Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ngăn ngừa đột quỵ - Hãy tuân thủ những nguyên tắc vàng

Đột quỵ có thể rình rập đe dọa mỗi người bất kể tuổi tác hoặc tiền sử gia đình, đặc biệt hay gặp nhất ở những người lớn tuổi. Vậy làm thế nào để bảo vệ mình trước “sát thủ” vô hình này?

Chúng ta không thể đảo ngược những năm tháng đã qua hoặc thay đổi lịch sử gia đình của mình, nhưng có nhiều yếu tố nguy cơ đột quỵ khác có thể kiểm soát nếu như có kiến thức “Kiến thức chính là sức mạnh”. Nếu biết những yếu tố đang phá hoại sức khỏe và đẩy bản thân vào tình trạng có nguy cơ cao bị đột quỵ, chúng ta có thể kiềm chế các nguy cơ đó trước khi xảy ra cơn đột quỵ. Đừng để mọi chuyện quá trễ!

Làm giảm huyết áp

Tăng huyết áp là một yếu tố nguy cơ rất lớn, nếu không được kiểm soát, nó có thể làm tăng gấp đôi hoặc thậm chí gấp 4 lần nguy cơ đột quỵ. Tăng huyết áp là nguyên nhân chủ yếu gây nguy cơ đột quỵ ở cả nam giới và phụ nữ. Theo dõi huyết áp và nếu huyết áp tăng lên, khống chế huyết áp là rất quan trọng để có trái tim khỏe mạnh. Mục tiêu lý tưởng là duy trì huyết áp dưới 120/80mmHg. Hoặc với một số người, huyết áp dưới 140/90mmHg cũng chấp nhận được. Để kiểm soát huyết áp, cần:

Giảm lượng muối trong chế độ ăn uống (không quá 1.500 mg/ngày - khoảng 1/2 muỗng cà phê). Tránh các thực phẩm có hàm lượng cholesterol cao, chẳng hạn như bánh mì kẹp thịt, phomát và kem chứa chất béo. Ăn 4-5 cốc trái cây và rau quả mỗi ngày, một khẩu phần cá 2-3 lần/tuần và một số phần ăn hàng ngày của ngũ cốc và sữa ít chất béo. Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày. Bỏ hút thuốc lá nếu đang hút thuốc lá.  Nếu cần thiết, có thể dùng thuốc chống tăng huyết áp (theo chỉ định của bác sĩ).

 

Tăng HA là nguyên nhân chủ yếu gây đột quỵ

Giảm cân

Béo phì cũng như các biến chứng liên quan đến nó (bao gồm tăng huyết áp và bệnh đái tháo đường) làm tăng tỷ lệ mắc đột quỵ. Nếu đang thừa cân, giảm cân sẽ làm giảm nguy cơ đột quỵ. Nên giữ chỉ số khối cơ thể (BMI) từ 18,5 - 23 (dành cho người châu Á). Nếu chỉ số BMI trên 25 là bị béo phì, cần giảm ngay cân nặng. Chỉ số BMI được tính bằng cân nặng (tính bằng kg) chia cho bình phương chiều cao (tính bằng m). Không ăn quá 1.500 -  2.000Kcalo/ngày (tùy mức độ hoạt động và BMI hiện tại của mình). Tăng số lượng bài tập thể dục kèm thêm đi bộ, chơi golf hoặc chơi tennis, quan trọng là phải tập đều đặn mỗi ngày.

Tập thể dục nhiều hơn

Tập thể dục góp phần vào việc giảm cân và giảm huyết áp, nhưng nó cũng làm giảm đột quỵ một cách độc lập. Tập thể dục ở cường độ vừa phải ít nhất 5 ngày/tuần. Hằng ngày, sau khi ăn sáng nên đi bộ xung quanh khu phố của mình,  tham gia một câu lạc bộ thể dục với bạn bè. Khi tập thể dục, cần đạt đến mức chúng ta cảm thấy thở khó, nhưng vẫn có thể nói chuyện với mọi người. Nên đi cầu thang bộ thay vì thang máy khi có thể. Nếu bận rộn, không có 30 phút liên tiếp để tập thể dục thì có thể tập 10-15 phút/lần, vài lần mỗi ngày.

Uống - cần điều độ

Nghiên cứu cho thấy, uống khoảng 1 ly rượu vang đỏ mỗi ngày thì nguy cơ đột quỵ có thể thấp hơn bởi vì rượu vang đỏ có chứa chất resveratrol - được cho là có tác dụng bảo vệ tim và não. Tuy nhiên, nếu uống hơn 2 ly mỗi ngày, nguy cơ đột quỵ tăng lên rất mạnh. Phần uống chuẩn hàng ngày: 1 ly rượu vang (150ml) hoặc 330ml bia, hoặc 40ml rượu mạnh.

Điều trị rung nhĩ

Rung nhĩ rất hay gặp ở người lớn tuổi, là một bệnh lý rối loạn nhịp tim bất thường gây ra các cục máu đông hình thành trong tim, sau đó những cục máu đông có thể đi đến não, gây ra đột quỵ. Người bị rung nhĩ có nguy cơ hình thành đột quỵ cao gấp 5 năm lần người bình thường. Do đó, cần được điều trị ngay. Nếu có các triệu chứng như tim đập nhanh hoặc khó thở, cần gặp bác sĩ để khám. Bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc dự phòng đông máu như aspirin liều cao hoặc warfarin (coumadin) để giảm nguy cơ đột quỵ từ rung nhĩ.

