Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Đo nhiệt độ cơ thể: thế nào là đúng cách?

Đo nhiệt độ tai, miệng và trực tràng được coi là chỉ số chính xác nhất về chỉ số nhiệt độ cơ thể so với thực tế. Nhiệt độ nách và trán được coi là kém chính xác nhất vì chúng chỉ đo từ phía bên ngoài chứ không phải bên trong cơ thể. Nhiệt độ khi đo theo cách này có thể thấp hơn nhiều so với nhiệt độ khi đo bằng miệng.

Theo dõi nhiệt độ cơ thể là một cách giúp bạn theo dõi tình trạng sức khỏe bản thân. Ở người bình thường, nhiệt độ trung bình của cơ thể khoảng 37°C. Tuy nhiên, một số người có nhiệt độ cơ thể cao hơn hoặc thấp hơn một chút, và điều đó là bình thường. Thông thường, nhiệt độ cơ thể thường được đo bằng cách đặt nhiệt kế trong miệng, nhưng cũng có những cách khác như:

  • Đo ở tai
  • Đo ở trán
  • Đo ở hậu môn (trực tràng)
  • Đo dưới nách (nách)

Mặc dù đo nhiệt độ nách tuy không chính xác nhưng cũng không có nghĩa là nó vô dụng. Đo nhiệt độ nách là một phương pháp tốt giúp cho việc sàng lọc những thay đổi về nhiệt độ cơ thể.

Cách kiểm tra nhiệt độ nách

Đo nhiệt độ tại nách là một phương pháp đo nhiệt độ phổ biến và dễ thực hiện nhất. Một chiếc nhiệt kế kỹ thuật số là dụng cụ hữu ích để đo nhiệt độ nách. Bạn cũng không nên dụng nhiệt kế thủy ngân, vì chúng có thể bị vỡ và gây nguy hiểm.

Cách đo nhiệt độ nách:
  • Kiểm tra xem nhiệt kế đã bật chưa.
  • Ấn nhẹ đầu của nhiệt kế vào giữa nách.
  • Giữ cánh tay của bạn, hoặc cánh tay con của bạn, áp sát vào cơ thể để nhiệt kế giữ nguyên vị trí.
  • Đợi cho nhiệt kế đọc chỉ số nhiệt độ. Việc này sẽ mất khoảng một phút hay lâu hơn. Hãy chờ cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Lấy nhiệt kế ra khỏi nách và đọc nhiệt độ.
  • Làm sạch nhiệt kế và cất vào nơi quy định để bảo quản cho lần sử dụng tiếp theo.

Khi lấy nhiệt độ nách, bạn có thể so sánh nó theo bảng dưới để có thể có chỉ số nhiệt độ chính xác hơn.

Nhiệt độ đo tại nách

Nhiệt độ đo tại miệng

Nhiệt độ đo tại hậu môn và tai

36.9–37.4°C

37.5–37.7°C

38–38.3°C

37.4–38.4°C

37.8–38.6°C

38.4–39.1°C

38.4–38.9°C

38.7–39.1°C

39.2–39.7°C

38.9–39.5°C

39.2–39.7°C

39.8–40.3°C

39.6–40°C

39.8–40.3°C

40.4–40.9°C

Nhiệt độ cơ thể như thế nào thì được coi là bình thường?

Nhiệt độ cơ thể có thể thay đổi theo độ tuổi. Biểu đồ dưới đây đưa ra mức nhiệt độ cơ thể ở trạng thái bình thường khi đo ở nách tại các độ tuổi:

Độ tuổi

Khoảng nhiệt độ bình thường của cơ thể khi đo tại nách

Mức nhiệt độ cơ thể được coi là sốt

0–2

34.7–37.2°C

37.3°C trở lên

3–10

35.9–36.7°C

36.7°C trở lên

11–65

35.2–36.9°C

36.9°C trở lên

65 trở lên

35.6–36.3°C

36.4°C trở lên

Những cách khác để đo nhiệt độ cơ thể

Ở phần đầu, chúng ta đã đề cập đến nhiều phương pháp khác nhau để đo nhiệt độ cơ thể. Dưới đây là chi tiết những phương pháp này:

Đo tại tai

Nhiệt độ đo tại tai thường thấp hơn một chút so với nhiệt độ đo tại hậu môn. Để lấy nhiệt độ đo tại tai, bạn cần một nhiệt kế đo tai đặc biệt. Cách sử dụng:

  • Lắp một đầu dò vào nhiệt kế và bật lên theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
  • Kéo nhẹ phần vành tai ra ngoài để mở dọc ống tai, nhẹ nhàng đẩy nhiệt kế vào ống tai cho đến khi nhiệt kế được đưa vào hoàn toàn
  • Nhấn nút đọc và chờ thông báo xong của nhiệt kế.
  • Tháo nhiệt kế cẩn thận và đọc nhiệt độ đo được.
Đo tại trán

Đo nhiệt độ tại trán là cách đọc chính xác thứ 4 trong só 5 cách đo nhiệt độ, sau đo nhiệt độ tai, miệng và hậu môn. Cách đo này không gây ra nhiều khó chịu và việc đọc nhiệt độ cũng rất nhanh.

