Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vì sao bạn vẫn mắc bệnh dù đã tiêm chủng?

Vaccin có tác dụng vô cùng hữu hiệu trong việc phòng các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Tuy nhiên khả năng bạn bị mắc chính căn bệnh đó ngay cả khi đã được tiêm chủng là hoàn toàn có thể xảy ra.

Bạn sẽ thật sự kinh ngạc và băn khoăn với câu hỏi: Tại sao con tôi/ tôi mắc bệnh này? Con tôi/ tôi đã tiêm chủng rồi cơ mà! 

Sẽ có nhiều người cho rằng đó là do vắc xin không đạt tiêu chuẩn. Đừng vội phán xét gì cả, hãy tìm hiểu 5 lý do giải thích cho hiện tượng này và biện pháp giúp bạn bảo vệ bản thân và gia đình trước những bệnh dịch nguy hiểm. Xin lưu ý, đây là lời khuyên của các chuyên gia y tế, bạn nhé.

1. Miễn dịch của bạn không kéo dài vĩnh viễn

Miễn dịch hình thành trong cơ thể do đáp ứng với vaccin sẽ yếu dần theo thời gian. Đôi khi bạn sẽ cần phải tiêm một liều nhắc lại để kích thích hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả.

Ví dụ, miễn dịch với bệnh ho gà yếu dần theo thời gian, nên Trung tâm Phòng chống và kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) khuyến cáo tất cả người lớn từ 19 – 64 tuổi nên kích thích lại hoạt động của hệ miễn dịch của cơ thể bằng cách tiêm nhắc lại một liều vaccin Tdap (phòng uốn ván, bạch hầu, ho gà). Ho gà là một căn bệnh có thể gây tử vong ở trẻ em và thường lây từ người lớn.

Để tăng cường miễn dịch với bệnh uốn ván, CDC khuyến cáo nên tiêm một liều nhắc lại khi trẻ được 11 – 12 tuổi, ngay cả khi trẻ đã được tiêm đúng liều chỉ định khi còn nhỏ, và một mũi nhắc lại cho người lớn mỗi 10 năm một lần.

Nếu bạn tuân thủ theo đúng lịch tiêm chủng được khuyến cáo, vaccin sẽ phát huy gần như 100% hiệu quả.

2. Tác nhân gây bệnh biến đổi theo thời gian

Virus cúm gây bệnh cúm trên người gần như biến đổi theo từng mùa. Đó là lý do tại sao các nhà khoa học luôn phải tìm ra những loại vaccin cúm hàng năm để đối phó với căn bệnh này. Mỗi năm, các nhà khoa học sẽ nghiên cứu về chu trình hoạt động của các virus và dự đoán loại virus nào sẽ chiếm ưu thế trong mùa cúm sắp tới để sản xuất ra những loại vaccin mới phòng bệnh thích hợp. Nếu vaccin và loại virus cần tiêu diệt có sự tương hợp cao, vaccin có thể giúp làm giảm nguy cơ mắc cúm từ 70 – 90% ở người lớn.

Do đó, các bác sỹ khuyến cáo cả trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên và người lớn, bao gồm cả phụ nữ có thai (là đối tượng đặc biệt quan trọng) nên tiêm một liều vaccin cúm hàng năm.

3. Không được tiêm đủ liều để vaccin phát huy hiệu quả tối ưu

Nếu bạn không tiêm đủ liều vaccin phòng bệnh, bạn sẽ không thu được hiệu quả miễn dịch bảo vệ cơ thể trước căn bệnh đó.

Ví dụ điển hình là vaccin phòng thủy đậu ở mũi tiêm đầu tiên tạo ra khoảng 78 – 79% tác dụng miễn dịch. Sau khi tiêm liều khuyến cáo thứ hai, miễn dịch thu được đối với bệnh mức độ nhẹ là vào khoảng 90% và gần 100% đối với bệnh nặng. Nói cách khác, có khoảng 10% khả năng vaccin sẽ không phát huy được tác dụng đối với bệnh thủy đậu dạng nhẹ, nhưng gần như là không có ai khi được tiêm phòng đầy đủ sẽ bị mắc bệnh nặng. Điều này có nghĩa là bạn cần tiêm ít nhất 02 mũi vaccin phòng thủy đậu để có được hiệu quả phòng bệnh cao nhất.