Điều trị bệnh đái tháo đường

Đường máu cao làm tổn thương mạch máu theo thời gian, các cục máu đông hình thành bên trong lòng mạch gây xơ vữa mạch. Nhất thiết phải kiểm soát, giữ lượng đường trong máu ở mức bình thường theo chỉ dẫn của bác sĩ bằng cách tuân thủ chế độ ăn uống, tập thể dục và các loại thuốc để giữ cho lượng đường trong máu trong phạm vi cho phép.

Bỏ hút thuốc lá

Hút thuốc lá làm tăng tốc độ hình thành cục máu đông bằng các cách khác nhau, làm xơ vữa mạch máu, gia tăng mảng bám xơ vữa tích tụ trong động mạch. Cùng với một chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục thường xuyên, bỏ hút thuốc lá là cách hiệu quả nhất giúp giảm nguy cơ đột quỵ. Bỏ hút thuốc lá hoặc tránh xa nơi nhiều khói thuốc lá vì chúng ta sẽ bị hút thuốc lá thụ động. Nên hỏi bác sĩ để được tư vấn về cách thích hợp nhất để bỏ thuốc lá như dùng thuốc thay thế nicotin. Hiện ở Việt Nam đã có các Trung tâm tư vấn và cai nghiện thuốc lá ở Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và Huế. Đừng bỏ cuộc. Hầu hết người nghiện hút thuốc lá cần nhiều cố gắng để bỏ thuốc lá.

TS.BS. Lê Thanh Hải - Sở Y tế Thừa Thiên Huế - Theo Sức khỏe đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 31/08/2025

    Thực phẩm tự nhiên giúp kiểm soát rối loạn mỡ máu

    Rối loạn mỡ máu không được kiểm soát là nguyên nhân dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm. Tình trạng này có liên quan trực tiếp đến chế độ ăn uống, đặc biệt là tiêu thụ quá nhiều chất béo không lành mạnh.

  • 31/08/2025

    Ảnh hưởng của mùa mưa tới hệ hô hấp

    Mùa mưa mang tới sự dễ chịu sau mùa hè oi bức, nhưng kèm theo những cơn mưa mát mẻ, nó cũng tìm tàng các mối nguy cơ về sức khỏe, đặc biệt là hệ hô hấp. Để bảo vệ sức khỏe của bạn, bạn cần hiểu rõ thời tiết trong mùa mưa và ngăn ngừa cái mối nguy cơ có thể ảnh hưởng tới sức khỏe của bạn

  • 30/08/2025

    Cảnh giác sốt xuất huyết và tay chân miệng vào mùa mưa

    Mùa mưa không chỉ mang đến không khí mát mẻ mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các bệnh truyền nhiễm phát triển. Trong đó sốt xuất huyết và tay chân miệng là 2 bệnh lý đáng lo ngại nhất do tốc độ lây lan nhanh và nguy cơ biến chứng nghiêm trọng. Việc nhận biết sớm các triệu chứng và áp dụng các biện pháp phòng bệnh là yếu tố then chốt để bảo vệ sức khỏe của trẻ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về hai căn bệnh này, từ nguyên nhân, triệu chứng đến cách phòng tránh, giúp các bậc phụ huynh chủ động hơn trong việc chăm sóc con em mình.

  • 30/08/2025

    5 lợi ích sức khỏe tuyệt vời của giá đỗ ít người biết

    Giá đỗ được biết đến là loại thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất, chất xơ tốt cho sức khỏe. Thường xuyên ăn giá đỗ không chỉ có ích cho sức khỏe mà còn hỗ trợ phòng ngừa một số loại ung thư.

  • 29/08/2025

    Giải pháp hiệu quả giúp kiểm soát cơn đau do viêm khớp trong mùa mưa

    Khi những cơn mưa đầu mùa bắt đầu rơi, nhiều người cảm thấy dễ chịu vì thời tiết mát mẻ hơn, giảm bớt cái nóng oi ả. Tuy nhiên, đối với những ai đang phải sống chung với viêm khớp, mùa mưa lại mang đến không ít khó khăn.

  • 29/08/2025

    4 tác dụng độc đáo của nước gừng đỗ đen rang

    Nước gừng và nước đỗ đen rang là hai loại thức uống quen thuộc trong dân gian, được biết đến với nhiều lợi ích sức khỏe. Khi kết hợp hai nguyên liệu này sẽ có một loại đồ uống thơm ngon và bổ dưỡng, mang lại những tác dụng tích cực cho cơ thể.

  • 29/08/2025

    Bệnh hen suyễn ở trẻ em

    Hen suyễn là một trong những bệnh lý hô hấp mãn tính rất phổ biến ở trẻ em, ảnh hưởng đến hàng triệu trẻ trên toàn thế giới, bao gồm cả Việt Nam. Bệnh gây ra những khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày, từ vui chơi, học tập đến giấc ngủ, và nếu không được kiểm soát tốt, có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng.

  • 28/08/2025

    Tác động của thời tiết ẩm ướt mùa mưa lũ đến sức khỏe da và cách chăm sóc

    Mùa mưa lũ không chỉ gây khó chịu bởi những cơn mưa kéo dài và không khí ẩm ướt mà còn là "kẻ thù" tiềm ẩn của làn da. Môi trường ẩm ướt, nguồn nước ô nhiễm và sự phát triển mạnh mẽ của vi sinh vật có hại tạo điều kiện thuận lợi cho hàng loạt vấn đề da liễu bùng phát.

Xem thêm