Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Siêu âm: những điều cần biết

Siêu âm là một kĩ thuật chẩn đoán hình ảnh được sử dụng ngày càng rộng rãi. Vậy bạn có thực sự hiểu về siêu âm chưa?

Siêu âm: những điều cần biết

Siêu âm là một xét nghiệm y khoa sử dụng sóng âm với tần số cao để ghi lại những hình ảnh động bên trong cơ thể.

Kĩ thuật này cũng tương tự như sóng siêu âm và ra đa được sử dụng trong quân đội để phát hiện máy bay và tàu ngầm. Siêu âm cho phép bác sĩ quan sát được vấn đề của các cơ quan, mạch máu và các mô mà không cần mổ xẻ.

Không giống như các kĩ thuật chẩn đoán hình ảnh khác, siêu âm không sử dụng phóng xạ. Vì vậy, nó là một phương pháp để quan sát sự phát triển của thai nhi trong thời kì mang thai.

Siêu âm được sử dụng khi nào?

Hẫu hết mọi người đều siêu âm khi mang thai. Nó có thể cung cấp cho những mẹ bầu hình ảnh đầu tiên về thai nhi. Tuy nhiên, phương pháp này còn được sử dụng với nhiều mục đích khác.

Bác sĩ có thể chỉ định siêu âm nếu bạn bị đau, phù hoặc có các triệu chứng khác đòi hỏi phải quan sát bên trong các cơ quan. Siêu âm có thể cung cấp các hình ảnh về:

  • Bàng quang
  • Não (ở trẻ sơ sinh)
  • Mắt
  • Túi mật
  • Gan
  • Thận
  • Buồng trứng
  • Tụy
  • Lách
  • Tuyến giáp
  • Tinh hoàn
  • Tử cung
  • Mạch máu

Siêu âm cũng là phương pháp hữu ích hỗ trợ phẫu thuật viên trong một số thủ thuật, ví dụ như sinh thiết.

Chuẩn bị

Các bước mà bạn cần chuẩn bị để siêu âm tùy thuộc vào khu vực hoặc cơ quan mà bạn cần thăm khám.

Bác sĩ sẽ yêu cầu bạn nhịn ăn 8-12 tiếng trước khi siêu âm, đặc biệt nếu bạn cần khám bụng. Thức ăn chưa được tiêu hóa có thể cản trở sóng âm, gây khó khăn cho bác sĩ lấy được hình ảnh rõ nét.

Ví dụ như khi siêu âm túi mật, gan, tụy hoặc lách, bạn có thể được yêu cầu không ăn chất béo vào buổi tối trước khi làm xét nghiệm và sau đó cho đến tận khi tiến hành thủ thuật. Tuy nhiên, bạn có thể uống nước và bất kì thuốc nào như hướng dẫn. Ở thăm khám khác, bạn có thể được yêu cầu uống nhiều nước và nhịn tiểu để làm đầy bàng quang và dễ quan sát hơn.

Hãy nói với bác sĩ về bất kì thuốc hoặc thực phẩm chức năng nào mà bạn đã uống trước khi siêu âm.

Điều quan trọng là bạn cần làm theo hướng dẫn và hỏi bác sĩ bất kì câu hỏi nào mà bạn thấy phân vân trước khi làm.

Siêu âm có thể mang lại những nguy cơ rất nhỏ. Không giống như Xquang hoặc chụp cắt lớp vi tính, siêu âm không sử dụng phóng xạ. Do đó nó được sử dụng để đánh giá sự phát triển của thai nhi.

Quy trình

Trước khi thăm khám, bạn sẽ được thay sang quần áo viện và nằm trên bàn, bộc lộ phần cơ thể cần kiểm tra.

Bác sĩ sẽ bôi một lớp dầu bôi trơn lên da của bạn để giảm ma sát khi di chuyển đầu dò trên da và giúp lan truyền sóng âm.

Đầu dò phát sóng âm có tần số cao qua cơ thể của bạn. Sóng âm sẽ bị các tổ chức đặc như xương hoặc tạng cản lại một phần và phản xạ lại máy tính. Các sóng âm có tần số không nằm trong ngưỡng nghe của tai mà chúng tạo thành một hình ảnh được ghi lại trên máy và được giải thích bởi các bác sĩ.