Để lấy nhiệt độ trán, bạn cần sử dụng một chiếc nhiệt kế đo tại trán. Đối với những nhiệt kế trượt trên trán, để dùng nó bạn cần thực hiện những thao tác sau:

  • Bật nhiệt kế và đặt đầu cảm biến ở giữa trán.
  • Trượt nhiệt kế một cách chậm rãi, từ giữa trán sang bên trái hay phải đều được, theo đường nối giữa điểm giữa trán và phía trên cùng của vành tai. Bạn hãy giữ cho nhiệt kế tiếp xúc với da mọi lúc.
  • Dừng di chuyển nhiệt kế khi đến vị trí chân tóc.
  • Đọc nhiệt độ trên màn hình.

Cách đo này không được coi là chính xác để đọc nhiệt độ trán. Bạn nên sử dụng loại nhiệt kế trán không tiếp xúc để thay thế. Cách sử dụng nhiệt kế trán không tiếp xúc như sau:

  • Bật nhiệt kế và hướng đầu cảm biến của nhiệt kế vào giữa trán. Chú ý không chạm vào trán. Khoảng cách từ đầu cảm biến nhiệt kế đến trán phụ thuộc vào từng loại nhiệt kế bạn sử dụng. Bạn nên đọc hướng dẫn trong sách hưỡng dẫn của nhiệt kế.
  • Bấm nút đo và đợi nhiệt kế đưa ra nhiệt độ.
  • Đọc nhiệt độ ghi trên màn hình.
Đo tại miệng

Đo nhiệt độ tại miệng được coi là phương pháp chính xác thứ 2, chỉ sau đo nhiệt độ ở hậu môn, và đây cũng là cách đo phổ biến cho cả trẻ lớn và người lớn.

Để đo nhiệt độ tại miệng, bạn cần sử dụng một chiếc nhiệt kế kỹ thuật số đo nhiệt độ miệng. Hãy chờ ít nhất 30 phút để có thể sử dụng nhiệt kế tại miệng nếu bạn vừa ăn đồ gì đó nóng hoặc lạnh.

Cách sử dụng:

  • Đặt nhiệt kế xuống dưới lưỡi, lệch sang 1 bên và đẩy vào phía sau miệng. Đảm bảo đầu đo của nhiệt kế luôn luôn ở dưới lưỡi mọi lúc.
  • Giữ nhiệt kế ổn định tại chỗ bằng môi và ngón tay. Tránh sử dụng răng để giữ. Mím môi để bịt kín khoang miệng trong một phút hoặc cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Lấy nhiệt kế, đọc nhiệt độ và làm sạch nó trước khi cất đi.
Đo tại hậu môn

Đo nhiệt độ tại hậu môn được coi là phương pháp đo nhiệt độ chính xác nhất. Điều này rất hữu ích nhất để theo dõi nhiệt độ ở trẻ em – những đối tượng có xu hướng nhạy cảm hơn về những thay đổi nhiệt độ cơ thể so với người lớn.

Các bước để lấy nhiệt độ tại hậu môn ở trẻ em:

  • Làm sạch nhiệt kế bằng nước mát và xà phòng.
  • Bôi một lớp dầu lên phần đầu của nhiệt kế (phần đầu bạc).
  • Đặt trẻ nằm ngửa với gấp đầu gối.
  • Cẩn thận đưa đầu nhiệt kế vào hậu môn khoảng 2-3 xentimet, hoặc chỉ một nửa khoảng trên nếu trẻ nhỏ hơn 6 tháng tuổi. Giữ nhiệt kế ổn định tại chỗ bằng ngón tay.
  • Đợi khoảng 1 phút hoặc cho đến khi nhiệt kế phát ra tiếng bíp.
  • Từ từ rút nhiệt kế ra và đọc nhiệt độ.
  • Làm sạch nhiệt kế và bảo quản cho lần sử dụng tiếp theo.

Bạn hãy lưu ý rằng không bao giờ được sử dụng cùng một nhiệt kế đo tại hậu môn đồng thời đo tại miệng. Hãy chắc chắn rằng các nhiệt kế được đánh dấu rõ ràng, để có thể ngăn bạn hoặc người khác vô tình nhầm lẫn trong quá trình sử dụng.

Cách nào là tốt nhất cho trẻ nhỏ?

Đo nhiệt độ tại nách được coi là cách an toàn nhất để kiểm tra nhiệt độ cơ thể của trẻ dưới 3 tháng tuổi. Phương pháp này cũng thường được sử dụng để kiểm tra nhiệt độ ở trẻ sơ sinh đến 5 tuổi vì nó là một trong những phương pháp dễ thực hiện nhất và, ít xâm lấn cơ thể.

