Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Đau đầu và suy giảm hoocmôn testosteron

Bất cứ ai từng bị đau nửa đầu đều hiểu được sự đau đớn và suy nhược mình phải trải qua như thế nào. Một trong số các nguyên nhân có thể là do hoocmôn.

Một mối quan hệ rất rõ ràng giữa hoocmôn và đau đầu đã được khẳng định, đặc biệt là ở phụ nữ. Biến động của hoocmôn estrogen và progesteron ở nữ giới có thể gây ra chứng đau nửa đầu vào thời điểm quanh chu kỳ kinh nguyệt. Tăng hoocmôn nữ giới trong quá trình mang thai có thể làm giảm các triệu chứng đau nửa đầu. Thêm vào đó, rất nhiều phụ nữ sẽ thấy những triệu chứng sẽ biến mất hoàn toàn khi họ bước vào tuổi mãn kinh.

Ở nam giới, mối quan hệ giữa hoocmôn và đau nửa đầu chưa được xác định rõ ràng. Một vài nghiên cứu thử nghiệm cho thấy một số bằng chứng rằng suy giảm hoocmôn sinh dục nam testosteron có thể gây ra đau đầu.

Testosteron và đau đầu

Hoocmôn là những chất hóa học điều chỉnh rất nhiều chức năng của cơ thể. Một số loại hoocmôn sẽ xác định mức độ phát triển và trưởng thành về mặt sinh dục. Những loại hoocmôn này cũng có thể xác định mức độ tiêu hóa thức ăn và mức độ dùng thức ăn làm năng lượng.

Testosteron được coi là một hoocmôn nam giới, mặc dù phụ nữ cũng có thể sản xuất ra một lượng rất nhỏ loại hoocmôn này. Trong quá trình dậy thì, testosteron sẽ biến một cậu bé thành một người đàn ông. Testosteron đem đến các sự thay đổi của nam giới như giọng trầm hơn, phát triển cơ bắp và phát triển lông trên cơ thể. Ở phụ nữ, testosteron cũng rất quan trọng. Nó có thể chuyển hóa thành estrogen và giúp duy trì sự khỏe mạnh của âm đạo vào các mô khác.

Estrogen được cho rằng cũng tham gia trong việc kiểm soát chất hóa học trong não, ảnh hưởng đến cảm giác đau. Suy giảm estrogen có thể dẫn đến đau nửa đầu ở một vài phụ nữ. Với phụ nữ, giảm testosteron cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thành các cơn đau đầu.

Sử dụng testosteron để điều trị đau đầu

Nếu testosteron có thể là nguyên nhân của đau nửa đầu thì việc dùng loại hoocmôn này có thể làm giảm đau không? Nghiên cứu về liệu pháp testosteron để điều trị đau nửa đầu còn rất hạn chế, nhưng một số bằng chứng sớm đã gợi ý rằng việc này có thể giúp ích. Một nghiên cứu năm 2012 xem xét các ảnh hưởng của testosteron lên các cơn đau đầu. Nghiên cứu thử nghiệm trên một nhóm nhỏ bệnh nhân cho thấy tiêm testosteron dưới da có thể cải thiện chứng đau nửa đầu ở cả phụ nữ trước và sau mãn kinh.

Một nghiên cứu nhỏ khác công bố trên tạp chí Headache xem xét mối quan hệ giữa testosteron và đau đầu. Nghiên cứu này chỉ ra rằng, ở cả nam giới và phụ nữ bị đau đầu từng chùm hoặc từng cụm đều có lượng testosteron rất thấp. Liệu pháp thay thế testosteron ở nam giới và phối hợp testosteron và estrogen ở phụ nữ có thể làm giảm đau đầu tạm thời ở đa số những người tham gia nghiên cứu. Khoảng một nửa trong số đó giảm chứng đau đầu hoàn toàn.

Cả hai nghiên cứu đều có ý nghĩa như một sự chứng minh cho các giả thuyết và cần phải được nghiên cứu thêm. Kết quả của 2 nghiên cứu này cần được thiết lập với những thử nghiệm rộng rãi hơn.

Testosteron có thể cải thiện chứng đau nửa đầu bằng cách:
  • Ngừng việc ức chế vỏ não lan rộng (cortical spreading depression – CSD). CSD là một sự gián đoạn của dòng điện lan truyền trong vỏ não và được cho là nguyên nhân gây ra đau nửa đầu.
  • Tăng lượng hoocmôn serotonin. Giảm lượng hoocmôn này trong não có thể gây ra đau nửa đầu.
  • Nới rộng các mạch máu trong não để tăng lưu lượng máu đến não.
  • Giảm tình trạng viêm, sưng trong não.

Nguy cơ

Liệu pháp điều trị thay thế testosteron vẫn chưa được chứng minh là có thể điều trị đau nửa đầu và không được khuyến nghị dùng để điều trị. Testosteron cũng có thể gây ra rất nhiều tác dụng không mong muốn ở cả nam giới và nữ giới

Ở nam giới có thể bao gồm:

  • Hình thành cục máu đông ở tĩnh mạch
  • Phì đại tuyến vú
  • Giảm sản xuất tinh trùng
  • Da nhờn và có mụn
  • Phát triển tuyến tiền liệt
  • Chứng ngưng thở khi ngủ
  • Tinh hoàn nhỏ

Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đang nghiên cứu các khẳng định rằng nam giới điều trị testosteron làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đột quỵ và tử vong.

Các tác dụng không mong muốn ở nữ giới bao gồm:

  • Giọng trầm hơn
  • Mọc lông trên mặt và cơ thể
  • Rụng tóc từng mảng như nam giới
  • Da nhờn và có mụn

Những người bị đau nửa đầu có thể có rất nhiều các phương pháp điều trị khác đã được chứng minh là hiệu quả trong việc giảm đau, bao gồm:

  • Thuốc chống viêm không steroid
  • Thuốc nhóm triptan
  • Thuốc tăng huyết áp như thuốc chẹn beta và chẹn kênh canxi
  • Thuốc chống trầm cảm

Trước khi cân nhắc đến các thử nghiệm điều trị như liệu pháp testosteron, hãy trao đổi với bác sỹ về các cách điều trị đau nửa đầu khác và các lợi ích đã được chứng minh của những phương pháp này. Bạn có thể sẽ phải thử một vài phương pháp trước khi tìm ra phương pháp điều trị thích hợp cho mình.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Khi nào cần xét nghiệm testosteron?

Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm