này, phẫu thuật cắt cơ được thực hiện cùng với một thủ thuật gọi là phẫu thuật  bao đáy vị để ngăn ngừa  trào ngược dạ dày thực quản.

• Sự giãn nở cơ thực quản bằng khí nén (PD) là một thủ thuật không phải phẫu thuật sử dụng áp suất không khí để phá vỡ các sợi cơ trong LES. Thủ thuật được thực hiện bằng cách sử dụng các thuốc an thần tương tự như các thuốc dùng trong một EGD. Có nguy cơ đục thủng thực quản và sau khi làm thủ thuật, bạn phải được chụp thực quản với barium để đảm bảo rằng thực quản không bị đục thủng. Các nghiên cứu cho thấy rằng khi thực hiện đúng PD  thì đây là một biện pháp hữu hiệu cho các triệu chứng của co thắt thực quản. Kết quả không kéo dãi mãi nhưng có thể kéo dài nhiều năm. Một lựa chọn khác tương tự là giãn nở toàn bộ thực quản với máy giãn nở. Một số bệnh nhân có thể bị trào ngược dạ dày thực quản sau một trong hai thủ thuật này.

• Tiêm Botox đã làm giảm áp lực trong LES nhưng không hiệu quả như PD hoặc phẫu thuật. Các mũi tiêm được thực hiện bằng nội soi và sự hấp dẫn chính của quy trình là có ít phản ứng phụ, nguy cơ biến chứng thấp và sự hồi phục cơ bản giống như trải qua một phẫu thuật cắt cơ. Tuy nhiên, các triệu chứng thường tái phát và tiêm tái lại là cần thiết ở nhiều người chọn cách điều trị này.

• Phẫu thuật cắt bỏ thực quản (esophagectomy), hoặc một phần của thực quản, được dành cho các trường hợp nặng mà các phương pháp điều trị khác đã thất bại.

• Điều trị bằng thuốc: thuốc kiểm soát co thắt thực quản được coi là phương pháp  không đạt hiệu quả cao trong điều trị co thắt thực quản. Tuy nhiên, đối với những người không thể trải qua phẫu thuật và những người điều trị botox không có hiệu quả, thuốc có thể được sử dụng. Thuốc được gọi là thuốc chẹn kênh calci, thường được kê cho bệnh tăng huyết áp,  được dùng cho co thắt thực quản do khả năng làm giãn cơ trơn trong đó có các cơ vòng thực quản. Một loại thuốc gọi là sildenafil (Viagra) cũng đã được hiển thị để giảm áp lực trong LES. Các loại thuốc khác có thể được sử dụng tùy thuộc vào hoàn cảnh và sự thận trọng của bác sĩ.

Do tăng nguy cơ phát triển ung thư thực quản, tất cả bệnh nhân co thắt thực quản cần phải đi khám thường xuyên với bác sĩ ngay cả khi các phương pháp điều trị có hiệu quả. Bác sĩ sẽ theo dõi và sàng lọc (nếu thích hợp) cho bệnh ung thư thực quản.

Tham khảo thông tin tại bài viết: Dấu hiệu dễ thấy của ung thư thực quản