Tùy thuộc vào khu vực được kiểm tra mà bạn có thể cần thay đổi vị trí để bác sĩ ghi lại được hình ảnh tốt nhất.

Sau khi siêu âm, gel trên da của bạn sẽ được lau sạch. Tổng thời gian siêu âm thường kéo dài dưới 30 phút, tùy thuộc vào khu vực được thăm khám. Bạn có thể hoạt động bình thường ngay sau khi kết thúc quy trình.

Theo dõi

Sau khi siêu âm, bác sĩ sẽ quan sát hình ảnh và kiểm tra bất kì bất thường nào. Họ sẽ thảo luận với bạn về kết quả hoặc hẹn lịch khám tiếp theo. Nếu phát hiện bất kì bất thường nào trên siêu âm, bạn có thể cần làm thêm các kĩ thuật chẩn đoán khác, ví dụ như chụp cắt lớp vi tính, cộng hưởng từ hoặc sinh thiết, tùy vào khu vực thăm khám. Nếu bác sĩ có thể đưa ra chẩn đoán xác định dựa trên kết quả siêu âm thì bạn sẽ bắt đầu được điều trị.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Siêu âm tuyến giáp

 

Bình luận
Tin mới
  • 26/04/2018

    Phổi của người hút thuốc bị tổn hại như thế nào?

    Bạn chắc chắn đã biết rằng, hút thuốc lá không tốt cho sức khỏe. Một báo cáo mới đây được thực hiện bởi các bác sỹ phẫu thuật tại Mỹ chỉ ra rằng, gần nửa triệu số ca tử vong hàng năm là do hút thuốc. Phổi là một trong số những cơ quan bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất bởi thuốc lá.

  • 26/04/2018

    Nguyên nhân thực sự gây suy giảm khả năng nghe

    Trái với suy nghĩ của nhiều người, nguyên nhân chủ yếu gây suy giảm sức nghe ở người có tuổi không phải là do tính chất công việc phải tiếp xúc với tiếng ồn lớn.

  • 26/04/2018

    Mẹo đơn giản giúp xử lý mỡ thừa kém duyên ngay dưới nách

    Mỡ thừa dưới nách khiến chị em kém tự tin, ngại mặc áo khoét nách, 2 dây hay những bộ váy quây ngực quyến rũ. Tìm hiểu ngay làm thế nào để xử lý "đống" mỡ thừa xấu xí này trong bài viết dưới đây!

  • 26/04/2018

    Những lợi ích của dầu oliu

    Dầu oliu có những lợi ích mà bạn không ngờ đến nhưng liệu bạn đã biết cách để sử dụng chúng như thế nào để có thể tận dụng được tối đa hiệu quả của nó chưa?

  • 26/04/2018

    Ngăn ngừa bệnh do dùng máy lạnh

    Mùa hè đang đến, nhiệt độ ngoài trời đang tăng dần. Việc lắp đặt máy điều hòa nhiệt độ (máy lạnh) ở nhà và nơi làm việc trở nên hết sức phổ biến, tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn trong việc tạo ra một môi trường khí hậu thuận lợi để làm việc thì người ta cũng nhận thấy những bất cập và bệnh tật do máy lạnh mang đến cho con người.

  • 26/04/2018

    Dấu hiệu trẻ bị biến chứng sau tiêm văcxin cần lưu ý

    Sau tiêm, nếu cha mẹ thấy con kích thích vật vã, lờ đờ, bú kém... cần đưa đi bệnh viện ngay.

  • 26/04/2018

    Nguyên nhân khiến trẻ lớn vẫn đái dầm

    Đái dầm ở trẻ dưới 5 tuổi rất phổ biến, nhưng nếu tình trạng đái dầm vẫn tiếp diễn khi trẻ trên 5 tuổi thì việc can thiệp sẽ trở nên vô cùng cần thiết.

  • 26/04/2018

    Sụp mi mắt: nguyên nhân cơ chế và cách điều trị

    Bệnh sụp mi có nhiều nguyên nhân, có thể không gây mù mắt, nhưng làm giảm chức năng thị giác (đặc biệt là ở trẻ em) và gây mất thẩm mỹ trên khuôn mặt người bệnh.

Xem thêm