Để đo nhiệt độ cho trẻ tại nách cũng giống như cách bạn thực hiện cho chính mình. Giữ nhiệt kế để nó luôn đúng vị trí, và đảm bảo rằng trẻ không cử động trong khi đo vì nhiệt kế ở dưới cánh tay có thể không đọc được nếu bị xê dịch quá nhiều.

Đo nhiệt độ tại hậu môn cũng là một cách an toàn để đọc nhiệt độ cơ thể chính xác ở trẻ nhỏ. Một trong những điều quan trọng là cần phát hiện tình trạng sốt càng nhanh càng tốt, và cần gặp bác sĩ để được tư vấn và hỗ trợ.

Nhiệt kế đo tại tai và tại trán cũng an toàn khi sử dụng cho trẻ trên 6 tháng tuổi. Tuy nhiên, đối với nhiệt kế đo tại miệng, thường không được khuyến nghị cho trẻ nhỏ vì chúng thường gặp khó khăn khi trẻ khó giữ nhiệt kế dưới lưỡi sao cho đủ lâu để có thể đo được nhiệt độ.

Tổng kết

Có nhiều cách để đo nhiệt độ cơ thể, và mỗi cách đo sẽ có độ chính xác khác nhau. Sử dụng phương pháp đo nhiệt độ tại nách là một cách an toàn và hiệu quả để theo dõi nhiệt độ cơ thể, đặc biệt là ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nó không phải là phương pháp chính xác nhất. Vì vậy, nếu bạn nghi ngờ trẻ bị sốt, tốt nhất bạn nên đo nhiệt độ tại hậu môn.

Bạn cũng nên sử dụng bảng so sánh nhiệt độ tại các vị trí khác nhau để có thể biết nhiệt độ cơ thể chính xác là bao nhiêu khi sử dụng nhiều phương pháp. Đo nhiệt độ cơ thể giúp bạn theo dõi được tình trạng sức khỏe bản thân, từ đó có những điều trị kịp thời khi gặp tình trạng sốt, và có thể làm giảm nguy cơ của các biến chứng có thể xảy ra.

Tham khảo thêm thông tin tại: Làm thế nào để cách ly tại nhà hiệu quả?

 

 

Bình luận
Tin mới
  • 10/11/2026

    Bí mật hormone hạnh phúc và sợi dây kết nối tình yêu đôi lứa

    Tình yêu đôi lứa không chỉ mang lại những rung cảm diệu kỳ mà còn ẩn chứa những biến chuyển bên trong cơ thể. Cảm giác say mê thăng hoa, sự gắn kết bền chặt hay niềm bình yên khi ở bên người bạn đời đều chịu sự chi phối mạnh mẽ từ hệ thống nội tiết và các tín hiệu thần kinh. Việc thấu hiểu cơ chế kỳ diệu này giúp chúng ta biết cách trân trọng, chủ động vun đắp và bảo vệ mối quan hệ lứa đôi luôn thắm thiết, bền vững theo thời gian. Nhằm mang đến cái nhìn sâu sắc và toàn diện hơn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những thông tin chi tiết cùng các góc nhìn chuyên môn ngay sau đây.

  • 10/11/2026

    Ung thư hắc tố da

    Ung thư hắc tố là một dạng ung thư da nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến bất kỳ ai, bất kể mùa nào. Bệnh bắt nguồn từ các tế bào sản xuất sắc tố của da, được gọi là tế bào hắc tố. Quan niệm sai lầm cho rằng nguy cơ mắc ung thư hắc tố giảm đáng kể vào mùa đông là hoàn toàn sai lầm, vì tia UV - nguyên nhân chính gây ung thư - vẫn còn hiện hữu trong mùa đông.

  • 09/11/2026

    Chứng vẽ da là gì?

    Chứng vẽ da (tên khoa học là dermatographia) là một tình trạng gây ra các vết nổi gồ lên trên da. Phản ứng này xuất hiện khi da bị gãi, cọ xát hoặc chịu áp lực. Các vết này thường tự biến mất trong vòng 30 phút mà không cần điều trị. Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau!

  • 09/11/2026

    Vì sao mùa đông dễ gây đột quỵ và nhồi máu cơ tim?

    Khi thời tiết chuyển lạnh, không chỉ làn da và hệ hô hấp chịu ảnh hưởng mà tim mạch cũng phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mùa đông là thời điểm tỷ lệ đột quỵ và nhồi máu cơ tim tăng cao nhất trong năm.

  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

  • 07/11/2026

    Bí quyết bù nước mỗi ngày cho người mắc bệnh Crohn

    Bệnh Crohn là một dạng bệnh viêm ruột mạn tính, thường gây tiêu chảy kéo dài khiến người bệnh dễ rơi vào tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải. Việc xây dựng thói quen bù nước phù hợp có thể giúp giảm bớt gánh nặng này.

Xem thêm