4. Cơ thể không tạo ra đủ đáp ứng miễn dịch sau khi tiêm vaccin

Tình trạng sức khỏe, tuổi tác và yếu tố gen có ảnh hưởng đến khả năng hình thành miễn dịch để đối phó với bệnh tật sau khi được tiêm phòng. Đó là lý do tại sao trong một số trường hợp vaccin sẽ không có hiệu quả tốt trên đối tượng người già và người bị suy giảm miễn dịch do một số bệnh khác.

5. Cơ thể không có đủ thời gian để tạo ra đáp ứng miễn dịch

Thường phải mất khoảng ít nhất 2 tuần để cơ thể bạn có thể xây dựng đủ một hàng rào miễn dịch khỏe mạnh sau khi được tiêm vaccin. Nếu bạn bị nhiễm bệnh ngay sau khi vừa tiêm vaccin, cơ thể bạn chưa tạo được miễn dịch do vậy vaccin vừa dùng không kịp bảo vệ được bạn.

Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn bị nhiễm bệnh sau khi đã tiêm vaccin?

Nếu khả năng này xảy ra thì mức độ bệnh thường là nhẹ. Ví dụ như những trẻ đã được chủng ngừa thủy đậu mà vẫn mắc phải căn bệnh này thường bị nhẹ hơn, với ít mụn nước hơn, sốt nhẹ hơn và hồi phục nhanh hơn là những trẻ bị nhiễm bệnh khi chưa được tiêm vaccin. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vắc xin hoạt động thế nào?

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 25/09/2017

    Viêm tinh hoàn ở nam giới

    Viêm tinh hoàn là tình trạng tinh hoàn bị nhiễm khuẩn, có thể là do vi khuẩn hoặc virus gây ra. Cả hai bên tinh hoàn có thể cùng bị viêm một lúc, nhưng thông thường, triệu chứng chỉ xuất hiện ở một bên.

  • 25/09/2017

    Thuốc trị bệnh zona

    Bệnh zona là một tình trạng nổi mụn gây đau nhức ở da do virut Varicella-zoster gây ra. Đây cũng là loại virut gây ra bệnh thủy đậu (đậu mùa, trái rạ).

  • 25/09/2017

    Thói quen thường ngày làm tăng nguy cơ xuất hiện cảm giác lo âu (Phần 1)

    Bạn có biết rằng những quầng thâm dưới mắt có thể là một trong những nguyên nhân làm tăng cảm giác lo âu của bạn?

  • 25/09/2017

    6 nguyên nhân gây ra chuột rút

    Chứng chuột rút cũng có thể được ngăn chặn bằng các biện pháp như cung cấp dinh dưỡng và nước đầy đủ cho cơ thể, chú ý đến sự an toàn khi tập thể dục….

  • 25/09/2017

    Sử dụng dụng cụ chỉnh hình

    Nếu bạn gặp khó khăn trong việc di chuyển do chấn thương hoặc bệnh tật, bác sỹ vật lý trị liệu có thể sử dụng dụng cụ chỉnh hình phù hợp với bạn để giúp chấn thương lành lại đúng cách. Vậy, chính xác dụng cụ chỉnh hình là gì?

  • 25/09/2017

    Lupus ban đỏ - Căn bệnh nguy hiểm ít được biết đến

    Hệ miễn dịch giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của tác nhân lạ. Mắc lupus ban đỏ hệ thống, hệ thống miễn dịch mất khả năng phân biệt lạ - quen và chống lại cơ thể.

  • 25/09/2017

    7 điều cần biết trước khi chụp X quang tuyến vú

    Chụp X quang tuyến vú có đau không? Cần chuẩn bị gì trước khi chụp? Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ giúp bạn trả lời tất cả các câu hỏi liên quan đến chụp X quang tuyến vú để bạn có sự chuẩn bị tốt nhất cũng như có tinh thần thoải mái nhất trong lần đầu tiên tiến hành thủ thuật này.

  • 25/09/2017

    Thương hàn, bệnh dễ mắc sau lũ lụt

    Trong và sau mưa lũ, điều kiện sinh hoạt, vệ sinh không đảm bảo là yếu tố nguy cơ bùng phát các bệnh truyền nhiễm.

Xem thêm